W PORADNIK.NGO.PL: Organizujemy zbiórkę publiczną
Ostatnie miesiące roku to okres, kiedy NGO intensyfikują działania polegające na pozyskiwaniu środków na różne sposoby. Jednym z takich sposobów jest zorganizowanie zbiórki. Co to są zbiórki publiczne? Kto może prowadzić zbiórkę? Które zbiórki należy zgłaszać i sprawozdawać, a które nie? Nie masz pewności? Zapraszamy do PORADNIK.NGO.PL.
W potocznym rozumieniu zbiórki mogą oznaczać wiele różnych działań organizacji pozarządowych. Są jednak takie zbiórki, które spełniają definicję z ustawy o zasadach prowadzenia zbiórek publicznych. Te zbiórki trzeba rejestrować a także sprawozdawać się z ich przeprowadzenia i z wydatkowania zebranych w ten sposób środków.
Definicja zbiórki publicznej
art. 1 ust. 1 ustawy o zasadach prowadzenia zbiórek publicznych
Zbiórką publiczną jest zbieranie ofiar w gotówce lub w naturze w miejscu publicznym na określony, zgodny z prawem cel pozostający w sferze zadań publicznych, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2020 r. poz. 1057), oraz na cele religijne.
Zasady dotyczące zbiórek publicznych (ale też wskazujące co zbiórką publiczną nie jest) reguluje ustawa z 14 marca 2014 r. o zasadach prowadzenia zbiórek publicznych. To akt prawny uchwalony przy współpracy z organizacjami pozarządowymi i realizujący wiele ich postulatów dotyczących zbiórek. Ustawa nie jest zbyt często ani poważnie nowelizowana, co świadczy o stabilnym charakterze przepisów o zbiórkach.
zobacz tekst ustawy: https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20140000498
Które zbiórki trzeba zgłaszać, bo podlegają regulacji ustawowej?
Regulowane jest zbieranie pieniędzy i darów rzeczowych w miejscach publicznych, ponieważ gotówka lub dary zbierane w ten sposób nie są ewidencjonowane i nie pozostaje ślad ich przepływu – informacje o przekazanej gotówce i darach, a także o darczyńcy są niedostępne dla kontroli skarbowej.
Zbiórki publiczne, które mieszczą się w definicji z ustawy muszą zostać zgłoszone do portalu zbiórek publicznych zbiorki.gov.pl. Można je zgłosić elektronicznie lub "w postaci papierowej" (art. 6).
Więcej o definicji zbiórki i zasadach zgłaszania zbiórek: ZBIÓRKI PUBLICZNE
Zbiórki, których nie trzeba rejestrować
W działaniach NGO-sów możemy spotkać się często z zastosowaniem określenia „zbiórki” do szerszego spektrum działań polegających na zbieraniu środków i rzeczy, niż te, które wskazuje ustawa. Zgłaszać na zbiorki.gov.pl trzeba jednak tylko zbiórki odpowiadające definicji z ustawy.
Przykłady zbiórek, które nie wymagają rejestracji na portalu zbiórek publicznych:
- wszelkie zbiórki, których efektem jest dokonanie przelewu na konto bankowe NGO,
- przekazywanie darów, pieniędzy za pomocą wirtualnych platform (np. crowdfunding),
- SMS-y charytatywne dla organizacji pozarządowych,
- zbiórki na cele religijne, prowadzone na terenie kościołów,
- zbiórki koleżeńskie, w zamkniętym gronie, np. w pracy, w urzędzie,
- loterie pieniężne, fantowe.
Art. 2. ustawy o zasadach prowadzenia zbiórek publicznych
Zbiórką publiczną nie jest zbieranie ofiar w gotówce lub w naturze:
1) na cele religijne, na kościelną działalność charytatywno-opiekuńczą, naukową, oświatową i wychowawczą oraz na utrzymanie duchownych i członków zakonów, jeżeli odbywa się w obrębie terenów kościelnych, kaplic oraz w miejscach i okolicznościach zwyczajowo przyjętych w danej okolicy i w sposób tradycyjnie ustalony;
2) w drodze loterii pieniężnych i fantowych;
3) wśród grona osób znajomych osobiście przeprowadzającym zbiórkę;
4) wśród młodzieży szkolnej na terenach szkolnych, odbywające się na podstawie pozwolenia władz szkolnych;
5) w ramach zbiórek koleżeńskich odbywających się w:
a) lokalu urzędu publicznego na podstawie pozwolenia kierownika urzędu, lub
b) innym zakładzie pracy.
Kto może organizować zbiórki publiczne?
Zbiórkę może zorganizować:
- organizacja pozarządowa (fundacja, stowarzyszenie, stowarzyszenie zwykłe, klub sportowy, ale też związek zawodowy, organizacje pracodawców, spółdzielnie socjalne),
- tzw. organizacja kościelna lub wyznaniowa,
- komitet społeczny powołany w celu przeprowadzenia zbiórki publicznej.
więcej o organizatorach: Kto może prowadzić zbiórkę publiczna
Zbiórki publiczne – obowiązek sprawozdawczy
Przebieg zbiórek, jak również sposób wydatkowania środków, które pozyskaliśmy w trakcie zbiórki (także rozdysponowania darów), powinien być sprawozdany. Podobnie jak informacje o zbiórce, również sprawozdania dotyczące zbiórki udostępniane są przez portal zbiorki.gov.pl.
Przeczytaj o sprawozdawaniu zbiórek w poradnik.ngo.pl: Jak sprawozdajemy się ze zbiórki publicznej.
Ngo.pl poleca
Dodaj informację do portalu ngo.pl!
Czekamy na Twój artykuł, komentarz, wywiad czy relację. Dotrzyj ze swoją informacją do tysięcy osób, które czytają ngo.pl.
Skorzystaj ze Stołecznego Centrum Wspierania Organizacji Pozarządowych
(22) 828 91 23
-
●Dorota Setniewska, ngo.pl
-
●Anna Mucha, Stowarzyszenie MOST
-
●Anna Mucha, Stowarzyszenie MOST
-
●Iwona Danilewicz