W wiejskich świetlicach, bibliotekach i domach kultury coraz częściej obok zeszytów z przepisami pojawiają się smartfony i… sztuczna inteligencja. Koła Gospodyń Wiejskich – symbol tradycji – stają się ambasadorkami nowoczesnych rozwiązań na wsi. Sięgają po narzędzia cyfrowe, by organizować wydarzenia, promować lokalną kulturę i animować społeczność. O tym rozmawiamy z Karoliną Suską, od lat działającą na rzecz kobiet i społeczności wiejskich.
Edukacja cyfrowa na wsi jako potencjał do zagospodarowania
Anna Wróblewska-Zawadzka, Sektor 3.0: – Narzędzia cyfrowe zawitały pod strzechy siedzib organizacji społecznych na wsi. Jak Twoim zdaniem zmieniają funkcjonowanie Kół Gospodyń Wiejskich?
Karolina Suska: – Jest bardzo różnie. Z jednej strony mamy koła, dla których korzystanie z technologii jest czymś oczywistym i naturalnym. Te świetnie odnajdują się w świecie cyfrowym i korzystają z wielu narzędzi. Znacznie częściej spotykam się z sytuacją, w której technologie wykorzystywane są w bardzo ograniczonym zakresie albo zupełnie intuicyjnie. Brakuje podstawowej wiedzy cyfrowej i świadomości, że:
- nie wszystko, co zobaczę w sieci, jest prawdziwe,
- to, co publikujemy w Internecie, zostaje tam na zawsze i może mieć realne konsekwencje.
Obszar edukacji cyfrowej w organizacjach wiejskich to ogromny, wciąż niewykorzystany potencjał.
Czytaj także:
2000 pierogów, pismo do urzędu i piosenka – AI w rękach Gospodyń Wiejskich
Najczęściej wykorzystywane narzędzia
Porozmawiajmy najpierw o tych kołach, które dobrze radzą sobie w świecie technologii. Z czego najczęściej korzystają?
–Zdecydowanie najwięcej kół korzysta z narzędzi do komunikacji. Messenger i WhatsApp to absolutna podstawa. Koła w pierwszej kolejności tworzą grupy na portalach społecznościowych, żeby członkinie były ze sobą w bieżącym kontakcie.
Wiele organizacji wiejskich, nie tylko KGW, ale też OSP, lokalne fundacje i stowarzyszenia decyduje się też na stworzenie profilu w mediach społecznościowych i budowania swojej marki: promowania produktów, działalności, relacjonowania wydarzeń. Tu króluje Facebook. Oczywiście znajdziemy też koła na Instagramie czy TikToku, ale jest ich tam zdecydowanie mniej.
Plakaty i grafiki promocyjne tworzą w Canvie. Jeszcze kilka lat temu robiły to w Wordzie i bardzo się z tym męczyły. Canva pozwala w kilka minut przygotować estetyczny plakat, zaproszenie czy grafikę do mediów społecznościowych – nawet osobom, które nie mają żadnego doświadczenia graficznego.
Coraz częściej w KGW pojawiają się:
- spotkania online na Zoom czy Microsoft Teams – znam koła, które mają w statutach zapis o możliwości zdalnego uczestnictwa w zebraniach,
- kalendarze online, najczęściej Kalendarz Google – do planowania pracy i rozdzielania zadań,
- dokumenty w chmurze na dysku Google do pisania wniosków.
Weź udział w bezpłatnym kursie e-learningowym pt. Projektowanie w Canva – zaawansowane narzędzia i metody dla organizacji non profit, przygotowanym przez Sektor 3.0.
Sprzedaż, terminale i faktury
Działalność organizacji społecznej wiąże się z finansami. KGW otrzymują dotacje, wygrywają konkursy grantowe, a ponadto wystawiają się na dożynkach, festynach, sprzedając przygotowane przez siebie potrawy. Czy i w tych obszarach korzystają z technologii?
– Tam, gdzie sprzedaż lokalnych produktów jest istotnym źródłem dochodu, na stoiskach kół pojawiają się terminale płatnicze. Dobrym przykładem jest KGW z Ołownika w warmińsko-mazurskim. To maleńka wioska przy granicy z Rosją z bardzo aktywnymi członkiniami. Mówią: u nas nie ma problemu, można Blikiem, terminalem lub gotówką! Jedna z nich ma wiedzę w tym zakresie i opiekuje się kwestią. To realnie zwiększa sprzedaż, bo wiele osób nie nosi dziś gotówki.
Niektóre koła korzystają także z programów do fakturowania online, takich jak Fakturownia.pl. Dla kół, które wystawiają kilka faktur miesięcznie, darmowe wersje takich narzędzi są w zupełności wystarczające. Księgowe zaś doceniają, że nie są to jakieś ręcznie wypisywane druczki sprzedaży i jest to zrobione w sposób profesjonalny.
Czytaj także:
Jak wykopać się spod papierów i dokumentów? Odpowiedzią może być 2do2
Sztuczna inteligencja: pomocna, ale nie bezrefleksyjnie
Dużo mówi się dziś o sztucznej inteligencji. Czy to w ogóle temat dla KGW?
–Tak, ale pod warunkiem, że jest używana świadomie. AI świetnie sprawdza się jako wsparcie: do pisania opisów wydarzeń, postów, regulaminów, planów projektów czy przeliczania przepisów.
