Publicystyka - ngo.pl

Problem swój początek miał na Komendzie Miejskiej Policji w Łomży. Fundacja Cyber-Complex wystosowała do Komendanta Miejskiego Policji w Łomży zarzuty względem nie respektowania zapisów prawnych dotyczących ustawy o petycjach i nie publikowania jak mówi art. 14 tej ustawy - zbiorczej informacji o złożonych petycjach. Zgodnie z tym przepisem prawnym (tj. właśnie art. 14 ustawy o petycjach) podmiot właściwy do rozpatrzenia petycji, a w przypadku, o którym mowa w art. 9 - Sejm, Senat lub organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego, corocznie, w terminie do dnia 30 czerwca, umieszcza na swojej stronie internetowej lub stronie internetowej urzędu go obsługującego zbiorczą informację o petycjach rozpatrzonych w roku poprzednim. Informacja ta zawiera w szczególności dane dotyczące liczby, przedmiotu oraz sposobu załatwienia petycji.

Fundacja Cyber-Complex (dalej także skrótowo wspominane jako FCC) w związku, iż Komendant Miejski Policji w Łomży nie publikował żadnych informacji w tej materii od 11 lat postanowiła zdecydowanie wyjaśnić te działanie organu, które wskazywało na tragiczny poziom transparentności w jego postępowaniu.

Zgodnie z art. 14 ustawy o petycjach organ jest zobowiązany do publikowania określonych informacji. Zapis art. 14 jest intuicyjnie prosty do zrozumienia i naturalnym jest, że jeżeli do Komendanta Miejskiego Policji w Łomży nie trafiła żadna petycja w danym okresie to powinien on opublikować jawnie informację "rozpatrzono w okresie od … do … zero petycji". Nie ma żadnych wyłączeń prawnych dla ilości "zerowej" i organ wtedy także powinien publikować adekwatną informację. Jednakże KMP w Łomży odpierało zarzuty twierdząc iż łomżyńska Policja robi wszystko dobrze i kierowanie zarzutów w wskazanej materii jest bezzasadne. Oczywiście twierdzenia łomżyńskiej Policji nie były w sposób merytoryczny uzasadniane.

Ostra wymiana poglądów pomiędzy Fundacją, a Komendą w Łomży zakończyła się tym, że FCC postanowiła sama dnia 3 kwietnia 2026 r. złożyć petycję "w sprawie publikowania rocznej informacji o liczbie złożonych petycji" do KMP w Łomży i sprawdzić jak zareaguje lokalna Policja na takie działanie. Komenda Miejska Policji w Łomży na swojej stronie BIP opublikowała petycję oraz informację, iż w sprawie przedmiotowej petycji już odpowiedziała adresatowi przed datą złożenia petycji (czyli, że wszystko jest dobrze i nic nie trzeba zmieniać).

W związku z tym, iż działania KMP w Łomży wydawały się niezrozumiałe i pozbawione racji bytu Fundacja Cyber-Complex widząc co robi Komendant Miejski Policji w Łomży dnia 14 kwietnia 2026 r. postanowiła złożyć kolejną petycję w sprawie udzielenia adekwatnej i jasnej odpowiedzi na petycję złożoną w dniu 3 kwietnia 2026 r.

Równolegle FCC złożyła także skargę na nieadekwatne działanie Komendanta Miejskiego Policji w Łomży do Komendanta Wojewódzkiego Policji w Białymstoku. Należy tutaj ku ścisłości zaznaczyć, iż skarga ta miała wymiar tylko symboliczny, ponieważ zgodnie z prawem sposób odpowiedzi na petycję nie podlega skarżeniu.

W związku z kolejnymi działaniami Fundacji Komendant Miejski Policji w Łomży postanowił zmienić swoją narrację dotyczącą publikacji informacji o petycjach. Finalnie w odpowiedzi na petycję z dnia 3 kwietnia 2026 r. uznał ją jako zasadną i stwierdził, że jego wcześniejsza informacja nie była "ostateczna".

Petycja z dnia 14 kwietnia 2026 r., która wpłynęła do KMP w Łomży jako, że dotyczyła sprawy już nieaktualnej (ponieważ petycja z dnia 3 kwietnia została uznana jako zasadna) została uznana za bezzasadną (co zresztą z punktu widzenia formalnego było działaniem poprawnym).

