Jakie obowiązki wobec wolontariuszy i wolontariuszek ma organizacja społeczna?
Wolontariat opiera się na bezinteresownej pracy, ale organizacja społeczna ma wobec wolontariuszy konkretne obowiązki prawne, które wynikają z Ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. Podpowiadamy, o co należy zadbać, aby współpraca była bezpieczna i zgodna z przepisami.
Wolontariat – mimo że opiera się na dobrowolnym i bezpłatnym świadczeniu pracy – wiąże się z konkretnymi wymogami prawnymi dla organizacji pozarządowej (tzw. korzystającego). Wynikają one z przepisów Ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.
Zawarcie porozumienia o współpracy
Przed rozpoczęciem działań organizacja ma obowiązek zawrzeć z wolontariuszem porozumienie określające zakres zadań, sposób i czas ich wykonywania oraz warunki współpracy:
- forma pisemna jest obowiązkowa, jeśli współpraca trwa dłużej niż 30 dni.
- forma ustna jest dopuszczalna przy współpracy trwającej do 30 dni (jednak na żądanie wolontariusza organizacja ma obowiązek sporządzić umowę w formie pisemnej).
Porozumienie (bez względu: pisemne czy ustne) musi regulować następujące kwestie:
- czas i przedmiot porozumienia,
- sposób jego rozwiązania.
Umowy nie musimy nigdzie rejestrować. Sporządzana jest w dwóch egzemplarzach po jednym dla każdej ze stron.
Bezpieczeństwo i higiena pracy (BHP)
Organizacja odpowiada za zapewnienie wolontariuszowi bezpiecznych i higienicznych warunków pracy:
- informowanie o ryzyku: należy przekazać wolontariuszowi informacje o prawach i obowiązkach oraz ewentualnych zagrożeniach dla zdrowia i bezpieczeństwa wynikających ze specyfiki powierzonych zadań.
- brak wymogu tradycyjnego szkolenia BHP: wolontariusz nie jest pracownikiem etatowym, więc organizacja nie musi kierować go na oficjalne kursy BHP, lecz zobowiązana jest do przeprowadzenia tzw. instruktażu stanowiskowego (np. zapoznania z procedurami awaryjnymi czy drogami ewakuacji).
- środki ochrony indywidualnej: Organizacja ma obowiązek zapewnić odpowiednie środki ochrony osobistej dopasowane do rodzaju zadań (np. odzież ochronną, rękawice, fartuchy).
Ubezpieczenie (NNW i OC)
Ubezpieczenie od Następstw Nieszczęśliwych Wypadków (NNW):
- jeżeli współpraca trwa do 30 dni, organizacja musi samodzielnie wykupić polisę NNW dla wolontariusza.
- jeżeli współpraca trwa dłużej niż 30 dni, wolontariusz objęty jest ubezpieczeniem z mocy prawa na podstawie państwowych przepisów dotyczących wypadków przy pracy.
Ubezpieczenie OC: wykupienie polisy OC nie jest formalnym nakazem ustawowym, ale jest silnie rekomendowane, aby chronić organizację i wolontariusza przed skutkami ewentualnych szkód wyrządzonych osobom trzecim.
Pokrycie kosztów i diety
Podróże służbowe i diety: wydelegowanie wolontariusza na wyjazd wiąże się z obowiązkiem pokrycia kosztów jego podróży i wydania diet na takich samych zasadach, jakie obowiązują pracowników.
Wolontariusz ma prawo pisemnie zrezygnować z pobierania diet lub zwrócić zwrot kosztów organizacji (zgodnie z art. 45 ust. 1 pkt 3 ustawy).
Koszty niezbędne do realizacji zadań: jeśli strony ustalą, że wolontariusz poniesie wydatki własne na rzecz zadań (np. zakupi materiały), organizacja ma obowiązek zwrócić te koszty.
Szkolenia: jeżeli powierzone zadania wymagają specjalistycznego przygotowania, NGO powinno pokryć koszty udziału wolontariusza w niezbędnych szkoleniach.
Zaświadczenie i opinia
Na prośbę wolontariusza organizacja ma obligatoryjny obowiązek wystawienia:
- zaświadczenia o odbyciu wolontariatu (potwierdzającego zakres zadań i czas trwania współpracy).
- pisemnej opinii dotyczącej jakości i sposobu wykonywania powierzonych zadań (forma rekomendacji).
Spełnienie formalnych wymagań chroni organizację, ale daje także możliwość zbudowania bezpiecznego, transparentnego i profesjonalnego środowiska dla osób, które bezinteresownie chcą ją wesprzeć swoim czasem i umiejętnościami.
Dodaj informację do portalu ngo.pl!
Czekamy na Twój artykuł, komentarz, wywiad czy relację. Dotrzyj ze swoją informacją do tysięcy osób, które czytają ngo.pl.
Skorzystaj ze Stołecznego Centrum Wspierania Organizacji Pozarządowych
(22) 828 91 23
-
●Dorota Setniewska, ngo.pl
-
●Agnieszka Pryca-Nalepka, Stowarzyszenie MOST
-
●Dorota Setniewska, ngo.pl
-
●Anna Mucha, Stowarzyszenie MOST