III Ogólnopolska Konferencja Ekonomii Społecznej. Wspólnota. Praca. Przyszłość
Ogólnopolska Konferencja Ekonomii Społecznej odbyła się w dniach 22–23 października 2026 roku w Gdańsku w ramach projektu SAMO-ES „Samoorganizacja PS jako odpowiedź na wyzwania społeczne”. Wydarzenie było częścią Ogólnopolskich Spotkań Ekonomii Społecznej. Konferencja stanowiła kolejną okazją do rozmów o przyszłości przedsiębiorczości społecznej w Polsce.
Gdańską konferencję otworzyli: Andrzej Radniecki, Dyrektor Departamentu Ekonomii Społecznej w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (który odczytał list Ministry Małgorzaty Baranowskiej), Joanna Orłowska–Szumieluk, Zastępca Dyrektora Departamentu Europejskiego Funduszu Społecznego w Ministerstwie Funduszy i Polityki Regionalnej oraz Jarosław Formela, Zastępca Dyrektora Wydziału Rozwoju Społecznego Urzędu Miejskiego w Gdańsku.
Wsparcie i samoorganizacja
W części otwierającej wystąpili również Marcin Juszczyk, prezes Ogólnopolskiego Związku Rewizyjnego Spółdzielni Socjalnych oraz Przemysław Piechocki, prezes Stowarzyszenia na rzecz Spółdzielni Socjalnych.
Prezes Związku tłumaczył, co potrzebne jest teraz ekonomii społecznej i przedsiębiorstwom społecznym. To wsparcie rozwoju miejsc pracy – nie tylko nowych, ale również tych już istniejących, dostosowane do potrzeb instrumenty zwrotne oraz środki UE, które pomagają stawać społecznikom na własnych nogach, a nie uzależniają ich od siebie. Sektor musi być też zdolny do kooperacji i unikający wewnętrznej konkurencji („nie konkurujmy destrukcyjnie”), musi być dojrzały ekonomicznie i samozorganizowany. Ma mówić jednym głosem.
Przemysław Piechocki przekonywał, że powinniśmy pozytywnie patrzeć w przyszłość. Nie bać się wyzwań. Już na samym starcie ekonomii społecznej w Polsce, dwie dekady wstecz, odrzuciliśmy słowo „niemożliwe”. Jesteśmy w stanie przenosić skały.
Tworzenie wspólnej przyszłości w podzielonym świecie. Jak na nowo uczyć się współpracy
Centralnym punktem pierwszego dnia konferencji był wykład profesora Cezarego Obrachta-Prondzyńskiego z Uniwersytetu Gdańskiego. Profesor rozważał, czy możliwe jest tworzenie wspólnej przyszłości w tak podzielonym świecie. Zwrócił też uwagę na dodatkową trudność, jaką jest panująca futurofobia – lęk przed tym, co nastąpi. Przekonywał jednak, że postawy oparte na wspólnocie („współ", wobec i wzajemnie) są możliwe, a nawet konieczne. Ponadto nikt nie zwalnia nas z obowiązku podejmowania wysiłku na rzecz społecznej regeneracji.
Cezary Obracht-Prondzyński twierdzi, że mamy ogromne zasoby. Nie mamy też wyjścia, bo musimy żyć z innymi. To co może nas wspomóc w społecznej regeneracji to dialog. Bez dialogu z innym nie ma poznania. Do prowadzenia dialogu we współczesnym świecie potrzebna jest umiejętność kłócenia się oraz miejsca prowadzenia rozmów-sporów.
Nie możemy sobie jednak pozwolić na kłótnię chamską. Poszanowanie godności i podmiotowości, grzeczność i szlachetność – to zasady niezbędne do prowadzenia cywilizowanej kłótni.
Partnerstwa i innowacje
Dwa kolejne panele konferencji poświęcone były partnerstwom i innowacjom.
W prowadzonej przez Zbigniewa Prałata dyskusji o partnerstwie padło stwierdzenie, że nie da się partnerstwa „zadekretować”. Partnerstwo to relacje budowane latami, tłumaczyła Aleksandra Andrzejewska z poznańskiego ROPS-u. Z kolei Jan Oleszczuka-Zygmuntowskiego, prezes zarządu ESENS, skupiał się na partnerstwach wewnątrzsektorowych i korzyściach płynących z ekonomicznej współpracy („kupujmy od siebie wzajemnie”).
