Polski Ład. Od 1 stycznia zmiany dla kadrowych i księgowych w NGO-sach
Z początkiem roku zwykle musimy dokonywać mniejszych lub większych zmian w księgowości i kadrach, np. w związku z rosnącymi kwotami minimalnych wynagrodzeń czy innymi korektami w prawie pracy, podatkowym czy prawie ubezpieczeń społecznych. W zbliżającym się nowym roku tych zmian będzie więcej niż zwykle. Wejdą w życie przepisy tzw. Polskiego Ładu. Hasłowo sygnalizujemy najważniejsze zmiany, żeby organizacje mogły lepiej się do nich przygotować.
Opisane poniżej zmiany wchodzą w życie 1 stycznia 2022 roku. Oznacza to, że dotyczą wypłacanych od tej daty wynagrodzeń, odprowadzanych podatków, przekazywanych do zakładu ubezpieczeń składek. Należy jednak pamiętać, że w mijającym roku wszystko to odbywało się jeszcze na podstawie aktualnych przepisów - dlatego np. PIT-ów pracowniczych, które będziemy sporządzać w 2022 r. (za rok 2021) nie dotkną zmiany z Polskiego Ładu.
Podobnie rzecz się ma np. z 1% podatku, którego akurat tu nie opisujemy, ale na który również wpłynie Polski Ład - jednak dopiero przy rozliczeniach w 2023 roku (nie chodzi tu o realną zmianę przepisów dotyczących 1%, ale o zmianę polegającą na efekcie "mniejsze podatki = mniejszy 1%").
Zmiany wpływające na kalkulację wynagrodzeń
- zwiększenie kwoty wolnej
- wyższy drugi próg podatkowy
- składka zdrowotna i podatek na nowych zasadach
- tzw. ulga dla klasy średniej
- nowe ulgi dla rodzin wielodzietnych, emerytów czy tzw. powracających
Powyższe zmiany powodują, że dla pracowników zmienią się proporcje między zarobkami brutto a netto. Nowe przepisy będą stosowane już w trakcie roku (od 1 stycznia 2022), przy obliczaniu miesięcznych zaliczek na podatek. Będą dotyczyć wszystkich trzech najczęściej stosowanych przez organizacje umów z pracownikami i współpracownikami: umów o pracę, umów-zleceń i umów o dzieło.
Co zmiany oznaczają w praktyce?
Odprowadzając jako płatnik zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych organizacja pozarządowa będzie musiała uwzględnić wskazane wyżej zmiany. Zaliczki będą więc obliczane w inny sposób niż to robiliśmy do tej pory - tego nowego sposobu trzeba się będzie nauczyć (a następnie kontrolować czy zastosowany przez nas schemat jest prawidłowy - czy nie pojawiły się nowe interpretacje lub wskazania organów podatkowych i ubezpieczeniowych).
Dodatkowo zmiany mogą być poważniejsze kiedy nasi pracownicy lub współpracownicy zdecydują się na obniżenie zaliczek w związku z oczekiwaną roczną wielkości swoich dochodów. Ta możliwość istnieje już teraz, jednak nie jest często wykorzystywana - zmiany wprowadzone Polskim Ładem mogą skłonić podatników, żeby korzystali z tej możliwości częściej. Wysokość naliczonego podatku, a co za tym idzie kwota wypłacanego wynagrodzenia, będzie się więc zmieniać (bardziej niż dotychczas) w sytuacji złożenia przez pracownika oświadczenia o innym rozliczaniu przez niego kwoty wolnej czy stosowaniu przy wypłacie przysługującej mu ulgi podatkowej wprowadzanej nowymi przepisami.
Zmiany odczujemy też po upływie roku, kiedy będziemy zbierać i sumować dane do PIT-ów pracowniczych, wysyłanych przez płatników do administracji skarbowej.
Poznanie nowych zasad ustalania wynagrodzeń i odprowadzanych od nich podatków będzie również konieczne dla dobrego przygotowania budżetów przyszłych projektów składanych przez organizację. Ale ta wiedza będzie też potrzebna przy planowaniu/korekcie całościowego budżetu organizacji na nowy rok.
Wydaje się, że do "działów" księgowych i kadrowych będzie też należał obowiązek poinformowania pracowników i współpracowników o zmianie zasad i jej wpływie na wynagrodzenia i odprowadzane podatki.
Inne proporcje między zarobkami netto i brutto mogą też powodować konieczność zmian w umowach (ten przypadek będzie dotyczył raczej tylko umów o pracę). Organizacje będą musiały przeanalizować zapisy w umowach ze swoimi pracownikami i zastanowić się czy odpowiadają rzeczywistości po 1 stycznia 2022 roku. Oczywiście również nowe umowy, zawierane po 1 stycznia, będą musiały uwzględniać aktualne przepisy (to dotyczy już wszystkich rodzajów umów). Być może część NGO-sów będzie zmuszona do aktualizacji obowiązującej w organizacji siatki płac.
Gdzie szukać aktualnych informacji?
Jak wynika z przedstawionego wyżej zakresu zmian, najwięcej ich nastąpi tam, gdzie organizacja korzysta z płatnych pracowników i współpracowników - jest pracodawcą.
Organizacje pozarządowe współpracujące z biurem księgowym (które obsługuje również - przynajmniej w jakimś stopniu - sprawy pracownicze) będą miały ułatwione zadanie, ponieważ biuro takie, żeby prawidłowo świadczyć swoje usługi powinno stale aktualizować informacje i bazować na aktualnych przepisach prawa. Łatwiej będą też miały organizacje wykorzystujące profesjonalne programy kadrowe i księgowe - muszą jednak pamiętać o ich stałym aktualizowaniu i odnawianiu licencji. Jednak nawet w takich sytuacjach to po stronie NGO będą obowiązki związane np. z planowaniem budżetu czy ewentualnymi zmianami w umowach.
NGO-sy pozbawione opisanych wyżej pomocy (ale też wszystkie inne zainteresowane zmianami) powinny regularnie zaglądać na strony internetowe Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Ministerstwa Finansów. Jak na razie na tych stronach dominują komunikaty o charakterze propagandowym (zachwalające zalety Polskiego Ładu), jednak z czasem powinny zostać tam opublikowane bardziej przydatne wskazówki, instrukcje i interpretacje.
Strona ZUS - aktualności, komunikaty
Strona Ministerstwa Finansów - aktualności, Polski Ład
PORADNIK.NGO.PL również będzie się starał dostarczyć więcej praktycznej wiedzy o opisanych tu zmianach. Liczymy, że uda nam się napisać na ten temat bardziej szczegółowo na przełomie roku i w styczniu.
Dodaj informację do portalu ngo.pl!
Czekamy na Twój artykuł, komentarz, wywiad czy relację. Dotrzyj ze swoją informacją do tysięcy osób, które czytają ngo.pl.
Skorzystaj ze Stołecznego Centrum Wspierania Organizacji Pozarządowych
(22) 828 91 23
-
●Beata Kubiszyn-Puka
-
●Katarzyna Garbowska
-
●Aneta Maria Pawelczyk-Piłat dla ngo.pl