Jak algorytmy decydują o tym, co widzisz w internecie… i jak Ciebie wykorzystują
Jak działają algorytmy? Lajki, udostępnienia i boty. Jak nie dać algorytmom napędzać hejtu.
Jak działają algorytmy?
„Dlaczego widzę ciągle podobne treści?” – to pytanie zadaje sobie wielu z nas, użytkowników mediów społecznościowych. To nie przypadek. Platformy, z których korzystamy codziennie, nie pokazują wszystkich postów w równym stopniu. Zamiast tego używają algorytmów, czyli programów komputerowych, które decydują, co pojawia się na naszej stronie głównej i w jakiej kolejności. Niestety – często sprzyja to szerzeniu hejtu.
Algorytmy analizują m.in.:
- Twoje reakcje – co lajkujesz, komentujesz, oglądasz do końca, a co przewijasz szybciej.
- Częstotliwość interakcji – z kim najczęściej wchodzisz w kontakt.
- Popularność treści – jakie posty inni użytkownicy lajkują, udostępniają lub komentują.
Na tej podstawie algorytm decyduje, co dla Ciebie jest najbardziej interesujące, i pokazuje te treści najwyżej na stronie głównej, czyli w Twoim strumieniu postów. Efekt? Nie widzisz wszystkiego w równym stopniu, tylko to, co podsuwa Ci algorytm – często są to treści wywołujące emocje, kontrowersje, a często hejt. Cel? Utrzymać Cię jak najdłużej w aplikacji, na danej platformie.
Lajki, udostępnienia i boty
Każdy klik „lubię to”, komentarz czy udostępnienie to sygnał dla algorytmu: „to treść, którą warto pokazać innym”. Boty i fałszywe konta dodatkowo podbijają popularność niektórych postów, wzmacniając ich zasięg.
W praktyce oznacza to, że:
- kontrowersyjne i obraźliwe treści rozprzestrzeniają się szybciej niż neutralne,
- Twój strumień postów może być ukierunkowany tak, abyś częściej widział treści wywołujące emocje,
- hejt i dezinformacja są wzmacniane nie przez ludzi, a przez system, który „nagrodził” takie treści zasięgiem i widocznością.
Co to oznacza dla Ciebie?
Jako użytkownik życia online często jesteś wykorzystywany przez algorytmy do generowania interakcji, które przynoszą zysk platformie – nie Tobie. Każdy lajk, komentarz czy udostępnienie zwiększa prawdopodobieństwo, że zobaczysz kolejne podobne treści. Nawet jeśli nie hejtujesz ani nie jesteś hejtowany, Twój udział w systemie (reakcje, klikanie, oglądanie) wzmacnia mechanizm szerzenia agresji, który jest wpisany w model biznesowy platform internetowych.
Jak nie dać algorytmom napędzać hejtu
- Świadomie wybieraj treści, z którymi wchodzisz w interakcję.
- Zgłaszaj obraźliwe i manipulacyjne posty – każdy sygnał ogranicza ich zasięg.
- Ogranicz czas w aplikacjach – algorytmy działają tylko, gdy spędzasz tam dużo czasu.
- Edukuj siebie i innych – rozpoznawanie botów i manipulacyjnych treści zmniejsza ich wpływ.
Algorytmy mediów społecznościowych nie są neutralne – są zaprojektowane tak, aby maksymalizować zaangażowanie, często kosztem naszej psychiki i spokoju społecznego. Ich głównym celem jest zwiększanie zarobków właścicieli platform internetowych. Samo przyswojenie tej prostej prawdy pozwala inaczej reagować na to, co widzimy codziennie w sieci. Zrozumienie, jak działają, pozwala korzystać z internetu świadomie i nie być tylko trybem w maszynie, która podbija zasięg hejtu i generuje zyski platform.
Pamiętaj:
Hejt jest całkowicie pozbawiony sensu – niczego nikomu nie daje, a każdemu coś odbiera. Zrozumienie, jak wpływa na ofiarę, sprawcę czy obserwatora i nauczenie się, jak reagować, pozwala ograniczyć jego destrukcyjny wpływ. Każdy komentarz, każde udostępnienie, każdy lajk niesie konsekwencje. Dlatego pomyśl, zanim klikniesz.
Zapraszamy do współpracy organizacje pozarządowe zainteresowane tematyką przeciwdziałania mowie nienawiści oraz osoby, które chciałyby zostać wolontariuszami w celu szerzenia przekazu kampanii związanej z przeciwdziałaniem mowy nienawiści. Kontakt: [email protected]
Projekt realizowany przez Fundację Wspierania Inicjatyw Społeczno-Sportowych IMPULS w ramach programu Fundusze Europejskie dla Pomorza 2021–2027, Działanie 5.21. –Aktywność obywatelska w zakresie wzmocnienia potencjału pomorskich organizacji społeczeństwa obywatelskiego.
Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej z Europejskiego Funduszu Społecznego Plus oraz środków budżetu państwa.