Jak się rozwijała współpraca finansowa Urzędu m.st Warszawy i organizacji społecznych? Kalendarium
W lutym w serwisie warszawa.ngo.pl prezentować będziemy dobre praktyki współpracy Urzędu m.st. Warszawy z organizacjami pozarządowymi. Praktyki te tworzone były od początku przemiany ustrojowej, czyli od 1989 roku, dając nam teraz możliwość prezentowania wieloletnich, wspólnych doświadczeń i dzielenia się z innymi modelowymi rozwiązaniami prowadzenia dialogu między organizacjami a samorządem.
fragment panoramy Warszawy z dominującym Pałacem Kultury i Nauki. Jego charakterystyczna wieża z zegarem góruje nad otaczającymi go nowoczesnymi wieżowcami. Tło zdjęcia wypełnia rozległa panorama miasta z widocznymi mniejszymi budynkami i zielenią. Niebo jest błękitne z delikatnymi chmurami.
Autor/źródło: Piotr Zakrzewski/PixabayW 1989 r. uchwalono ustawę o Prawo o stowarzyszeniach, w Warszawie istniało wtedy niespełna 4,5 tysiąca organizacji pozarządowych, które działały w 11 niezależnych od siebie gminach, ze swoimi radnymi, budżetem, ratuszem itp. Był jeszcze Urząd Miasta z Prezydentem na czele. Nowo powstające organizacje nie miały zasobów i działały w bardzo skomplikowanej strukturze administracyjnej. Urząd Miasta i Urzędy Gmin wspierały organizacje, ale nie był to jednolity, wspólnie przyjęty system. Urząd odpowiadał po prostu na pisma organizacji z prośbami o dofinansowanie potrzeb ich podopiecznych, uznając lub nie ich zasadność.
1 marca 1992 roku powstała Rada Opiekuńcza ds. bezdomności, nad którą patronat sprawował Prezydent Warszawy. To bardzo ważny kamień milowy współpracy. Organizacje poczuły siłę współdziałania, a Urząd zyskał partnera do wspólnego rozwiązywania problemów mieszkańców. Obie strony wspólnie kształtowały pierwsze zasady dialogu i współpracy.
Od 1993 roku działania, które podejmowano w zakresie polityki społecznej Miasta były inicjowane lub omawiane na Radzie. Dzięki temu np. w schroniskach dla osób w kryzysie bezdomności zaczęto realizować programy socjalne i pojawili się pracownicy socjalni. Powstał także dedykowany osobom ubogim zakład leczniczy, umywalnia, pralnia. Rada opiekuńcza była też inspiracją dla innych. Organizacje zajmujące się osobami z niepełnosprawnościami powołały Forum. Dzięki niemu utworzono w Warszawie pierwszych 80 miejsc parkingowych dla osób z niepełnosprawnościami. Forum wystąpiło także z inicjatywą powołania społecznych obserwatorów prac komisji Rady Warszawy. Jedna z takich Komisji wypracowała tryb przyznawania dotacji celowych na zadania społeczne.
W 1997 roku przyjęte zostały zasady współpracy gminy Warszawa Centrum z organizacjami społecznymi. Zostały one opracowane wspólnie przez przedstawicielki i przedstawicieli organizacji pozarządowych, radnych i radne oraz urzędników i urzędniczki. Odnosiły się zarówno do współpracy finansowej, jak i pozafinansowej.
Lata 1997–2003 to czas udoskonalania współpracy, powstają m.in. Ośrodek Konsultacji i Dialogu Społecznego i Rada Stowarzyszeń m.st. Warszawy.
W 2003 roku uchwalona zostaje ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2003 r. Nr 96, poz. 873), w której uregulowano współpracę organizacji pozarządowych z administracją publiczną (w tym także konkursy dotacyjne) oraz narzucono gminom obowiązek uchwalania rocznych programów współpracy.
W 2004 roku Rada m.st. Warszawy uchwala pierwszy roczny program współpracy, w którym pojawiła się możliwość tworzenia branżowych ciał dialogu społecznego, których zadaniem jest prowadzenie dialogu społecznego z jednostkami Urzędu m.st. Warszawy odpowiedzialnymi za poszczególne branże.
W 2005 roku powołano pierwszego Pełnomocnika Prezydenta m.st. Warszawy ds. współpracy z organizacjami pozarządowymi – Tomasza Tracza. Stanowisko Pełnomocnika/czki funkcjonuje do dzisiaj.
