Publicystyka - ngo.pl

Komisja Europejska przygotowuje kolejne sprawozdanie poświęcone różnicom gospodarczym, społecznym i terytorialnym między regionami Unii. Dokument ma również podsumować śródokresowy przegląd programów polityki spójności na lata 2021–2027 i ocenić ich powiązanie z unijnymi priorytetami, m.in. zieloną i cyfrową transformacją oraz konkurencyjnością.

Green REV Institute podkreśla, że fundusze spójności współkształtują gospodarkę i warunki życia w regionach wiejskich, dlatego ich skuteczność nie powinna być oceniana wyłącznie za pomocą danych o PKB i zatrudnieniu. Zdaniem REV analiza powinna pokazywać również, czy finansowane inwestycje ograniczają emisje i nierówności społeczne, czy wręcz przeciwnie - utrwalają wysokoemisyjne modele produkcji żywności.

Jednym z głównych postulatów organizacji jest wykluczenie finansowania rozbudowy i intensyfikacji wielkoprzemysłowych ferm zwierzęcych, a także powiązanej z nimi infrastruktury, w tym dużych biometanowni zasilanych odchodami zwierzęcymi. Jak wskazuje REV takie inwestycje są sprzeczne z unijną zasadą „nie czyń poważnych szkód” (DNSH), zgodnie z którą przedsięwzięcia finansowane ze środków publicznych nie powinny poważnie zagrażać m.in. ochronie klimatu, zasobów wodnych, bioróżnorodności ani ograniczaniu zanieczyszczeń.

Organizacja postuluje, aby środki inwestycyjne w większym stopniu wspierały dywersyfikację rolnictwa w kierunku upraw przeznaczonych bezpośrednio do produkcji żywności - zwłaszcza roślin białkowych, lokalnego przetwórstwa oraz krótkich łańcuchów dostaw żywności roślinnej.

W stanowisku Green REV Institute zwraca uwagę na potrzebę sprawiedliwej transformacji obszarów wiejskich. Fundusze unijne powinny wspierać zmianę profilu zawodowego i ekonomicznego społeczności zależnych od przemysłowej produkcji zwierzęcej - podobnie jak dzieje się to w regionach odchodzących od wydobycia węgla. Organizacja wskazuje, że w ocenie polityki spójności należy uwzględnić także koszty ponoszone przez osoby mieszkające w sąsiedztwie dużych ferm, tj. uciążliwości zapachowe, zanieczyszczenie wód gruntowych, zagrożenia zdrowotne i spadek wartości nieruchomości.

Green REV Institute postuluje ponadto dodatkowe wsparcie dla kobiet mieszkających na obszarach wiejskich i w mniejszych miastach - ograniczony dostęp do usług publicznych oraz nakładające się formy dyskryminacji sprawiają, że skutki nierówności terytorialnych mogą dotykać je w szczególnym stopniu.

Jak wskazuje REV wśród wskaźników spójności społecznej powinien znaleźć się dostęp do zdrowej i zrównoważonej żywności, również w szkołach, szpitalach i innych instytucjach publicznych. Doświadczenia programu „Roślinna Szkoła” pokazują, że inwestycje w edukację żywieniową i infrastrukturę stołówek mogą poprawiać zdrowie oraz warunki nauki dzieci, zwłaszcza w słabiej rozwiniętych regionach.

Organizacja apeluje o większą przejrzystość wydatkowania funduszy - informacje o końcowych beneficjentach środków trafiających pośrednio do sektora produkcji zwierzęcej powinny być publiczne i regularnie aktualizowane. Green REV Institute apeluje również, aby w monitorowanie oraz ocenę programów regionalnych realnie włączać organizacje społeczne, klimatyczne i strażnicze, a nie ograniczać konsultacji do przedstawicieli branży rolno-spożywczej.

Pełne stanowisko Green REV Institute: bezpiecznazywnosc.org

Kontakt dla mediów: [email protected]