W święta samotność trafia prosto w serce
„Podaruj Wigilię” to coroczna zbiórka Stowarzyszenia mali bracia Ubogich, dzięki której samotni seniorzy w kilkunastu miastach Polski mogą spędzić święta przy wspólnym stole i w obecności drugiego człowieka.
Grudzień kojarzy się z ciepłem, zapachem domowych potraw i rodzinnymi rozmowami przy wspólnym stole. Za zamkniętymi drzwiami wielu mieszkań świąteczny wieczór oznacza jednak przeszywającą ciszę, a samotność przestaje być tylko brakiem towarzystwa – staje się niemal fizycznym bólem. Stowarzyszenie mali bracia Ubogich rozpoczyna akcję „Podaruj Wigilię”, dzięki której starsze osoby nie będą musiały spędzać świąt samotnie. W ramach inicjatywy seniorzy spotkają się przy wspólnym świątecznym stole w wielu miastach Polski, a wolontariusze odwiedzą również osoby, którym stan zdrowia nie pozwala dotrzeć na wydarzenie. Zbiórkę można wesprzeć na stronie www.podarujwigilie.pl. Każda wpłata pomaga podarować samotnym seniorom to, czego szczególnie potrzebują w święta – obecność drugiego człowieka.
Jednym z najbardziej poruszających symboli polskiej gościnności jest tradycja pozostawiania pustego nakrycia dla zbłąkanego wędrowca przy wigilijnym stole. Z raportu CBOS wynika, że ten zwyczaj kultywuje aż 83% Polaków. Dodatkowe nakrycie symbolizuje otwartość i gotowość przyjęcia drugiego człowieka. Paradoksalnie, w tym samym czasie wiele starszych osób spędza Wigilię w samotności – bez bliskich, z którymi mogłyby podzielić się opłatkiem i świąteczną radością.
To szczególnie dotkliwe, gdy weźmiemy pod uwagę, że dla 62% Polaków Boże Narodzenie to przede wszystkim święta o charakterze rodzinnym. Dla seniorów, którzy stracili najbliższych, a w pamięci wciąż noszą wspomnienia dawnych, wspólnie spędzanych Wigilii, ten czas może być jednym z najtrudniejszych w roku.
– Na co dzień seniorzy jakoś oswajają ciszę czterech ścian, ale Wigilia potrafi szczególnie boleśnie przypomnieć im o samotności. Spotykamy osoby, które w ten wieczór specjalnie gaszą światła w pokojach, byle tylko nie widzieć rozświetlonych okien sąsiadów i jak najszybciej zasnąć. Gdy zewsząd otaczają nas obrazy wielopokoleniowych rodzin przy świątecznym stole, samotny senior czuje się przytłoczony i podwójnie niewidzialny. Naszą rolą jako organizacji jest tę izolację przerwać. Chcemy sprawić, by samotni seniorzy mogli spędzić te święta z drugim człowiekiem — usiąść razem do stołu, rozmawiać i kolędować – podkreśla Joanna Mielczarek, członek zarządu i dyrektor operacyjna Stowarzyszenia mali bracia Ubogich.
Kiedyś pełen dom, dziś przejmująca cisza. Historie samotnych seniorów
Doświadczenie samotnych świąt najdobitniej pokazują relacje osób starszych, podopiecznych Stowarzyszenia, które konfrontują dawne, rodzinne tradycje z obecną pustką.
– Samotne święta są niezwykle trudne. Od wielu lat w Wigilię jestem zupełnie sama w domu. Nie żyją rodzice ani młodsza siostra, została mi tylko jedna siostra w Norwegii, również po osiemdziesiątce, z którą rozmawiam głównie przez telefon. Kiedyś było inaczej. Spędzaliśmy święta wszyscy razem, wspólnie kolędowaliśmy, a w tle był nasz ciepły dom. Mieliśmy niewiele, ale byliśmy tacy szczęśliwi. Nie miały znaczenia stroje, czy to, że mamy stare buty, gdyż była bieda z nędzą. Liczyło się tylko to, że wszyscy jesteśmy razem. Bardzo za tym tęsknie. Teraz, gdy tylko słyszę kolędy, wszystko staje mi przed oczami i czuję ogromne wzruszenie. – opowiada 85-letnia pani Ewa z Katowic.
