Tam też są ludzie i mają prawo do czynienia dobra… Wydawnictwo Pro Civium.
Poradnik dostępny jest na stronach Stowarzyszenia Inicjatywa Obywatelska Pro Civium
Autor/źródło: Wydawnictwo Pro CiviumNa rynku publikacji społecznych rzadko pojawiają się materiały adresowane wprost do osób pozbawionych wolności, które nie sprowadzają resocjalizacji do moralizowania lub pustych haseł. Broszura „Za kratami. Wolontariat własnej drogi” jest pod tym względem pozycją wyjątkową.
To krótki, przystępnie napisany poradnik motywacyjno-edukacyjny, który pokazuje, że zaangażowanie społeczne nie zaczyna się po wyjściu na wolność – może i powinno zaczynać się już w izolacji penitencjarnej. Autor nie obiecuje „nowego życia”, nie unieważnia przeszłości, ale konsekwentnie prowadzi czytelnika przez proces odzyskiwania sprawczości, odpowiedzialności i poczucia sensu.
Poradnik opiera się na prostym, ale rzadko wprost nazywanym założeniu: człowiek nie przestaje być obywatelem tylko dlatego, że odbywa karę. Izolacja jest karą, ale czas spędzony w jej trakcie może być albo stracony, albo wykorzystany. Autor pokazuje konkretne drogi działania – od drobnych form pomocy innym osadzonym, przez aktywność edukacyjną i kulturalną, po budowanie kompetencji potrzebnych po opuszczeniu zakładu karnego.
Na uwagę zasługuje język publikacji. Jest prosty, bezpośredni i wolny od specjalistycznego żargonu. Dzięki temu poradnik trafia do odbiorcy, dla którego długie opisy i akademickie analizy są barierą nie do przejścia. Każdy rozdział kończy się krótkimi refleksjami lub ćwiczeniami, które zachęcają do zatrzymania się i realnej pracy nad sobą – bez presji, bez oceniania.
Silnym elementem broszury jest także wątek wstydu i stygmatyzacji. Autor nie udaje, że po wyjściu „będzie łatwo”. Wręcz przeciwnie – pokazuje, że to właśnie działanie, nawet najmniejsze, zmienia sposób, w jaki człowiek zaczyna patrzeć na siebie i w jaki z czasem zaczynają patrzeć inni. Wolontariat nie jest tu przedstawiony jako heroizm, ale jako codzienna praktyka odpowiedzialności.
Graficznie broszura jest przejrzysta, utrzymana w spokojnej, czytelnej estetyce, co ma znaczenie w warunkach więziennych. Format A5 sprzyja dystrybucji w jednostkach penitencjarnych i pracy indywidualnej z osadzonymi.
„Za kratami. Wolontariat własnej drogi” to publikacja, która może być realnym narzędziem pracy dla wychowawców, organizacji pozarządowych, kapelanów i wolontariuszy działających w obszarze readaptacji społecznej. Przede wszystkim jednak jest to materiał, który oddaje głos samym osadzonym – bez upiększeń, ale z wyraźnym komunikatem: zmiana zaczyna się od decyzji i działania, nie od deklaracji.
To poradnik potrzebny, uczciwy i osadzony w rzeczywistości. Warto, by trafił tam, gdzie najczęściej brakuje takich głosów – za mury zakładów karnych, ale też do debaty publicznej o sensownej, odpowiedzialnej resocjalizacji.
