Publicystyka - ngo.pl

Za stworzenie chatbotu „Edzia” – programu komputerowego, wspomagającego nauczycieli podczas zdalnych lekcji – stowarzyszenie zostało nagrodzone w tegorocznej edycji konkursu S3KTOR, poświęconej walce ze skutkami pandemii. Projekt ten jest wspólnym działaniem partnerów: Centralnego Domu Technologii, Fundacji Centrum Cyfrowe, Centrum Edukacji Obywatelskiej, Fundacji Szkoła z Klasą, firmy IBM oraz Stowarzyszenia Cyfrowy Dialog.

Wszyscy partnerzy od lat zajmują się upowszechnianiem świadomego korzystania z osiągnięć technologicznych i nowoczesnych metod nauczania. Dlatego też, gdy w konsekwencji pandemii, szkoły przeszły na zdalne nauczanie, organizacje pozarządowe w naturalny sposób stały się dla nauczycieli źródłem wiedzy i wsparcia.

–  Na początku zdalnego nauczania byliśmy zasypywani gradem pytań przez nauczycieli, którzy zostali postawieni wobec prawdziwego wyzwania, jakim było prowadzenie lekcji online. Pytali: jak udostępniać ekran, jak oceniać uczniów, jak znaleźć odpowiednie materiały do zajęć. Mieli jeszcze wiele innych zagwozdek. Te pytania powtarzały się i spędzaliśmy dużo czasu na wyjaśnianiu nauczycielom nurtujących ich kwestii. Postanowiliśmy wszystkie te zagadnienia zebrać i zawrzeć w jednym programie. Chatbot „Edzia” powstał więc w odpowiedzi na pilną potrzebę ułatwienia pracy kadrze pedagogicznej – wyjaśnia  Barbara Krywoszejew, wiceprezeska Zarządu Stowarzyszenia Cyfrowy Dialog.

Chatbot to program komputerowy, którego zadaniem jest „prowadzenie konwersacji” z użytkownikiem. Replikuje zachowania ludzkie, automatyzując odpowiedzi na powtarzalne pytania.

Działanie chatbota „Edzia” opiera się na technologii IBM Watson Assistant czyli algorytmie, który korzysta z technik uczenia maszynowego, sieci neuronowych oraz baz referencyjnych. Dzięki wbudowanym mechanizmom sztucznej inteligencji i wyszukiwania informacji, poprzez chmurę publiczną IBM, odpowiedzi na zadawane przez nauczycieli pytania, udzielane są natychmiastowo w trybie online.

Z chatbotem można porozmawiać za pośrednictwem stron internetowych Stowarzyszenia Cyfrowy Dialog, Fundacji Centrum Cyfrowe,  Fundacji Szkoła z Klasą, Centrum Edukacji Obywatelskiej oraz Centralnego Domu Technologii.

Chatbot „Edzia” powstał w efekcie „burzy mózgów” przedstawicieli organizacji pozarządowych ze środowiskami nauczycieli.

– Zebraliśmy pytania zadawane przez  kadrę pedagogiczną, a odpowiedzi zawarliśmy w wirtualnym asystencie. Było to działanie spontaniczne, nasza naturalna reakcja, która okazała się strzałem w dziesiątkę – mówi wiceprezeska Stowarzyszenia Cyfrowy Dialog.

Prace nad powstaniem chatbota trwały kilka tygodni: trzeba było zebrać konkretną bazę odpowiedzi na najczęściej pojawiające się pytania.

– Stale je uzupełnialiśmy o nowe treści, żeby móc na bieżąco służyć pomocą tym, którzy tej pomocy potrzebują – dodaje Barbara Krywoszejew.

Stworzona z myślą o kadrze pedagogicznej, „Edzia” odpowiada na pytania nauczycieli: wyświetlając konkretne treści  lub odsyłając do odpowiednich stron internetowych. Pytania mogą dotyczyć narzędzi używanych do edukacji zdalnej, wsparcia metodycznego, materiałów edukacyjnych, czy sposobu organizacji zajęć.

Badania przeprowadzone w 2020 roku przez Centrum Cyfrowe pokazały, że przed pandemią 85,4 procent nauczycieli nie miało żadnych doświadczeń z nauczaniem zdalnym.Nowa forma pracy była więc dla nich wyjątkowym obciążeniem.

– Pytań zadawanych „Edzi” spływało do nas mnóstwo: od super prostych po bardziej zaawansowane. Największe zapotrzebowanie było przy pierwszym lockdownie w 2020 roku. W pierwszych miesiącach udostępnienia naszego programu chatbot odpowiadał na setki pytań,  o każdej porze dnia i nocy – opowiada Barbara Krywoszejew.

Z czasem kadra pedagogiczna nauczyła się korzystać z różnorodnych narzędzi zdalnego nauczania, a nauczyciele oswoili się z nowym systemem prowadzenia zajęć.

– Te podstawowe odpowiedzi wielu nauczycieli już zna, ale pojawiają się nowe wyzwania, więc wciąż będziemy wzmacniać kompetencje cyfrowe tych, którzy uczą – podkreśla wiceprezeska Zarządu Stowarzyszenia Cyfrowy Dialog.

Wirtualny asystent nauczyciela chatbot „Edzia” jest przedsięwzięciem bez finansowania zewnętrznego.

– Dzięki zaangażowaniu firmy IBM mogliśmy wykorzystać, przygotowaną przez nich wcześniej, sztuczną inteligencję. To był program, który już działał na portalu pacjent.gov.pl i dzięki pracy wszystkich partnerów został przystosowany tak, żeby odpowiadał na pytania nauczycieli – mówi Barbara Krywoszejew.

Chatbot „Edzia” cały czas funkcjonuje i można z niego korzystać, jest też pomysł na jego rozbudowanie.

– W związku z nagrodą S3KTORA zastanawiamy się, jak dalej wspierać nauczycieli i nauczycielki w realizowaniu działań w trakcie edukacji zdalnej. Myślimy o tym, jak jeszcze możemy wykorzystać „Edzię”. Inicjatywa została doceniona, a sytuacja, związana z pandemią, jest wciąż niestabilna, dlatego takie działania są nieuniknione. Chcielibyśmy, żeby „Edzia” dalej mogła wspierać tych, którzy jej potrzebują – zapowiada Barbara Krywoszejew.

Wirtualny asystent nauczyciela otrzymał III nagrodę w konkursie S3KTOR. M.st. Warszawa już od 11 lat nagradza najlepsze inicjatywy pozarządowe, promując tym samym trzeci sektor i dziękując za jego działania na rzecz mieszkańców. Ze względu na wyjątkowy czas, tegoroczna edycja konkursu S3KTOR została poświęcona walce z pandemią.