Publicystyka - ngo.pl

Punktem wyjścia była diagnoza. Razem ze Spółdzielnią Socjalną Zielone Śląskie, New Europe Foundation i Instytutem Roździeńskiego przebadaliśmy 40 pracowników i 60 wolontariuszy z czterech organizacji. Wyszło, że 53 procent pracowników widzi pilną potrzebę zaangażowania większej liczby wolontariuszy systematycznych, a 67 procent przyznaje, że łączenie koordynacji wolontariatu z innymi obowiązkami projektowymi jest bardzo trudne. 72 procent pracowników w ogóle nie znało wszystkich wolontariuszy w swojej organizacji. Po stronie wolontariuszy 55 procent wskazało szkolenia specjalistyczne jako kluczowy motywator do dłuższego zaangażowania. Te liczby zmusiły nas do trzech decyzji: zatrudniamy koordynatora na pełen etat, budujemy regularny system szkoleń, stawiamy na narzędzia.

Wcześniej rekrutacja u nas wyglądała tak, że koordynator projektu pisał do znajomych. Teraz mamy proces. Ofertę wolontariatu publikujemy w Systemie Obsługi Wolontariatu (SOW), który dostarcza NIW-CRSO. Robimy też kampanie w mediach społecznościowych i bezpośrednie zaproszenia w szkołach średnich oraz na uczelniach w Gliwicach, Zabrzu, Rudzie Śląskiej i Chorzowie. Kryteria są jasne - dostępność czasowa, motywacja, dopasowanie do konkretnego projektu. Nie wymyślamy ról „pod wolontariuszy", dopasowujemy wolontariuszy do realnych potrzeb organizacji. Dziś mamy bazę około 120 wolontariuszy, w tym 34 stałych i 13 akcyjnych aktywnych w ostatnich trzech miesiącach.

Każdy wolontariusz podpisuje porozumienie. Dla wielu organizacji to papier do szuflady, dla nas dokument, który ustala oczekiwania po obu stronach. Określa zakres zadań, czas zaangażowania, prawa i obowiązki. Bez porozumienia nie ma godzin w SOW, bez godzin w SOW nie ma rozliczenia z NIW. System wymusza dyscyplinę, ale dzięki niej wiemy dokładnie, kto, kiedy, ile. Karta wolontariusza jest aktywna, jeśli osoba przepracuje minimum 3 godziny w miesiącu. Pilnujemy też, żeby godziny wpisywać na bieżąco, bo system blokuje wpisy wsteczne.

Najważniejszą decyzją projektową było wydzielenie koordynatora wolontariatu jako osobnego stanowiska. Wcześniej tę funkcję dorzucaliśmy koordynatorom projektów, którzy mieli już komplet obowiązków. Efekt był taki, że wolontariusze trafiali w pustkę. Teraz koordynator wolontariatu prowadzi rekrutację, wdraża wolontariuszy do organizacji, sporządza harmonogramy, dba o regulamin, prowadzi indywidualne spotkania ewaluacyjne, rejestruje godziny w SOW. Pierwsze trzy miesiące pracy koordynatora to tutoring: 72 godziny, 150 zł brutto za godzinę. Tutor wprowadza w specyfikę zarządzania wolontariatem, komunikację, zarządzanie konfliktem, obsługę SOW. Koordynator ukończył też Szkołę Dobrego Wolontariatu prowadzoną przez NIW (84 godziny szkoleń stacjonarnych plus 40 godzin webinariów).

Liczby, które obiecaliśmy NIW we wniosku, to co najmniej 25 systematycznych wolontariuszy rocznie i 4 500 godzin wolontariackiej pracy w latach 2024 i 2025. Realizujemy je, choć z napięciami, bo wskaźniki to ciągła praca, nie zdarzenie jednorazowe. Ale liczby to nie wszystko. Pracownicy znają wolontariuszy z imienia. Wolontariusze przychodzą drugi i trzeci raz. Cztery razy w roku rozdajemy minigranty po 1 500 zł każdy, w których wolontariusze sami zostają liderami swoich projektów. To jest ta zmiana, którą trudno zmierzyć w tabeli, a o którą tak naprawdę chodzi w wolontariacie systematycznym.

Artykuł powstał w ramach projektu „Wolontariusze w Akcji - Superbohaterowie NGO", realizowanego przez Fundację Klaster Innowacji Społecznych. Projekt dofinansowany ze środków Korpusu Solidarności - Rządowego Programu Wspierania i Rozwoju Wolontariatu Systematycznego na lata 2018-2030 przez Narodowy Instytut Wolności - Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego.