O prawie do żywności w czasach kryzysu. Pokaz filmu i debata w Banhofie
Prawo do żywności uznawane jest za jedno z podstawowych praw człowieka, jednak w rzeczywistości naznaczonej kryzysem bezdomności, migracjami i rosnącymi nierównościami jego realizacja coraz częściej przybiera charakter ograniczony i warunkowy.
23 maja w katowickim Banhofie odbędzie się pokaz filmu dokumentalnego „To tylko jedzenie?” połączony z dyskusją osób na co dzień pracujących z ludźmi w kryzysie. Spotkanie będzie punktem wyjścia do rozmowy o głodzie, wykluczeniu i dostępie do wsparcia w szerszym kontekście uniwersalizmu praw człowieka oraz pytania o to, komu i na jakich zasadach przysługuje dziś prawo do godnego życia.
Głód we współczesnych społeczeństwach rzadko ma dziś wyłącznie postać skrajnego niedożywienia. Coraz częściej przyjmuje formę ukrytą i strukturalną. Oznacza ograniczanie liczby i jakości posiłków, rezygnację z pełnowartościowej diety lub życie w stałej niepewności co do możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb. Dotyka osób w kryzysie bezdomności, migrantek i migrantów, osób starszych, samotnych rodziców oraz osób pracujących, których dochody nie pozwalają na pokrycie kosztów życia na bezpiecznym, minimalnym poziomie. W centrum problemu znajduje się nie tylko brak jedzenia, lecz także nierówność w dostępie do niego oraz ryzyko trwałego wykluczenia żywnościowego.
Wydarzenie stanie się przestrzenią do refleksji nad prawem do żywności w perspektywie praw człowieka, z pytaniem o to, czy prawa podstawowe są w praktyce realizowane w sposób rzeczywiście powszechny oraz jak funkcjonują w warunkach nakładających się kryzysów społecznych i ekonomicznych. Pokaz filmu i towarzysząca mu dyskusja uwidocznią napięcia między deklarowanymi standardami ochrony a codziennym doświadczeniem osób w kryzysie, w którym systemy wsparcia okazują się często niewystarczające, fragmentaryczne lub niedostosowane do skali i złożoności potrzeb. W tym sensie spotkanie otwiera także szerszą refleksję nad skutecznością instytucjonalnych mechanizmów pomocy, ich strukturalnymi ograniczeniami oraz rolą oddolnych form solidarności i wsparcia – pojawiających się tam, gdzie system nie zapewnia pełnej odpowiedzi. Uczestniczki i uczestnicy porozmawiają również o tym, jak język i narracje wpływają na społeczne postrzeganie ubóstwa i wykluczenia.
„Wojny i kryzysy ekologiczne sprawiają, że głód i niedożywienie stają się coraz większym problemem na świecie. Nawet w tak zamożnym i pozornie wolnym od tych problemów kraju spotykamy się z utrudnianiem dostępu do żywności osobom w kryzysie bezdomności poprzez różnego rodzaju bariery administracyjne. Kryzys humanitarny na wschodniej granicy czy problem z dostępnością pełnowartościowych posiłków w szkołach i szpitalach pokazują, że Polska nie zapewnia wszystkim realnego prawa do wyżywienia. Jednocześnie marnowane są ogromne ilości jedzenia” – komentuje Łukasz Wyrak z kolektywu Food Not Bombs, moderator rozmowy po filmie. Projekcja rozpocznie się o godz. 17.00 w przestrzeni tworzonej przez osoby związane ze środowiskiem wolnościowym, których wspólnym celem są oddolne działania na rzecz sprawiedliwości społecznej. Banhof pełni również funkcję otwartej przestrzeni spotkań, debat i inicjatyw społeczno-kulturalnych, koncentrujących się wokół solidarności, praw człowieka i zaangażowania obywatelskiego.
W rozmowie po filmie udział wezmą m.in. pracowniczka socjalna, ratowniczka medyczna oraz przedstawicielki i przedstawiciele Green REV Institute, No Borders oraz katowickiego kolektywu Food Not Bombs, który przygotowuje i wydaje wegańskie posiłki osobom w kryzysie bezdomności – w duchu solidarności, wzajemnej pomocy oraz sprzeciwu wobec marnowania żywności i wykluczenia społecznego. Inicjatywa działa oddolnie, opierając się na bezpośrednim wsparciu i przekonaniu o prawie każdego człowieka do godnego, pełnowartościowego posiłku.
Organizatorami wydarzenia są Banhof, Food not Bombs i Green REV Institute.
Źródło: Green REV Institute