Agata Stafiej-Bartosik: Hojności trzeba się uczyć [komentarz]
Ulgi podatkowe i uproszczenia formalne ułatwiają pomaganie, ale nie zbudują nawyku regularnego wspierania organizacji społecznych. Aby filantropia w Polsce przestała być jedynie chwilowym zrywem, a stała się codzienną normą, potrzebujemy systemowej edukacji – od szkoły podstawowej po studia MBA – oraz konkretnych decyzji w dokumentach wdrożeniowych państwa.
Od czerwca do października 2026 r. grupa ekspertów i ekspertek organizacji społecznych pracowała na Założeniami do Strategii Rozwoju Filantropii w Polsce. Wyniki tych prac zostały przekazane do Departamentu Społeczeństwa Obywatelskiego KPRM oraz NIW z apelem, by zostały uwzględnione w przygotowywanej rządowej Strategii Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego.
Teraz właśnie jest czas, aby wspólnie sprawdzić, czy tak się stało i w jakim stopniu. A jeśli nie - apelować i zabiegać o włączenie tych zagadnień do powstającej Strategii (w zakresie stosownym do obecnego, jak i późniejszego etapu prac).
Zaprosiliśmy ekspertów i ekspertki, którzy pracowali w grupie roboczej, aby w portalu ngo.pl przybliżyli rekomendacje dotyczące filantropii.
- Jak sprawić, by filantropia w Polsce stała się modna? 5 rekomendacji na Dzień Filantropii >>
- Tomasz Schimanek: Dlaczego sieciowanie jest ważne dla rozwoju filantropii? [komentarz]
Zachęcamy, by przyjrzeć się przekazanemu do konsultacji projektowi Ramowej koncepcji Strategii Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego także z innych perspektyw ważnych dla rozwoju Waszych stowarzyszeń i fundacji oraz zgłaszać uwagi. Czas na to jest do 24 listopada. Więcej informacji >>>
Każdy menedżer wie, że kultura zjada strategię na śniadanie. Ta maksyma dobrze oddaje wyzwanie, przed którym stoimy, rozmawiając o przyszłości filantropii w Polsce.
Ulgi podatkowe i uproszczenia formalne ułatwiają hojność, ale gotowość do regularnego wspierania spraw, których efekty zobaczymy nieraz dopiero za kilka lat, wyrasta z przekonania, że mamy za nie część odpowiedzialności. A tego uczymy się (albo nie) w domu, w szkole i przez całe dorosłe życie.
W Grupie Roboczej ds. rozwoju filantropii przy NIW-CRSO, przygotowując „Założenia do strategii rozwoju filantropii w Polsce”, wyszliśmy od założenia, że żeby organizacje społeczne mogły działać zgodnie ze swoją misją i planować na lata, potrzebują różnych źródeł finansowania, w tym niezależnych środków prywatnych. Te z kolei trudno pozyskiwać bez szerokiego grona osób i firm, które rozumieją, po co istnieją organizacje społeczne i dlaczego warto wspierać je regularnie.
Edukacja od szkoły po studia MBA
Edukacja przewija się przez wszystkie pięć rekomendacji Grupy dotyczących wzmacniania organizacji. Zmiana nastawienia do fundraisingu wymaga zrozumienia roli darczyńców. Rozwijanie kompetencji zespołów i wdrażanie fundraisingu wymagają uczenia się w praktyce. Elastyczne środki na rozwój instytucjonalny dają organizacjom czas i zasoby, by tę wiedzę wykorzystać, a sieci i partnerstwa pozwalają dzielić się doświadczeniem. W raporcie poświęciliśmy też osobne miejsce edukacji o filantropii kierowanej do społeczeństwa. Proponujemy włączyć ją do istniejących zajęć z edukacji obywatelskiej i finansowej, a także do programów studiów, w tym MBA.
Od ramowej strategii do konkretnych budżetów
W konsultowanej „Ramowej koncepcji Strategii Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego” są dwa miejsca, które warto ze sobą powiązać. Priorytet 1.1 przewiduje rozwój edukacji obywatelskiej dla wszystkich grup wiekowych. Priorytet 2.1 wiąże stabilność finansową organizacji z różnicowaniem źródeł finansowania i wymienia wprost filantropię indywidualną i korporacyjną. W konsultacjach warto dopilnować, by edukacja o filantropii została wskazana jako jeden ze sposobów realizacji obu priorytetów.
Wiedza o tym, jak działa organizacja, z czego pokrywa stałe koszty i co może zaplanować dzięki regularnym wpłatom, jest równie praktyczną wiedzą obywatelską jak umiejętność włączenia się w działania lokalnej społeczności.
Na poziomie ramowej strategii wystarczy zapisać ten kierunek. W dokumentach wdrożeniowych trzeba jednak wskazać, kto za niego odpowiada i z jakich środków będą finansowane działania. W konsultacjach upomnijmy się o środki na programy prowadzone wspólnie przez organizacje społeczne, szkoły i inne instytucje edukacyjne oraz o uwzględnienie filantropii w polityce oświatowej i programach edukacji finansowej. Od tych decyzji zależy, czy wspieranie finansowe spraw, na których nam zależy będzie normą i pozwoli na realne działania na rzecz wspólnego dobra, czy pozostanie raczej zrywem, który pozwoli doraźnie załatać dziurę, zamiast realnie doskonalić państwo.
Agata Stafiej-Bartosik – socjolożka i przedsiębiorczyni społeczna, członkini Ashoki (Ashoka Fellow) od 2001 roku, współprowadzi Fundację Ashoka w Polsce. Współzałożycielka Tech to the Rescue (TTTR, łączącego firmy IT z organizacjami non-profit), a także Fundacji Komunikacji Społecznej w Polsce oraz SMartKolektiv w Serbi. Jest współautorką programu rozwojowego dla filantropów i filantropek w Europie Centralnej i Wschodniej, uruchomionego wraz z Edukacyjną Fundacją R. Czerneckiego.
Źródło: inf. własna ngo.pl
Dodaj informację do portalu ngo.pl!
Czekamy na Twój artykuł, komentarz, wywiad czy relację. Dotrzyj ze swoją informacją do tysięcy osób, które czytają ngo.pl.
-
Anna Twardowska, Centrum PISOP
-
Anna Twardowska, Centrum PISOP