Należy tutaj jasno wskazać, że wszyscy byliby w tym miejscu praktycznie pewni, że gdyby temat nie był dalej "wałkowany" przez organizację pozarządową zajmującą się monitoringiem Policji to Komendant Miejski Policji w Łomży niczego w temacie by nie robił. W ostatecznym rozrachunku Komendant Miejski Policji w Łomży poinformował FCC, że obowiązki publikowania odpowiednich informacji zgodnie z art. 14 ustawy o petycjach został formalnie wpisany do obowiązków służbowych Wydziału Komunikacji Społecznej KMP w Łomży. Można o tym przeczytać w odpowiedzi na petycję z dnia 3 kwietnia 2026 r.

Dopiero po 11 latach (ustawa o petycjach weszła w życie w 2015 r.) od momentu kiedy ustawodawca wprowadził ustawę o petycjach KMP w Łomży zaczęła realizować odpowiednie przepisy prawa…

O niejasnych działaniach KMP w Łomży pisano wiele w różnych wiadomościach (1, 2, 3).

Niestety wyjaśnienie problemu w KMP w Łomży nie zakończyło batalii.

Fundacja Cyber-Complex w ramach własnego dochodzenia zweryfikowała działanie wszystkich innych policyjnych komend w Polsce. Były to jednostki szczebla powiatowego, miejskiego oraz rejonowego, a także wojewódzkiego. Do wszystkich Komend Wojewódzkich Policji przesłano petycje z wnioskiem o odpowiednie respektowanie art. 14 ustawy o petycjach. Dodatkowo każdy z Komendantów Wojewódzkich Policji otrzymał informacje o wykrytych problemach w podległych mu jednostkach Policji. FCC zweryfikowała działanie ponad 340 jednostek Policji. Można z całkowitą obiektywnością powiedzieć, iż w przypadku ok. 99% z nich wykryto nieprawidłowości. O faktach tych został poinformowany równolegle Rzecznik Praw Obywatelskich oraz Komendant Główny Policji.

Nie ma tutaj miejsca na rozpisywanie jakie były reakcje poszczególnych jednostek Policji. Generalnie każdy Komendant Wojewódzki rozpatrywał swoją petycję po swojemu i każdy mógł po swojemu interpretować prawo.

Warto tutaj wskazać tylko kilku charakterystycznych Komendantów Wojewódzkich.

Komendant Stołeczny Policji wykazał, że on publikuje zawsze informacje zadeklarowane w art. 14 ustawy o petycjach. FCC początkowo stwierdziła, iż KSP nie opublikowało wszystkich informacji - a tylko informacje z najnowszych lat. Dokładniejsza weryfikacja działań KSP wskazała jednak, że jednostka ta faktycznie zawsze publikowała wymagane informacje roczne. KSP prowadzi archiwizację starych informacji i dlatego początkowo Fundacja stwierdziła, że część danych nie była publikowana. Jednakże dokładniejsze dochodzenie wykazało, iż bez wątpliwości Komendant Stołeczny Policji publikował wszelkie wymagane informacje od samego początku.

Należy jednakże tutaj zaznaczyć także, iż kasowanie danych przez organy może czasem budzić wątpliwości. W przypadku Komendy Stołecznej Policji działanie to nie jest jakoś sztucznie nasilone. Zgodnie jednakże z twierdzeniami Rzecznika Praw Obywatelskich organy potrafią opublikować jakąś informację w Biuletynie Informacji Publicznych, a po nawet dość krótkim czasie ją skasować. Działanie takie wydaje się w istocie wadliwe i wprowadza społeczeństwo w błąd.

Drugim Komendantem, którego warto w tym miejscu wspomnieć jest Komendant Wojewódzki Policji w Gorzowie Wielkopolskim. Szef tego garnizonu Policji stwierdził, że twierdzenia Fundacji Cyber-Complex w obszarze konieczności publikacji informacji zgodnie z art. 14 są zasadne i będzie stosował się do tego przepisu prawa. Na stronie BIP tej Komendy Policji w zakładce "Petycje" można znaleźć już komplet informacji.

