Publicystyka - ngo.pl

Napijemy się kawy i przegryziemy coś smacznego, dodatkowo porozmawiamy o dyskryminacji rasowej i przemocy wobec kobiet – a wszystko to w oparciu o zasady ekonomii społecznej. W Białymstoku działa Kawiarnio-Księgarnia „Spółdzielnia”, która jest efektem partnerskiej współpracy Fundacji Forum Inicjatyw Rozwojowych z Programem Narodów Zjednoczonych ds. Rozwoju (UNDP). Jest to druga tego typu inicjatywa w Polsce, która łączy tradycyjną kawiarnię z miejscem, w którym pracę mogą znaleźć osoby zagrożone wykluczeniem społecznym.

Od marca 2013 przy ulicy Skłodowskiej w Białymstoku działa Kawiarnio-Księgarnia „Spółdzielnia”, którą prowadzi Spółdzielnia Socjalna „Integracja” z Bielska Podlaskiego. Idea projektu polega na poszukiwaniu długotrwałych źródeł finansowania podmiotów ekonomii społecznej poprzez wypracowanie i przetestowanie modelu franczyzy społecznej.

Jako wariant modelu klasycznego, franczyzna społeczna rozwija się z powodzeniem w całej Europie. Jest to połączenie społecznej użyteczności z działalnością prowadzoną przez podmioty ekonomii społecznej. Jej celem nie jest powiększanie kapitału, a szerzenie misji przedsiębiorczości społecznej. Franczyzodawca zapewnia wsparcie szkoleniowo-doradcze, z kolei przedsiębiorstwa działające w sieci franczyzy społecznej charakteryzują się taką samą strategią, polityką finansową i planem marketingowym.

O sukcesie tego typu przedsiębiorstw decyduje wspólna marka. Przykładem na to jest Kawiarnio-Księgarnia w Lublinie, której doświadczenia, jako pierwszej tego typu kawiarni w Polsce, przeniesiono na grunt Białegostoku. Autorem takiego modelu franczyzy społecznej jest Program Narodów Zjednoczonych ds. Rozwoju. Fundacja Forum Inicjatyw Rozwojowych realizuje działania związane z jej testowaniem w ramach projektu „Ekonomia Społecznego Sukcesu”. – Współpraca pomiędzy UNDP oraz FFIR ma charakter wymiany wiedzy i doświadczeń, tzw. transferu know-how.

Praca UNDP w tym partnerstwie polega jedynie na przekazaniu pewnego modelu pracy, pomysłu na działanie podmiotu ekonomii społecznej, a także wsparciu w dostosowaniu tego projektu do uwarunkowań lokalnych. Środki na wdrożenie tego konceptu pozyskała samodzielnie Fundacja FIR. Nie ukrywamy, że taki sposób pracy chcemy promować w ramach upowszechniania dobrych praktyk – tłumaczy Agnieszka Orzechowska, koordynatorka lokalnych partnerstw UNDP.

Kawiarnio-Księgarnia „Spółdzielnia” w Białymstoku, oprócz zatrudnienia w ramach ekonomii społecznej, promuje Milenijne Cele Rozwoju Organizacji Narodów Zjednoczonych. Dotyczą one głównie wzmocnienia światowego partnerstwa w sprawach rozwoju, wsparcia w realizacji polityki równości mężczyzn i kobiet, a tym samym wyrównania szans obu płci. W „Spółdzielni” odbył się m.in. ogólnoświatowy protest przeciwko przemocy wobec kobiet „Miliard/One Billion Rising”, spotkanie z cudzoziemcami i cudzoziemkami mieszkającymi w województwie podlaskim w Dniu Światowego Dnia Walki z Dyskryminacją Rasową oraz Geek Girls Carrots – spotkanie kobiet, które kochają nowe technologie. Tematyka równości płci nie jest jedyną, jaką porusza się w białostockiej kawiarnio-księgarni. Dużo miejsca poświęca się także na działania kulturalne, a także na debaty związane z działalnością lokalnych organizacji pozarządowych, czy szeroko pojętymi kwestiami partycypacji społecznej.

Obecnie w kawiarnio-księgarni zatrudnione są osoby, które przez dłuższy czas były bezrobotne. Dzięki „Spółdzielni” mają szansę nauczyć się prowadzenia biznesu, m.in. kwestii związanych z obsługą klienta i rachunkowością, zamówieniami towarów oraz marketingiem i reklamą. – Wszystkie działania, które dotyczą przekazywania wiedzy i doświadczenia w zakresie prowadzenia kawiarnio-księgarni organizowane są w ramach Projektu Zintegrowany System Wsparcia Ekonomii Społecznej. Udało nam się na przykład wypracować model aktywizacji zawodowej i zatrudniania osób niepełnosprawnych, czy strategię wsparcia takich osób na rynku pracy. Współpraca pomiędzy UNDP i FFIR zaowocowała również zaproszeniem władz miasta Białegostoku do tworzenia innowacyjnych rozwiązań przeciwdziałania problemom społecznym – dodaje Agnieszka Orzechowska. UNDP organizowało spotkania konsultacyjne z zespołem projektu FIR. Partnerstwo dzięki temu skorzystało ze wsparcia ekspertów z Akademii Systemów Sieciowych. Udzielali oni pomocy przede wszystkim przy tworzeniu biznes planu, strategii i podręcznika operacyjnego kawiarni, przystosowanych do warunków podlaskich.

Kawiarnio-Księgarnia „Spółdzielnia” to miejsce na mapie Białegostoku, które kojarzy się nie tylko z dobrą kawą i smacznym jedzeniem, ale również z interesującymi wydarzeniami. Oparte są one przede wszystkim na ekonomii społecznej, uczciwym handlu, prawach kobiet i rozwoju zawodowym osób zagrożonych wykluczeniem społecznym. Wypracowane tam rozwiązania i pomysły mogą śmiało służyć innym podmiotom ekonomii społecznej do uruchamiania tego typu biznesu.