Publicystyka - ngo.pl

24 lutego 2026 roku mija czwarta rocznica pełnoskalowej agresji Rosji na Ukrainę. Od pierwszych dni wojny w działania pomocowe włączył się Zakon Maltański w Polsce wraz z Fundacją Pomoc Maltańska – Maltańska Służba Medyczna. Skala wsparcia, jakie w tym czasie zorganizowano, pokazuje nie tylko mobilizację społeczną, ale i długofalową strategię budowania odporności ukraińskiego społeczeństwa.

Pierwsze miesiące: spontaniczna mobilizacja

W ciągu pierwszego roku wojny przez Polskę przeszło blisko 12 mln uchodźców z Ukrainy, z czego około 1,8 mln pozostało w kraju. Odpowiedź była natychmiastowa: 300 wolontariuszy Maltańskiej Służby Medycznej uruchomiło punkty pomocy przy granicy w Hrebennem, Krościenku i Korczowej, a także całodobowe wsparcie medyczne na dworcach w Krakowie i Katowicach.

Z magazynu centralnego w Chorzowie wyruszały transporty z lekami, żywnością i sprzętem medycznym. Łącznie zrealizowano 352 transporty busami i ciężarówkami oraz 210 transportów TIR. Pomoc trafiała nie tylko do Lwowa czy Iwano-Frankiwska, ale także w rejony objęte bezpośrednimi działaniami wojennymi.

Pomoc systemowa: szkolenia, ewakuacje, wsparcie szpitali

Wsparcie nie ograniczało się do doraźnej pomocy. Już od 2014 roku, we współpracy z polskim MSZ, realizowano programy szkoleniowe z zakresu pierwszej pomocy. W ciągu ostatnich lat przeszkolono około 3000 osób w Ukrainie, a w latach 2024–2025 kolejne setki ratowników objęto kursami kwalifikowanej pierwszej pomocy.

Do ukraińskich szpitali przekazano sprzęt medyczny o wartości około 1 mln zł. Dzięki międzynarodowej współpracy przekazano również 25 ambulansów z wyposażeniem oraz specjalistyczny sprzęt ratowniczy.

Szczególnym wyzwaniem była ewakuacja osób z ciężkimi niepełnosprawnościami. W ramach projektu „Ukrainian SCI Relief” do końca 2022 roku ewakuowano ponad 200 pacjentów do pięciu krajów europejskich. Łącznie pomoc ewakuacyjną objęła ponad 3000 osób, w tym 600 chorych, 92 dzieci ze stwardnieniem rozsianym oraz pacjentów w stanie ciężkim.

Wsparcie w Polsce: integracja i aktywizacja

Pomoc objęła również uchodźców pozostających w Polsce. Ponad 1180 dzieci otrzymało wsparcie żywieniowe (łącznie wydano 125 tys. posiłków), zorganizowano kursy języka polskiego dla tysięcy uczniów, turnusy rehabilitacyjne i wyjazdy terapeutyczne.

W latach 2024–2025 realizowano program aktywizacji zawodowej dla 112 uchodźców, oferując szkolenia, wsparcie w poszukiwaniu pracy oraz pomoc w integracji na rynku pracy. Działania te miały na celu nie tylko doraźne wsparcie, ale budowanie samodzielności i stabilizacji życiowej.

Bilans czterech lat

W ciągu czterech lat Związek Polskich Kawalerów Maltańskich wraz z partnerami wsparł około 64 tys. uchodźców wojennych, a pomoc humanitarna dotarła do około 507 tys. osób. Łączna wartość wsparcia przekroczyła 100 mln zł.

Na początku 2026 roku uruchomiono program „Ciepło dla Ukrainy”, odpowiadający na potrzeby związane z kryzysem energetycznym – dostarczając rozwiązania umożliwiające ogrzewanie i samodzielne przygotowywanie posiłków w trudnych warunkach.

Cztery lata po wybuchu wojny pomoc nie ustaje. Zmienia się jej charakter – od interwencyjnej po systemową i rozwojową – lecz cel pozostaje ten sam: ratowanie życia, przywracanie godności i budowanie nadziei mimo trwającego konfliktu.

Zobacz pełen raport pomocy