Publicystyka - ngo.pl

YMCA (Young Men’s Christian Association – Związek Chrześcijańskiej Młodzieży Męskiej)  to ekumeniczna organizacja o zasięgu międzynarodowym. Głównym jej celem jest harmonijny rozwój moralny, umysłowy i fizyczny jednostki, opierający się na zasadach etyki chrześcijańskiej.

YMCA została założona w 1844 r. w Londynie. Szybko zdobyła popularność zarówno w Europie, jak i Stanach Zjednoczonych. Do Polski amerykańska YMCA przybyła w 1919 roku wraz z armią generała Hallera – polską ochotniczą formacją wojskową, powstałą na terenie Francji w czasie I wojny światowej. Wówczas Związek zajmował się m.in. prowadzeniem sklepów żołnierskich, organizacją imprez kulturalnych i sportowych dla żołnierzy czy opieką nad jeńcami i repatriantami z Rosji. Po około dwóch latach amerykańska YMCA uznała swoje zadanie za wypełnione i przystąpiła do likwidacji działalności w niepodległej Polsce. W 1923 r. na jej miejsce powstała Polska YMCA.

Polska YMCA szybko rozpoczęła aktywną działalność. Wybudowała nowoczesny ośrodek w Krakowie, z pierwszym w Polsce krytym basenem i kortem tenisowym na dachu budynku. Następne zbudowane zostały ośrodki w Łodzi ( z pierwszym w tym mieście krytym basenem), Warszawie i Gdyni. Każdy z nowoczesnym zapleczem do uprawiania sportów.

Gdyby zrobić syntezę tego, co zyskał nasz kraj dzięki działalności Polskiej YMCA, to należałoby wymienić co najmniej cztery rzeczy. Są to: koszykówka, siatkówka, skauting i… jazz.

Zasady tych dwóch popularnych dyscyplin zostały wymyślone przez członków YMCA.

Siatkówkę wymyślił instruktor YMCA William G. Morgan. I to właśnie za sprawą YMCA trafiła ona do Polski. Pierwszy mecz pokazowy rozegrano w Warszawie w 1919 roku. W następnym roku w Łodzi rozegrano turniej drużyn szkolnych. A w 1929 roku w stolicy rozegrano pierwsze mistrzostwa Polski. W rywalizacji kobiet zwyciężył AZS Warszawa, a wśród mężczyzn YMCA Łódź.

Twórcą koszykówki był James Naismith, absolwent szkoły wychowania fizycznego YMCA  w Springfield w Massachusetts. Pierwszy turniej koszykówki mężczyzn w Polsce odbył się w 1919 roku. A pierwsze oficjalne Mistrzostwa Polski mężczyzn i kobiet w 1929 roku w Krakowie.

Co ciekawe, na kilka miesięcy przed wybuchem II wojny światowej, w marcu 1939 roku, w hali warszawskiego ogniska YMCA rozegrano towarzyski mecz koszykówki mężczyzn Polska – Niemcy. Obydwie drużyny wystąpiły w koszulkach z narodowymi emblematami: orłem w koronie i orłem ze swastyką…

Z ruchu YMCA wywodzi się skauting. W okresie międzywojennym Polska YMCA prowadziła akcję obozową zarówno latem, jak i zimą. Powstały trzy stałe obozy: w 1925 roku "Beskid" koło Mszany Dolnej, w 1932 roku w Kurnędzu nad Pilicą koło Sulejowa, a w 1837 roku obóz w Szwajcarii Kaszubskiej, w Wieżycy nad Jeziorem Ostrzyckim.

Obóz "Beskid" miał charakter międzynarodowy. Organizowane były w nim turnusy dla młodzieży z zagranicy.

W okresie okupacji hitlerowskiej działalność YMCA była zakazana. Mimo tego Polska YMCA wciąż prowadziła działalność w ośrodkach na uchodźstwie: w Rumunii, we Francji, w Afryce, w obozach jenieckich, przy jednostkach Armii Polskiej oraz poprzez Biuro Główne w Londynie.

Polska YMCA wznowiła działalność zaraz po wojnie. Oprócz działalności sportowej, w budynkach YMCA organizowano także wydarzenia kulturalne, w tym koncerty jazzowe.

W 1949 r. Polską YMCA uznano za "narzędzie burżuazyjno-faszystowskiego wychowania, popierane przez zagranicznych mocodawców i sanacyjne czynniki rządzące". Władze rozwiązały organizację, a jej majątek znacjonalizowały. W ramach walki z imperialistyczną kulturą, w łódzkiej siedzibie YMCA spalono całą bibliotekę, a płyty gramofonowe potłuczono.

Obecnie YMCA funkcjonuje w 130 krajach i zrzesza prawie 30 milionów członków. Polska YMCA została reaktywowana w 1990 roku. Starania o odzyskanie jej majątku wciąż trwają.