Było ich 21. Nieprzypadkowo. W końcu to z Gdańska zawiał wiatr zmian. W 2005 roku lokalny trzeci sektor wykonał jeden z ważniejszych kroków w swojej historii. Czy był to krok milowy? Po dwóch dekadach postanowiliśmy się temu przyjrzeć… i zrobiliśmy to znowu. My, NGOsy z Pomorza.
Ale o co chodziło? O nasz głos!
Liderki i liderzy sektora, 20 lat temu, po serii debat i dyskusji dotyczących budowania lokalnego paktu współpracy z ówczesnymi władzami, wypracowali Postulaty NGO. Były one wyrazem kompleksowego, wielowątkowego podejścia do relacji między administracją a organizacjami pozarządowymi.
Postulaty dotyczyły m.in. wzmocnienia dialogu obywatelskiego (co zaowocowało powoływaniem rad działalności pożytku publicznego), przejrzystości finansowania i jasnych zasad przyznawania dotacji, tworzenia baz danych profesjonalizujących sektor oraz poszerzenia wsparcia pozafinansowego: dostępu do infrastruktury, zasobów i wspólnej promocji działań społecznych.
Pomorskie NGO chciały mówić wspólnym, uporządkowanym głosem i realnie wpływać na kształt regionalnej polityki współpracy.
Oto jak brzmiały: https://fundacjarc.org.pl/wp-content/uploads/2025/09/Postulaty-NGO-z-2005-roku.pdf
Powrót do przeszłości i aktualizacja
Od tamtej chwili upłynęło ponad 20 lat…
Oczywiście, że nastąpiły zmiany! Chociażby to, że dziś rzadko kto mówi o nas "Regionalne Centrum Informacji i Wspomagania Organizacji Pozarządowych" (nawet jeśli w papierach oficjalnych wciąż tak figuruje). Bo staliśmy się Fundacją RC. W dodatku pracują z nami osoby, które są równolatkami tych postulatów… A te osoby i organizacje, które je opracowywały razem z nami, są dziś dojrzałymi ( lub nawet bardzo dojrzałymi) NGOsami.
I po tym naprawdę widać upływ czasu, choć nie czas jest tu istotny.
Ze spojrzenia w przeszłość rodzą się inne pytania:
Czy te postulaty zostały spełnione?
Czy wymarzone partnerstwo działa?
Czy coś się zmieniło?
Marta Dietrich,Rzecznik Pomorskich NGO, zaprosiła do współpracy Jerzego Boczonia – założyciela i wieloletniego prezesa Fundacji RC, a przede wszystkim inicjatora pierwszego procesu formułowania postulatów – aby po latach, wspólnie z liderkami i liderami pomorskich organizacji, ponownie podjąć refleksję nad ich aktualnością i kierunkiem dalszych działań.
„Przez ostatnie 20 lat zmieniło się niemal wszystko. Funkcjonujemy w rzeczywistości naznaczonej kolejnymi kryzysami społecznymi, dynamiczną transformacją cyfrową, rosnącą potrzebą ochrony praw obywatelskich, a także wyzwaniami związanymi z klimatem, migracjami i polaryzacją społeczną. Dlatego uznaliśmy, że potrzebna jest nowa wersja postulatów – bardziej adekwatna do realiów 2025 roku. Pomorski sektor społeczny ponownie zabrał głos w sprawie warunków działania organizacji obywatelskich. Podczas Pomorskiego Forum Inicjatyw Pozarządowych pod koniec 2025 zaprezentowaliśmy zaktualizowany zestaw postulatów – jako odpowiedź na wyzwania, z którymi dziś mierzy się trzeci sektor. To dla nas naturalna kontynuacja działań sprzed dwóch dekad, kiedy po raz pierwszy jako środowisko wspólnie nazwaliśmy nasze oczekiwania wobec administracji publicznej i systemu współpracy z organizacjami społecznymi”.
Dokument obejmuje 13 kluczowych obszarów, wśród których znajdują się m.in.: współdecydowanie obywateli o politykach publicznych w oparciu o dane i deliberację (Postulat 1), pełna transparentność finansowania NGO i procedur administracyjnych (Postulat 2), trwałe i niezależne mechanizmy finansowania działań społecznych (Postulat 3), rozwój kompetencji cyfrowych oraz etyczne wykorzystywanie technologii (Postulat 4). Ważnym elementem jest również wsparcie lokalnych inicjatyw, uproszczenie procedur, rozwój infrastruktury dla NGO poprzez Centra Organizacji Pozarządowych oraz wzmocnienie międzynarodowej solidarności sektora.
„Te postulaty nie powstały w oderwaniu od środowiska – zostały poddane konsultacjom społecznym. Zależało nam na tym, aby były efektem wspólnej refleksji i realnych doświadczeń organizacji działających w regionie” – zaznacza Marta Dietrich
Daj się ponieść swojej ciekawości i zajrzyj także do nowych postulatów 2025!
https://fundacjarc.org.pl/wp-content/uploads/2026/02/POSTULATY-Pomorskich-Organizacji-Pozarzadowych.pdf
Albo obejrzyj wypowiedź Marty dla Twojej Telewizji Morskiej - https://tiny.pl/4b3s1mndr
