Jak zbudować organizację przyjazną wolontariuszom i wolontariuszkom?
Współpraca z wolontariuszami wnosi nową energię, rozszerza zakres działań społecznych i wzbogaca organizację i instytucję. Aby jednak działania były efektywne, wolontariusze i wolontariuszki potrzebują profesjonalnego wsparcia i jasno określonych zasad. Sprawdź, jak krok po kroku zorganizować pracę z wolontariuszami i stworzyć organizację otwartą na ich potencjał.
Sercem programu wolontariackiego w organizacji społecznej lub instytucji jest koordynator lub koordynatorka – łącznik między organizacją a ochotnikami.
Obejmując tę funkcja, osoba ta musi wyrazić na to dobrowolną zgodę; nakaz z góry może sprawić, że ta praca stanie się „złem koniecznym”, co szybko odbije się na relacjach z zespołem. Koordynator powinien wywoływać zaufanie, cechować się otwartością oraz dysponować realnym czasem na opiekę nad wolontariuszami i wolontariuszkami. Warto, aby osoba ta przeszła szkolenie (np. w Centrum Wolontariatu), dzięki któremu pozna metody motywowania i specyfikę pracy z ochotnikami.
Wymogi prawne i formalności
Zgodnie z Ustawą o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, wolontariusze mogą działać m.in. w organizacjach pozarządowych, organach administracji i podmiotach leczniczych. Wolontariat nie może jednak służyć działalności gospodarczej ani generowaniu zysku dla organizatora.
Porozumienie: obowiązkowe w formie pisemnej powyżej 30 dni współpracy, choć warto podpisywać je zawsze.
Ubezpieczenie NNW: do 30 dni zapewnia je organizacja, powyżej 30 dni przysługuje z mocy prawa (finansowane z budżetu państwa).
Osoby niepełnoletnie: wymagana jest pisemna zgoda rodzica lub opiekuna.
Określenie zadań i przygotowanie stanowiska
Niejasność co do ról rodzi chaos i zniechęcenie.
Wolontariusz i wolontariuszka muszą wiedzieć, za co odpowiadają, jak i kiedy realizują swoje zadania. Opracowując program, należy pamiętać, że przydzielane obowiązki nie mogą być tożsame z pracą osób zatrudnionych na etat. Powinny być zróżnicowane i dawać możliwość rozwoju. Niezbędne jest również zapewnienie zaplecza technicznego – dostępu do biurka, komputera i materiałów biurowych.
CZYTAJ TAKŻE: Jak zaangażować wolontariusza do działań swojej organizacji? >>
Przygotowanie zespołu
Atmosfera w organizacji zależy od całego personelu. Etatowi pracownicy powinni poznać rolę wolontariuszy, aby uniknąć obaw o konkurencję czy zacierania granic odpowiedzialności.
Wyjaśnienie zasad współpracy buduje klimat partnerstwa, życzliwości i sprawia, że wolontariusze czują się pełnoprawną częścią zespołu.
Rekrutacja, wdrożenie i szkolenia
Skuteczna rekrutacja opiera się na poznaniu motywacji i możliwości kandydata oraz przedstawieniu misji organizacji. Ponieważ wolontariat to obopólna korzyść, ochotnicy oczekują zdobywania umiejętności i samorealizacji.
Po przyjęciu należy przeprowadzić wdrożenie (BHP, zapoznanie z miejscem i zespołem) oraz zapewnić szkolenia stanowiskowe i uniwersalne (np. z komunikacji). Osoby najbardziej zaangażowane warto wyznaczać na liderów.
Monitoring i systemy doceniania
Bieżący kontakt z koordynatorem stwarza poczucie bezpieczeństwa i przeciwdziała rezygnacji wolontariuszy. Równie ważne jest stałe docenianie ich pracy. Oprócz prostej wdzięczności i pamiętania imienia na co dzień, sprawdzają się:
- powierzanie większej odpowiedzialności i dbanie o rozwój.
- wymienianie nazwisk w raportach rocznych i promowanie ich sukcesów.
- świętowanie Dnia Wolontariusza (5 grudnia) oraz doroczne spotkania nagradzająco-motywujące.
Partnerskie zakończenie współpracy
Zakończenie działań może wynikać z upływu terminu umowy lub woli jednej ze stron. Ponieważ wolontariat opiera się na relacjach partnerskich, prawo do podziękowania za współpracę mają zarówno wolontariusz, jak i organizacja. Ważne jest, aby rozstanie przebiegało z szacunkiem – warto podsumować osiągnięcia, wręczyć zaświadczenie lub referencje i zebrać informację zwrotną.
Co oznacza, że organizacja jest „przyjazna" wolontariuszom?
To miejsce, w którym wolontariat stanowi przemyślany element codziennej działalności. Związanie ochotnika z misją i celami statutowymi sprawia, że chce on pozostać w niej na dłużej.
Standardy organizacji przyjaznej wolontariuszom
- Wolontariusze i wolontariuszki znają misję i cele placówki.
- W strukturze działa wyznaczony i przygotowany koordynator lub koordynatorka wolontariatu
- Funkcjonuje regulamin oraz indywidualny program pracy wolontariusza i wolontariuszki.
- Ochotnicy oraz stali pracownicy i pracowniczki są przygotowani i przeszkoleni do współpracy.
- W organizacji panuje kultura zaufania, wsparcia, partnerstwa i stałego doceniania.
Dodaj informację do portalu ngo.pl!
Czekamy na Twój artykuł, komentarz, wywiad czy relację. Dotrzyj ze swoją informacją do tysięcy osób, które czytają ngo.pl.
Skorzystaj ze Stołecznego Centrum Wspierania Organizacji Pozarządowych
(22) 828 91 23
-
●Agnieszka Pryca-Nalepka, Stowarzyszenie MOST
-
●Dorota Setniewska, ngo.pl
-
●Anna Mucha, Stowarzyszenie MOST
-
●Dorota Setniewska, ngo.pl