Powstał ESENS, Związek Pracodawców Przedsiębiorstw Społecznych
Podczas spotkania przedsiębiorców społecznych 28 i 29 września 2026 roku w Warszawie, pierwszego dnia, powołano do życia ESENS, Związek Pracodawców Przedsiębiorstw Społecznych. To rezultat dwuletniego procesu wyłaniania przedstawicielstwa przedsiębiorców społecznych, w ramach projektu „SAMO-ES. Samoorganizacja PS jako odpowiedź na wyzwania społeczne”. Przed ESENS rejestracja nowej organizacji i pierwsze działania.
Swoje przedstawicielstwo stworzyło blisko 70 przedsiębiorstw społecznych – członków założycieli. Głosowania prowadzące do powołania do życia Związku przebiegały płynnie i właściwie jednogłośnie. Jednogłośnie przegłosowano uchwałę o powstaniu, statut i Kartę Zasad organizacji. Wybrano Radę Nadzorczą Związku, która następnie wskazała 3 osoby do zarządu.
Zebranie założycielskie
Dwudniowe spotkanie, podczas którego powołano do życia nową organizację zebrało liczną reprezentację przedsiębiorstw społecznych. Spotkanie poprzedziły intensywne prace nad statutem i Kartą Zasad. Ich wynikiem były przedstawione na spotkaniu dokumenty. Zostały one podczas zebrania omówione i zaprezentowane, jednak wcześniejszy szczegółowy namysł nad tymi kluczowymi dla ESENS regulacjami wewnętrznymi, prowadzone na etapie przygotowań zebrania, spowodował, że członkowie założyciele nie debatowali już nad ich kształtem – przyjęto je jednogłośnie.
Jednogłośnie przyjęto też uchwałę o powołaniu do życia Związku. Wybór optymalnej dla nowej organizacji formy prawnej podyktowany był zamiarem szerokiego otwarcia na wiele rodzajów podmiotów. Związek Pracodawców umożliwia członkostwo w organizacji podmiotom, które prowadzą działalność gospodarczą, ale dopuszcza też np. podmioty prowadzące działania ekonomiczne w ramach odpłatnej działalności pożytku (wśród przedsiębiorców społecznych jest wiele fundacji i stowarzyszeń). Podstawową cechą członka jest bycie pracodawcą, a to dla przedsiębiorstw społecznych nie tylko ustawowy wymóg, ale w wielu przypadkach sens istnienia.
Statut i Karta Zasad
STATUT – paragraf 3 opisujący misję i wartości
„1. Misja Związku: Związek reprezentuje i wzmacnia przedsiębiorstwa społeczne z całej Polski. Buduje ich wiarygodny wizerunek i wpływ na osiąganie celów zrównoważonego rozwoju. Promuje idee i wartości ekonomii społecznej. Kieruje się zasadami solidarności i wzajemności, demokratycznego zarządzania oraz partnerstwa w działaniu.
2. Wartości Związku: Związek w codziennym funkcjonowaniu opiera się na zasadach dobrowolnego i otwartego członkostwa, odpowiedzialności i zaufania, solidarności i wzajemności, demokratycznego zarządzania oraz partnerstwa w działaniu. Wartości te wykraczają poza zysk i sukces gospodarczy, promując sprawiedliwość oraz współodpowiedzialność. Wartości Związku szczegółowo opisane są w Karcie Zasad Podstawowych Przedsiębiorstw Społecznych”.
Dalej statut wskazuje cele i sposoby ich realizacji, zasady członkostwa (wymienia trzy kategorie członków), prawa i obowiązki członków. W statucie opisano również władze (organy) związku. Najwyższą władzę stanowi walne zebranie członków. Walne zebranie wybiera członków Rady Nadzorczej Związku, a ta wskazuje członków zarządu.
Uzupełnieniem statutu jest Karta Zasad Podstawowych.
KARTA ZASAD PODSTAWOWYCH PRZEDSIĘBIORSTW SPOŁECZNYCH ESENS Związku Pracodawców Przedsiębiorstw Społecznych – DEKLARACJA WSTĘPNA
„Karta Zasad Podstawowych Przedsiębiorstw Społecznych jest wewnętrznym aktem normatywnym ESENS Związku Pracodawców Przedsiębiorstw Społecznych. Stanowi fundament ideowy i etyczny ogólnopolskiej organizacji zrzeszającej przedsiębiorstwa społeczne.
ESENS powstał w głębokim przekonaniu, że gospodarka społeczna stanowi jeden z filarów sprawiedliwego i zrównoważonego rozwoju społeczno-gospodarczego.
U podstaw naszej działalności leżą takie wartości jak dobrowolne i otwarte członkostwo, odpowiedzialność i zaufanie, solidarność i wzajemność, demokratyczne zarządzanie oraz partnerstwo w działaniu. Wartości te pokazują, w jaki sposób chcemy promować sprawiedliwość oraz wzajemną i zbiorową odpowiedzialność, wykraczając wyłącznie poza zysk i sukces gospodarczy. Wierzymy, że ekonomia powinna służyć ludziom i lokalnym społecznościom, a sukces gospodarczy musi iść w parze z integracją społeczną i przeciwdziałaniem wykluczeniu.
