Publicystyka - ngo.pl

– Chcemy porozmawiać o sprawach Warszawy językiem takim, który pozwoli znaleźć rozwiązania – mówił Witek Hebanowski z Fundacji Inna Przestrzeń, jeden z inicjatorów wydarzenia, witając uczestników i uczestniczki.

 – W odróżnieniu od zwyczajowych debat, organizowanych przy okazji wyborów  samorządowych i innych spotkań służących merytorycznej pracy chcemy zaprosić Was do czegoś pomiędzy – uzupełniał Piotr Kaliszek z BKDS ds. Warszawskiej Wisły, również zaangażowany w organizacje wydarzenia. – Chcemy dać szasnę kandydatom, aby zaprezentowali swoje podejście do współpracy z organizacjami i do miasta, a także przedstawić nas, organizacje. Chcemy, aby przy tej okazji udało się nazwać obszary, które są dla nas ważne i znaleźć te, co do których możemy się zgadzać.

 – W Warszawie wiele rzeczy się udaje i wychodzi. Zadania zlecane przez samorząd organizacjom publicznym są finansowane kwotą 300 tys. zł. Ale z drugiej strony indeks dialogu społecznego spada, jest obecnie nieco powyżej 3. Nie chcemy rozmawiać tylko o środkach, o konkursach, ale chcemy być partnerem dla władz samorządowych – mówił także Witek Hebanowski, a zwracając się do kandydatów i kandydatek na radnych dodał: – Nie posiedliśmy wiedzy, jak Warszawa obywatelska ma wyglądać. Chętnie dowiemy się od Was, kandydatów i kandydatek, jak widzicie perspektywę Warszawy bardziej partycypacyjnej i jak chcielibyście z nami pracować bardziej podmiotowy.

 Uczestnicy i uczestniczki Okrągłego Stołu dla Warszawy pracowali w pięciu grupach, poświęconych takim zagadnieniom, jak 1. przestrzenie publiczne, przestrzenie społeczne oraz mieszkalnictwo, 2. zielone miasto, środowisko naturalne, Wisła oraz sport i rekreacja, 3. transport, ruch drogowy, rowerowy, pieszy oraz bezpieczeństwo, 4. edukacja, oświata oraz wsparcie społeczne, osoby z niepełnosprawnością, seniorzy/seniorki, współpraca międzypokoleniowa oraz 5. partycypacja społeczna, współpraca miasta z organizacjami; migranci/migrantki oraz kultura

Grupa pracująca nad tymi tematami wypracowała cztery główne postulaty:

• obywatelskie współzarządzanie miastem – lokalne fora gospodarzy (mieszkańcy, właściciele, radni) jako narzędzie partycypacji
• zwiększenie komunalnego zasobu mieszkaniowego (zwiększenie środków na inwestycje, wprowadzenie możliwości zawierania umów między miastem a właścicielami lokali, które mogłyby być udostępnianie osobom potrzebującym) 
• miasto dostępne dla osób starszych i osób z niepełnosprawnościami 
• rozwijanie budownictwa specjalistycznego

W czasie dyskusji po prezentacji dorobku grupy podnoszono jeszcze takie kwestie, jak mediacje w sprawach o eksmisje, rozwój idei miasta 15-minutowego, promowanie inwestycji i projektów sprzyjających retencji wody, inwestycje w odnawialne źródła energii, likwidację dróg tranzytowych przez miasto, wzmacnianie programu termomodernizacji i  upowszechnianie audytów energetycznych, rozwój usług wsparcia dla osób z niepełnosprawnościami. 

Podnoszono także, że należy podkreślić różnicę między miejskimi lokalami komunalnymi a przeznaczanymi na wynajem (komunalne powinny być dostępne dla osób w najtrudniejszej sytuacji, reszta zasobu powinna być wynajmowana, a cena powinna być ustalana w zależności od warunków osób), znowelizować uchwały o gospodarowaniu zasobem mieszkaniowym gminy, a także przyjrzeć się przepisom dotyczącym zasad wynajmowania lokali użytkowych.

Grupa 2 (w której brali udział m.in. przedstawicielki akcji Pytamy o Zielone) wypracowała kilka obszarów, co do których zapanował konsensus wśród uczestników rozmowy. Był to:

