Publicystyka - ngo.pl

Dla wielu osób rower jest po prostu środkiem transportu albo sposobem na aktywne spędzanie czasu. Ale może być czymś znacznie więcej. Właśnie na tym założeniu opiera się „Rowerowa moc” – projekt, w ramach którego Towarzystwo dla Natury i Człowieka prowadzi w Lublinie działania integracyjne skierowane m.in. do osób z doświadczeniem migracji.

Metoda stosowana przez Towarzystwo określana jest jako praktyczna edukacja rowerowa. Jej założeniem jest uczenie poprzez rzeczywiste doświadczenie a głównym celem - sprawienie, żeby osoby uczestniczące osiągnęły pełną niezależność w korzystaniu z roweru.

Pierwsza rzecz, której uczą się uczestnicy, to oczywiście bezpieczna jazda. Ale na tym edukacja się nie kończy.

Są wspólne przejazdy po Lublinie i ćwiczenia w prawdziwym ruchu ulicznym. Są wycieczki poza miasto, których uczestnicy uczą się samodzielnie planować i organizować. Są też podstawy serwisowania roweru – tak, żeby drobna awaria nie oznaczała końca wycieczki albo konieczności szukania pomocy.

Jest jednak jeszcze jeden, mniej oczywisty element. Uczestnicy uczą się patrzeć na swoje miasto z perspektywy rowerzysty: zauważać bariery, niebezpieczne miejsca i problemy, a następnie zastanawiać się, co można z nimi zrobić.

– Rower traktujemy jako narzędzie, a nie cel sam w sobie. Oczywiście ważne jest, żeby umieć bezpiecznie jeździć i zadbać o swój rower. Ale równie ważne jest to, co dzięki rowerowi można zrobić: stać się bardziej samodzielnym, pewnym siebie, poznać miasto, nawiązać relacje i poczuć, że ma się wpływ na swoje otoczenie – mówi Michał Tragarz, koordynator działań - Nasze działania rozpoczęliśmy w 2024 roku od pracy z chłopcami z Ukrainy mieszkającymi w ośrodkach zbiorowego zakwaterowania. W 2024 i 2025 pracowaliśmy z ok. 20 chłopców, dzięki wsparciu Funduszu Tutaj udzielonemu przez Ashokę Polska. Z kolei w 2026 rozpoczęliśmy pracę z nową grupą - 16 kobiet z doświadczeniem migracji z Lublina i okolic, tym razem dzięki finansowaniu z Funduszu Równych Praw prowadzonemu przez Fundację Batorego.

Dla osób z doświadczeniem migracji rower może mieć szczególne znaczenie. Pozwala stosunkowo łatwo i tanio przemieszczać się po mieście, ale także stopniowo poznawać jego mniej oczywiste miejsca.

Zamiast ograniczać codzienne życie do kilku znanych punktów, można zacząć odkrywać kolejne dzielnice, parki, okolice miasta czy miejsca, do których wcześniej trudno było dotrzeć.

– Kiedy ktoś trafia do nowego miasta, potrzebuje czasu, żeby poczuć się w nim swobodnie. Rower może ten proces bardzo przyspieszyć. Pozwala samodzielnie odkrywać Lublin, a jednocześnie daje okazję do spotkania z innymi ludźmi. Z czasem miasto staje się bardziej znajome, a człowiek zaczyna czuć, że naprawdę jest to także jego miejsce – mówi Michał Wolny, drugi z koordynatorów działań.

Edukacja rowerowa, która wzmacnia integrację i włączenie nie kończy się na umiejętności bezpiecznego przejazdu z punktu A do punktu B. Jej kolejnym elementem jest wzmocnienie poczucia sprawczości i wpływu poprzez identyfikację potrzeb i barier, z którymi rowerzyści spotykają się w mieście.

– Chcemy, żeby uczestnicy i uczestniczki nie byli tylko użytkownikami infrastruktury rowerowej. Zachęcamy ich do przyglądania się temu, jak wygląda miasto, jakie problemy napotykają rowerzyści i co można zrobić, żeby te problemy rozwiązywać. To jest moment, w którym edukacja rowerowa zaczyna łączyć się z aktywnością obywatelską – dodaje Michał Tragarz.

Osoby chętne zdobyciem praktycznych umiejętności pozwalających na stosowanie tej metody w pracy z innymi grupami (młodzież, seniorzy, itp.) zapraszamy na praktyczne szkolenie w dniach 9-11.10 w ośrodku pod Warszawą. Więcej informacji o szkoleniu oraz formularz zgłoszeniowy znajdziesz w tym artykule.