Problem pojawia się wtedy, gdy treści generowane przez AI są kopiowane bez sprawdzenia. Jedno z kół skorzystało z AI przy opisie grupy docelowej we wniosku grantowym. Sztuczna inteligencja wymyśliła sobie dane demograficzne mieszkańców, regionu kilkakrotnie je zawyżając. Panie tego nie zweryfikowały i dostały zero punktów.
AI ma pomagać, a nie zastępować myślenie.
Czego nie publikować
Na co jeszcze koła powinny szczególnie uważać w sieci?
– Przede wszystkim na to, co publikują. Zdjęcia z alkoholem w tle, fotografie osób jedzących, pracujących „na zapleczu”, czy niekorzystnie przedstawionych uczestników wydarzeń nie powinny trafiać do Internetu.
Zawsze przed publikacją warto zapytać siebie: czy ja chciałabym być pokazana w taki sposób? Niekoniecznie musimy pokazać 150 zdjęć z jednego wydarzenia. Wystarczy kilka starannie wyselekcjonowanych ujęć. Zachęcam do robienia sobie wspólnego zdjęcia na początku lub pod koniec imprezy. Uważajmy też na błędy ortograficzne, w ogóle na wszystko, co publikujemy z profilu koła. Posty z błędami lub kłótliwe komentarze psują wizerunek naszej organizacji.
Kolejny wątek to dezinformacja. Uważajmy na to, co udostępniamy jako koło. Prowadzę warsztaty o fake newsach i osoby uczestniczące mają ogromny problem z rozpoznawaniem fałszywych treści.
Dobre praktyki: mniej, ale lepiej
Jakie dobre praktyki poleciłabyś w prowadzeniu komunikacji online?
– Lepiej publikować rzadziej, ale sensownie. Jeden wartościowy post w tygodniu jest lepszy niż codzienne treści bez pomysłu. Bardzo dobrze sprawdzają się cykle tematyczne: o tradycjach, lokalnej historii, przepisach czy działaniach społecznych.
KGW Szklana publikuje cykl postów „Ziołowa ścieżka zdrowia” i co wtorek publikuje grafikę z opisem właściwości danej rośliny i przykładowymi przepisami. Uwzględnia przy tym aktualną porę roku, stąd w ostatnich tygodniach mogliśmy poczytać o cynamonie, anyżu, goździkach. Koło Gospodyń i Gospodarzy Wiejskich w Żarnowicy zamieściło serię postów o bioróżnorodności. Spójność i jakość są ważniejsze niż ilość.
Rozpocznij teraz: Bezpłatny kurs e-learningowy: Social Media – od strategii do taktyki
Bój się i rób!
Na koniec – od czego powinno zacząć KGW, które dopiero myśli o wejściu w cyfrowy świat?
– Od prostych rzeczy: jednej platformy komunikacji, jednego narzędzia do grafiki, jednego wspólnego kalendarza. I od rozmowy – żeby nikt nie czuł się wykluczony. Technologia ma wspierać ludzi, a nie ich dzielić.
Mam takie hasło, które mi towarzyszy w wielu działaniach społecznych: bój się i rób. Niech strach i niewiedza nas nie powstrzymują. Grunt to zacząć robić, małymi krokami iść do przodu. Małe kroki naprawdę prowadzą do dużych zmian.
Karolina Suska: socjolożka, edukatorka i trenerka, od lat działająca na rzecz kobiet i społeczności wiejskich. Absolwentka Szkoły Liderów PAFW i Akademii Liderów Kultury. Certyfikowana trenerka WENDO. Stypendystka MKiDN. Członkini Rady Kobiet przy Ministerstwie Rolnictwa, prowadzi szkolenia dla Kół Gospodyń Wiejskich i lokalnych liderów. Autorka wielu projektów społecznych. Ambasadorka EPALE Polska i twórczyni strony na Facebooku: Kobiety na wsi by Karolina Suska.
Profile Kół Gospodyń Wiejskich, które warto dodać do obserwowanych
- KGW Szklana (cykl postów „Ziołowa ścieżka zdrowia”)
- Koło Gospodyń i Gospodarzy Wiejskich w Żarnowicy
- Klub Współczesnych Kobiet w Kołodziążu
- KGW Szminką Malowane
- Stowarzyszenie KGW „Pełna Chata” w Szczepanowicach
- KGW Chmielove
- KGW Laski z Baranówki
TikTok
Przeczytaj także:
👴 Jak prowadzić warsztaty kompetencji cyfrowych dla seniorów?
🧰 11 bezpłatnych narzędzi cyfrowych dla NGO: biuro, komunikacja i zarządzanie
❤️ Jak wzmacniać relacje w społeczności wokół organizacji pozarządowej
🥟 2000 pierogów, pismo do urzędu i piosenka – AI w rękach Gospodyń Wiejskich
👩🏫 Co po Google Jamboard? Alternatywne tablice online i sposoby na przeprowadzkę
Interesujesz się nowymi technologiami i chcesz w oparciu o nie rozwijać swoją organizację? Zajrzyj również na blog Sektor 3.0 i zapisz się do naszego newslettera, żeby nie przegapić kolejnych artykułów. Zapraszamy!
Źródło: Sektor 3.0