• rozwój rekreacji nad Wisłą, czyli zbudowanie kompleksowego programu rozwoju rekreacji nad rzeką Wisłą oraz poprawa bezpieczeństwa nad rzeką i na rzece, aby zachęcić ludzi do korzystania z tego obszaru;
• zapewnienie bezpiecznej przestrzeni wokół szkół i przedszkoli: wskazano na potrzebę uspokojenia ruchu i stworzenia cichych i zielonych stref wokół placówek edukacyjnych (dyskutujący nie mieli zgodności jednak co do wprowadzania idei Ulic Szkolnych),
• wsparcie dla rodzin z niskimi dochodami stworzenie możliwościach korzystania z pozalekcyjnych zajęć sportowych i rekreacyjnych dla dzieci z tych rodzin, aby miały równe szanse rozwoju;
• Wsparcie dla budowania wspólnot energetycznych: zauważono potrzebę większego wsparcia dla mieszkańców (i organizacji pozarządowych) w obszarze odnawialnych źródeł energii oraz budowy wspólnot energetycznych, także poprzez działania uświadamiające;
• Rozwój miejskiej infrastruktury rowerowej: rozciągnięcie możliwości wypożyczania rowerów na cały rok oraz zwiększenie liczby stacji wypożyczalni rowerów, aby ułatwić korzystanie z nich.

Uczestnicy i uczestniczki prac w tej grupie nie doszli natomiast do porozumienia jeśli chodzi o wprowadzanie roślinnych posiłków w szkołach (propozycja była, aby obowiązkowo jeden dzień w tygodniu był posiłek tylko roślinny) oraz wprowadzenia zakazu wstępu dla psów w większej licznie parków miejskich.

W czasie dyskusji po prezentacji efektów prac tej grupy zgłoszono także postulaty działań na rzecz odbetonowania podwórek miejskich i innych miejsc, które tego by wymagały oraz wprowadzenia systemu wypożyczania rowerów specjalistycznych (np. trójkołowych).

Grupa rozpracowująca tematy związane z transportem, ruchem drogowym, rowerowym, pieszym oraz bezpieczeństwem doszła do porozumienia w następujących punktach: 

• stworzenie wspólnego planu sieci transportu rowerowego – bezkolizyjnych dróg rowerowych
• rozbudowa transportu publicznego – powinno się rozwijać siec metra i przyspieszyć budowę 4. linii metra
• zagęszczanie i rozbudowa transportu publicznego w dzielnicach obrzeżnych 
• budowa parkingów P&R na obrzeżach miasta 
• zwiększenie dostępności środków transportu i przystanków 
• tworzyć plany przestrzenne osiedli, które będą gwarantowały dostęp dla i do komunikacji publicznej, szczególnie na obrzeżach miasta (negocjować warunki z deweloperami)
• uzupełnienie skrzyżowań o czwarte przejścia dla pieszych
• reforma systemu sygnalizacji świetlnej (np. zamontowanie sekundników przy przejściach).
• natychmiastowe włączenie głosu mieszkańców w konsultacje projektów nowego centrum Warszawy. 

W czasie dyskusji po prezentacji grupy pojawiły się jeszcze głosy dotyczące chodników (i ich dostępności dla pieszych a nie parkujących samochodów), dopłat do rowerów elektrycznych, budowy sygnalizacji świetlnej przy jak największej licznie przejść dla pieszych, kontroli firm wykonujących remonty nawierzchni, większej dostępności transportu publicznego w godzinach nocnych, ustanowienia szkolnych ulic, garaży dla rowerów na osiedlach.

Grupa zajmująca się tymi tematami sformułowała kilka obszarów, nad którymi należałoby w przyszłości pracować. W zakresie edukacji wymieniono m.in.:

• partycypacja w szkole (w tym m.in. współpraca z  dzielnicowymi radami młodzieżowymi i radami senioralnymi, łącznie z minigrantami dla tych gremiów oraz budżety obywatelskie uczniowskie, które pozwolą rozwijać kompetencje obywatelskie i poczucie sprawczości)
• przejrzenie statutów szkół (aby nie łamały praw uczniów i praw człowieka)
• edukacja dorosłych – nauczycieli i nauczycielek w zakresie edukacji globalnej, prośrodowiskowej, projekty edukacyjnej w domach kultury, bibliotekach, MAL-ach, klubach seniora, współpraca w tym zakresie z organizacjami pozarządowymi)
• systemowa współpraca warszawskich szkół z przedsiębiorcami 
• ograniczenie i spowolnienie ruchu samochodowego przy szkołach

W zakresie wsparcia dla osób z niepełnosprawnościami (z orzeczeniami) było to: 

• brak dyskryminacji w działaniach pomocowych dedykowanych tej grupie (stopień dyskryminacji jest uzależniony od stopnia niepełnosprawności, osoby z lekkimi niepełnosprawnościami mają lepszy dostęp do usług miejskich i wsparcia)
• przestrzeganie obowiązującego prawa (edukacja z tym zakresie urzędników i osób pracujących w ośrodkach pomocy społecznej) 
• stworzenie warszawskiej bazy danych osób z niepełnosprawnościami 