Andrzej Radniecki, dyrektor Departamentu Ekonomii Społecznej w MRPIPS wyjaśniał, że w partnerstwie najważniejsze są relacje – to że jesteśmy właśnie w tym miejscu na wspólnym spotkaniu (kolejnym) to właśnie przykład budowania tych relacji. Budowanie relacji to praca. Jesteśmy sobie na wzajem potrzebni i błędem byłaby próba ustalenia, kto kogo bardziej potrzebuje.
Panel prowadzony przez Agnieszkę Chlebowską-Ogurkis, Twórcze Działania, prezentował perspektywę społecznych innowatorów, których działania mogą być inspiracją dla innych aktywistów. Innowacje biorą się z potrzeby, z dążenia do rozwiązania konkretnego problemu. W tym kontekście każde działanie rozwiązujące problem może być nowatorskie, być przykładem dla innych. Paneliści opisywali swoje innowatorskie przedsięwzięcia i przekonywali, że aktywność podmiotów ekonomii społecznej jest pełna innowacji.
Zapraszamy do ESENS
Niecały miesiąc od zebrania założycielskiego ESENS Związku Pracodawców Przedsiębiorstw Społecznych (zob. Powstał ESENS…) nowa organizacja miała okazję do opowiedzenia o swoich planach i zachęcenia przedsiębiorców społecznych, żeby wstępowali w jej szeregi.
Podczas drugiego dnia konferencji ESENS prezentowała silna grupa dowodzona przez Kamilę Orłowską z Ogólnopolskiego Związku Rewizyjnego Spółdzielni Socjalnych. Głos zabierali: Anna Jurczyk-Miżejewska, Spółdzielnia Socjalna PERUNICA, Leszek Wasiewicz, Spółdzielnia Socjalna „DobryDzień", członek Rady ESENS, Dominik Stanisławski, Fundacja Future-Medica, wiceprezes zarządu ESENS, Damian Piórko Ziemba, Fundacja GraTY, członek Rady ESENS, Marta Schab, Spółdzielnia Socjalna Manumania, członkini rady ESENS i Jan Oleszczuk-Zygmuntowski, prezes zarządu ESENS.
Wyróżnikiem nowego Związku będzie trwałość oraz biznesowe podejście, przekonywała Anna Jurczyk-Miżejewska. Nie przeszkodzi to ESENS-owi działać w oparciu o wartości (Karta Zasad Podstawowych Przedsiębiorstw Społecznych). ESENS będzie prowadził działania rzecznicze w trybie ofensywy a nie defensywy, wychodził z własnymi propozycjami.
Nowa organizacja zamierza zrzeszyć większość przedsiębiorstw społecznych w Polsce. Do ESENS przyciągnie ich m.in. wykorzystanie nowoczesnych technologii, a także możliwość odnalezienia się w konkretnych tematach czy działaniach (dzięki grupom branżowym). Korzyścią z przystąpienia do organizacji jest też możliwość korzystania z przemyślanej i wypracowanej marki.
O projekcie
Projekt „SAMO-ES. Samoorganizacja przedsiębiorstw społecznych jako odpowiedź na wyzwania społeczne” realizowany jest w partnerstwie, które tworzą Ogólnopolski Związek Rewizyjny Spółdzielni Socjalnych (lider), Fundacja Rozwoju Przedsiębiorczości Społecznej „Być Razem” z Cieszyna, Stowarzyszenie na rzecz Spółdzielni Socjalnych, Stowarzyszenie Klon/Jawor.
ℹ️ Odwiedź nas: www.samo-es.pl
Projekt „SAMO-ES. Samoorganizacja przedsiębiorstw społecznych jako odpowiedź na wyzwania społeczne” jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach programu Fundusze Europejskie dla Rozwoju Społecznego 2021-2027.
Dodaj informację do portalu ngo.pl!
Czekamy na Twój artykuł, komentarz, wywiad czy relację. Dotrzyj ze swoją informacją do tysięcy osób, które czytają ngo.pl.
-
Dorota Setniewska, ngo.pl
-
Stowarzyszenie Nowoczesnej Edukacji Prawnej
-
Ela Bajda, Stowarzyszenie Miłosierdzia św. Wincentego à Paulo w Sopocie
-
Dorota Setniewska, ngo.pl