W roku 2005 powstało także Forum Dialogu Społecznego (FDS), umożliwiające wymianę doświadczeń między przedstawicielami komisji dialogu społecznego. Forum pracuje do dzisiaj, choć w nieco zmienionej formule. W 2009 powstają pierwsze dzielnicowe komisje dialogu społecznego, a w 2010 roku na mocy znowelizowanej ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2010 r. Nr 234, poz. 1536, z późn. zm.) powołano Warszawską Radę Działalności Pożytku Publicznego (WRDPP).
W 2015 roku uchwalony został Program Rozwoju Współpracy m.st. Warszawy i Organizacji Pozarządowych do roku 2020 (PRW). Był on wieloletnim programem operacyjnym, wyznaczającym kierunki współpracy pomiędzy Miastem, a III sektorem.
W 2021 roku uchwalono kolejny Program rozwoju współpracy m.st. Warszawy na lata 2021-2025 z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami, o których mowa w art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. Współpraca Urzędu m.st. Warszawy i organizacji pozarządowych opiera się na wieloletnim Programie Rozwoju Współpracy (obowiązującym do 2025 r.) oraz przyjmowanym co roku Programie współpracy z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami, o których mowa w art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.
Współpraca przybiera dwie formy: pozafinansową i finansową. W 2023 roku powstała publikacja opisująca dobre praktyki współpracy pozafinansowej.
Obecnie prezentujemy dobre praktyki współpracy finansowej. Nie jest to kompleksowy obraz współpracy finansowej m.st. Warszawy i organizacji pozarządowych, ukazujący wszystkie zasady, problemy i spektakularne sukcesy. Nie jest też prezentacją jej form, te znajdują się w rocznych programach współpracy m.st. Warszawy i organizacji pozarządowych. Mamy jednak nadzieję na zaprezentowanie i zaznajomienie Was z przykładami, które są warszawską dobrą praktyką, ułatwiającą organizacjom realizację zadań publicznych. Te przykłady i rozwiązania wyróżniają nasze miasto na tle innych samorządów.
Formy współpracy finansowej (na podstawie Programu współpracy m.st. Warszawy z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami, o których mowa w art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie):
- powierzanie realizacji zadania publicznego poprzez udzielenie dotacji na finansowanie jego realizacji,
- wspieranie realizacji zadania publicznego poprzez udzielenie dotacji na dofinansowanie jego realizacji,
- powierzenie realizacji zadań publicznych w formie zakupu usług od organizacji pozarządowych, prowadzących działalność gospodarczą lub odpłatną działalność pożytku publicznego,
- zawieranie umów partnerskich z organizacjami pozarządowymi w celu wspólnej realizacji projektów finansowanych lub współfinansowanych ze środków Unii Europejskiej lub środków zewnętrznych, z uwzględnieniem trybu wyboru partnera,
- oddanie w najem na preferencyjnych warunkach należących do Miasta lokali użytkowych organizacjom pozarządowym na cel prowadzonej przez nie działalności pożytku publicznego,
- dzierżawa na preferencyjnych warunkach należących do Miasta nieruchomości na potrzeby realizacji zadań na rzecz mieszkańców;
- udzielanie poręczeń organizacjom pozarządowym starającym się o przyznanie kredytu lub pożyczki na realizację zadań publicznych skierowanych do mieszkańców
Tekst jest fragmentem publikacji "Dobre praktyki współpracy finansowej miasta z NGO".
Publikacja ukazała się nakładem Stowarzyszenia Klon/Jawor.
Publikacja powstała w ramach Stołecznego Centrum Wspierania Organizacji Pozarządowych (SCWO) – bezpłatnego systemu wsparcia dla organizacji prowadzących działania na rzecz mieszkanek i mieszkańców Warszawy, współfinansowanego przez m.st. Warszawę.
Dodaj informację do portalu ngo.pl!
Czekamy na Twój artykuł, komentarz, wywiad czy relację. Dotrzyj ze swoją informacją do tysięcy osób, które czytają ngo.pl.
Skorzystaj ze Stołecznego Centrum Wspierania Organizacji Pozarządowych
(22) 828 91 23
-
●Dorota Setniewska, ngo.pl
-
●Anna Mucha, Stowarzyszenie MOST
-
●Anna Mucha, Stowarzyszenie MOST
-
●Iwona Danilewicz