W czasie dyskusji po prezentacji zgłoszono m.in. takie postulaty, jak uwspólnianie procesów decyzji społeczno-gospodarczych, aby mieszkańcy mogli coś dodać, ale też zrozumieć, jakie są powody i uwarunkowania takich lub innych decyzji i inwestycji (i należy w to włączyć także dzieci i młodzież, aby mogły brać udział w ustaleniach dotyczących ich życia), upowszechnienie instytucji "Pana Stopka" przy szkołach, wprowadzenie do szkół warsztatów z zakresu bezpiecznego korzystania z mediów społecznościowych, pierwszej pomocy medycznej, rozwijających kompetencje społeczne (np. jak się uczyć), zająć się problemami chłopców, ułatwić procedury korzystania przez organizacje pozarządowe ze szkolnej bazy sportowej, audyt dostępności obiektów kultury i edukacji w Warszawie, rozpoczęcie dyskusji na temat wprowadzenia egzaminu holenderskiego na kartę rowerową (aby dzieci wyruszały na drogę z instruktorem, policjantem, egzamin dostosowany do realiów, które będą spotykały dzieci na drogach).

Grupa zajmująca się partycypacją społeczną, współpracą miasta z organizacjami; migrantami, migrantki oraz kulturą wypracowała następujące obszary, co do których się zgodziła:

• stworzenie miejskiej otwartej platformy do dyskusji, gdzie można by zgłaszać problemy i jednocześnie ich rozwiązania oraz merytorycznie dyskutować o nich (docelowo mogłoby to pomagać w podejmowaniu decyzji radnym i urzędnikom).
• przywrócenie lokalności budżetowi obywatelskiemu (blokuje to obecnie ustawa) – w czasie dyskusji po prezentacji pojawił się szereg propozycji wprowadzenia zmian w budżecie obywatelskim, m.in. wprowadzenia kryteriów związanych z wpływem projektów na środowisko przyrodnicze oraz dążenie do tego, aby mieszkańcy były zaangażowani nie tylko w wybór projektów, ale także w jego realizację)
• poszerzenie dialogu z organizacjami – stworzyć mechanizm włączający w dyskusję urzędników, organizacje pozarządowe, radnych, przedsiębiorców i mieszkańców.
• sworzenie narzędzia do wspólnego (różnych aktorów związanych z miastem) zarządzania terenem: uczestnicy grupy podnosili, że obecnie nie ma dobrych form i pomysłów na wspólnotowe (mieszkańców, przedsiębiorców, organizacji pozarządowych, Miasta) zarządzanie dużymi terenami miejskimi (np. Osiedle Jazdów, Przystań Warszawa), ale i mniejszych (np. częścią ulicy).
• nowelizacja ustawy warszawskiej we współpracy z organizacjami pozarządowymi – aby organizacje miały większy wpływ na decyzje podejmowane w mieście.
• kontrola nad lobbingiem prowadzonym w imieniu organizacji pozarządowych (co nie zawsze jest prawdą)
• więcej dialogu z organizacjami na poziomie decyzyjnym (jeden z postulatów zgłoszonych w czasie dyskusji po prezentacji postulatów dotyczyły m.in. włączenia przedstawicieli komisji dialogu społecznego do procesu wyboru dyrektorów miejskich biur)
• urealnienie finansowania zadań własnych Miasta zlecanych organizacjom (m.in. po to, aby dotacje wystarczały na godne opłacenie specjalistów).
• stworzenie miejskiej polityki migracyjnej ( tutaj pojawiły się wolne wnioski dotyczące zorganizowania szkoleń dla urzędników i urzędniczek w zakresie pracy z migrantami, otwarcia się MAL-i na migrantów). Zwrócono także uwagę, że migranci i migrantki już mieszkają w Warszawie i chcą być także współtwórcami i współtwórczyniami miasta.

W czasie dyskusji po prezentacji dorobku grupy podnoszono także kwestie organizacji konsultacji społecznych i sposobu informowania o nich (mieszkańcy często nie wiedzą jakiego zakresu danego projektu dotycząca ogłaszane konsultacje i co z tego dla nich wyniknie) oraz zaproponowano przywrócenie KDS-su ds. konsultacji.

W Okrągłym Stole dla Warszawy (i w pracach grup roboczych) wzięli udział kandydaci i kandydatki do rady miasta reprezentujący siedem komitetów wyborczych. 

– Jesteśmy wdzięczni, że zdecydowaliście się przyjść i razem z nami pracować i rozmawiać – mówił na zakończenie Piotr Kaliszek. 

Organizatorzy zachęcali także kandydatów i kandydatki do wypełnienia krótkiej ankiety, na podstawie której zostaną przygotowane “wizytówki” osób kandydujących. Będzie można się z nimi zapoznać na stronie  www.okraglystol.waw.pl. 

Rezultaty Okrągłego Stołu zostaną udostępnione Branżowym i Dzielnicowym Komisjom Dialogu Społecznego.