O bólu po stracie najbliższej osoby mówi także 70-letnia pani Mira, która od kilku lat zasiada do wigilijnego stołu sama:
– Kiedyś święta zawsze spędzałam z najbliższymi – były radosne, pełne ciepła i miłości. Dzisiaj najbardziej brakuje mi męża. Tego, żeby po prostu wziąć się za ręce, dać sobie buziaka, pobyć razem. Takich zwyczajnych, małych gestów bliskości, które kiedyś były codziennością, a dziś stały się czymś, za czym bardzo tęsknię. Kiedy człowiek zostaje sam, pojawia się pustka, której nie da się niczym zastąpić. Miłość życia jest tylko jedna i właśnie jej obecności najbardziej brakuje mi w święta.
Inny wymiar samotności opisuje pani Róża z Wałbrzycha, dla której święta straciły dawny, wspólnotowy charakter – Bliscy porozjeżdżali się po świecie, przyjaciółki mają własne obowiązki, a z dawnych lat, gdy przy skromnym stole wspólnie kolędowano i cieszono się z drobnych upominków, zostały już tylko wspomnienia. – mówi.
Podobnie obserwuje to pani Alfreda: – Kiedyś rodzina była blisko siebie, jednego do drugiego ciągnęło. Nawet gdy sąsiad nie miał gdzie pójść, zapraszało się go do siebie. Dziś każdy jest zabiegany, wszystko dzieje się w pośpiechu, a spotkania zamykają się tylko w najbliższym gronie – zauważa seniorka.
Samotność jest trudna każdego dnia, ale w święta, naznaczone wspomnieniami o bliskich, których już nie ma, staje się szczególnie dotkliwa. Spotkania organizowane przez Stowarzyszenie pomagają seniorom przejść przez ten trudny czas – dają im poczucie bliskości, możliwość spędzenia Wigilii z innymi i przypominają, że są dla kogoś ważni.
Wspólny stół i obecność drugiego człowieka
Pośród świątecznej radości trudno dostrzec czyjąś samotność, dlatego Stowarzyszenie mali bracia Ubogich od lat, dzięki wsparciu darczyńców, organizuje świąteczne spotkania dla samotnych seniorów w kilkunastu miastach Polski, m.in. w Warszawie, Poznaniu, Krakowie, Wrocławiu, Lublinie i Łodzi. Każdy senior ma zapewniony bezpieczny transport pod opieką wolontariusza, posiłek, upominek, a przede wszystkim serdeczną, uważną obecność drugiego człowieka. Do osób, którym stan zdrowia nie pozwala na opuszczenie domu, wolontariusze przychodzą osobiście ze świątecznymi życzeniami.
O znaczeniu takich spotkań opowiadają uczestniczki Programu „Obecność”:
– Czekam na to spotkanie, bo wiem, że znów zobaczę się z osobami, które poznałam w Stowarzyszeniu, i spędzimy razem niezapomniany czas. To dla mnie chwila odprężenia, wytchnienia i po prostu serdecznej rozmowy z drugim człowiekiem – mówi pani Józefa z Krakowa.
– W Stowarzyszeniu mamy wspaniałe grono wolontariuszy. Wspólny stół przypomina mi o czasach, kiedy świętowaliśmy w dużym, rodzinnym gronie. Miło jest powspominać tamte chwile, ale najważniejsze jest to, co dzieje się tu i teraz. Zbudowaliśmy prawdziwe relacje, utrzymujemy stały kontakt. Ta bliskość i poczucie wspólnoty sprawiają, że nasze spotkania są naprawdę wyjątkowe – podkreśla pani Jadwiga z Pabianic.
Podaruj Wigilię samotnej starszej osobie
Świąteczne spotkania i domowe wizyty wolontariuszy są możliwe dzięki wsparciu darczyńców. Każda wpłata pomaga zorganizować spotkania, podczas których samotni seniorzy mogą poczuć bliskość drugiego człowieka i spędzić ten wyjątkowy czas w życzliwej atmosferze.
Wejdź na stronę www.podarujwigilie.pl i ufunduj świąteczne spotkanie starszej, samotnej osobie lub przekaż darowiznę na konto zbiórki: 83 1600 1462 1818 9539 9000 0002
Dodaj informację do portalu ngo.pl!
Czekamy na Twój artykuł, komentarz, wywiad czy relację. Dotrzyj ze swoją informacją do tysięcy osób, które czytają ngo.pl.
-
Anna Twardowska, Centrum PISOP
-
Anna Twardowska, Centrum PISOP