Jako wspólny głos środowiska przedsiębiorstw społecznych, deklarujemy determinację w prowadzeniu aktywnego i skutecznego rzecznictwa interesów całego sektora. Naszą misją jest reprezentowanie i ochrona interesów, kształtowanie polityk publicznych, budowanie pozycji i wizerunku, a także promowanie idei i wartości sektora ekonomii społecznej.
Celem Karty jest ochrona nadrzędnych wartości naszej społeczności, budowanie wiarygodnego wizerunku branży, a także wyznaczanie jasnych granic i standardów etycznych dla wszystkich członków Związku.
Każdy podmiot ubiegający się o członkostwo oraz zrzeszony w Związku przyjmuje postanowienia niniejszej Karty jako wiążący drogowskaz w swojej codziennej działalności”.
Rada Nadzorcza
Podczas spotkania odbyło się głosowanie, które doprowadziło do wyłonienia Rady Nadzorczej ESENS. Członkami Rady zostali:
- Michał Majcherek
- Barbara Radkiewicz
- Bożena Malaga-Wrona
- Joanna Kastura
- Anna Miżejewska–Jurczyk
- Marta Schab
- Leszek Wasiewicz
- Marcin Kurnik
- Damian Piórko Ziemba.
[kolejność członków i członkiń Rady za uchwałą Walnego Zgromadzenia]
Przewodniczącą Rady została Anna Jurczyk-Miżejewska. Rada, zgodnie ze wskazaniami statutu, wyłoniła ze swojego grona dwie Komisje: Funduszową oraz Zasad Podstawowych (Etyczną). Wskazała również członków zarządu ESENS.
Zarząd i jego program na pierwsze 100 dni
Do zarządu zostali wybrani: Jan Oleszczuk-Zygmuntowski, Kamila Orłowska oraz Dominik Stanisławski.
Pierwszy prezes zarządu ESENS, Jan Oleszczuk-Zygmuntowski, na początku drugiego dnia spotkania założycielskiego, przedstawił członkom nowej organizacji priorytety na pierwsze 100 dni jej działania (czyli do święta 3 Króli w 2027 roku). Przede wszystkim należy teraz dokonać „nudnej, biurokratycznej” rejestracji Związku w sądzie. Ale 100 dni będzie też, jak zadeklarował prezes, okresem „pełnego uruchomienia ESENS”. Tu w wypowiedzi Jana Oleszczuka-Zygmuntowskiego pojawiły się trzy punkty: fundusz samopomocowy, grupy zakupowe (jedna usługa, np. karta paliwowa) oraz identyfikacja, strona i „obecność” ESENS.
Mocno wybrzmiała też zapowiedź dotycząca próby znalezienia formuły, w której ESENS mógłby uczestniczyć w pracach Rady Dialogu Społecznego. Ponieważ formalnie Związek nie może jeszcze dostać się do RDS, konieczna będzie współpraca z innymi związkami.
Związek czeka też „przywitanie” ze wszystkimi ministrami i instytucjami publicznymi, w którym zawarte zostanie zaproszenie do spotkania z reprezentacją przedsiębiorstw społecznych.
Bardzo istotnym elementem nie tylko pierwszych 100 dni, ale także w dłuższej perspektywie będzie takie zaprojektowanie funduszu samopomocowego, żeby nie został on wyczerpany w chwili zakończenia projektu. Fundusz musi nie tylko wesprzeć przedsiębiorców, ale również przetrwać i zapewnić Związkowi rozwój.
O projekcie
Projekt „SAMO-ES. Samoorganizacja przedsiębiorstw społecznych jako odpowiedź na wyzwania społeczne” realizowany jest w partnerstwie, które tworzą Ogólnopolski Związek Rewizyjny Spółdzielni Socjalnych (lider), Fundacja Rozwoju Przedsiębiorczości Społecznej „Być Razem” z Cieszyna, Stowarzyszenie na rzecz Spółdzielni Socjalnych, Stowarzyszenie Klon/Jawor.
ℹ️ Odwiedź nas: www.samo-es.pl
Projekt „SAMO-ES. Samoorganizacja przedsiębiorstw społecznych jako odpowiedź na wyzwania społeczne” jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach programu Fundusze Europejskie dla Rozwoju Społecznego 2021-2027.
Dodaj informację do portalu ngo.pl!
Czekamy na Twój artykuł, komentarz, wywiad czy relację. Dotrzyj ze swoją informacją do tysięcy osób, które czytają ngo.pl.
-
Stowarzyszenie Nowoczesnej Edukacji Prawnej
-
Ela Bajda, Szkoła OFOP, Szkoła reprezentacji
-
Dorota Setniewska, ngo.pl
-
Justyna Dziuma