Godnym wskazania w tym miejscu jest także Komendant Wojewódzki Policji w Lublinie. Szef lubelskiego garnizonu Policji w swojej odpowiedzi na petycję skierowaną od Fundacji Cyber-Complex stwierdził, iż opublikuje odpowiednią informację za lata 2014-2025 co uczynił. Komendant Wojewódzki Policji w Lublinie stwierdził także, że poinformuje podległych mu szefów jednostek Policji o możliwości wdrożenia tego typu rozwiązania.

Spore problemy występowały także w przypadku KWP w Łodzi. Organ Komendanta Wojewódzkiego Policji w Łodzi nie publikował wszystkich informacji deklarowanych w art. 14 ustawy o petycjach. FCC wystąpiło z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej i wskazanie lokalizacji gdzie na stronie internetowej lub BIP organu KWP w Łodzi znajdują się te informacje. KWP w Łodzi udzieliło odpowiedzi w sposób wymijający. W związku z brakiem odpowiedniego działania Fundacja Cyber-Complex wystąpiła z skargą za pośrednictwem KWP w Łodzi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. W momencie wpływu skargi organ opublikował komplet informacji zgodnie z art. 14 ustawy o petycjach na stronie swojego BIP. Sprawa jednakże i tak trafiła do WSA w Łodzi i będzie rozpoznawana pod sygnaturą II SAB/Łd 191/26. Na stronie Naczelnego Sądu Administracyjnego odpowiedniej dla WSA w Łodzi wpisując w pole "Sygnatura sprawy" wartość II SAB/Łd 191/26 można znaleźć przedmiotową sprawę dotyczącą KWP w Łodzi. Została ona już wpisana na wokandę sądową.

Fundacja Cyber-Complex przed rozpoczęciem procedowania działań na poziomie Komend Wojewódzkich Policji złożyła dnia 12 lutego 2026 r. do Komendanta Głównego Policji petycję w sprawie wprowadzenia obowiązku publikowania petycji w Biuletynach Informacji Publicznej wszystkich jednostek organizacyjnych Policji na podstawie aktu wewnętrznego wydanego przez Komendanta Głównego Policji.

Dnia 30 kwietnia 2026 r. Komendant Główny Policji odpowiedział na tą petycję. KGP stwierdził, iż nie jest odpowiedni aby cokolwiek nakazywać innym jednostkom Policji, ponieważ jest on organem centralnym Policji jedynie w aspektach bezpieczeństwa oraz zgodnie z ustawą o Policji. Komendant Główny Policji nie ponosi odpowiedzialności za łamanie przez inne jednostki Policji prawa stanowionego przez inne ustawy (w tym ustawę o petycjach). W związku z tym KGP postanowił niczego nie robić i pozostać całkowicie bierny względem zgłaszanych problemów. Wizerunek formacji mundurowej Policji w ujęciu tych problemów społecznych jest całkowicie obojętny Komendantowi Głównemu Policji.

Fundacja Cyber-Complex w odpowiedzi na działanie KGP związaną z odpowiedzią na petycję postanowiła złożyć dnia 7 czerwca 2026 r. kolejną petycję w sprawie opracowania zaleceń publikowania petycji w Biuletynach Informacji Publicznej dla jednostek Policji.

Fundacja stwierdziła, iż jeżeli Komendant Główny Policji nie jest władny aby wydawać polecenia innym Komendantom Policji to mimo wszystko może opracować zalecenia dotyczące tego jak jednostki Policji powinny postępować. Dokument taki nie zobowiązywałby prawnie dla innych szefów jednostek Policji ale mógłby być uznawany za rekomendację oraz ułatwić FCC egzekwowanie prawa względem jednostek Policji. Do 3 lipca 2026 r. KGP nie odpowiedział na tą petycję i nie wiadomo w jaki sposób się do niej ustosunkuje.

Na poziomie Komend Wojewódzkich Policji pojawił się bardzo ciekawy problem w przypadku Komendy Wojewódzkiej Policji w Białymstoku. Tak jak wcześniej wspomniano Fundacja Cyber-Complex złożyła petycje do wszystkich komend policyjnych szczebla wojewódzkiego czyli także do KWP w Białymstoku. Stronę "Petycje" w BIP możemy zobaczyć tutaj.

Pierwsza petycja do KWP w Białymstoku została złożona dnia 15 kwietnia 2026 r. - pełny dokument można znaleźć pod linkiem. Dnia 22 czerwca 2026 r. KWP w Białymstoku postanowiła uznać petycję FCC jako całkowicie bezzasadną nie publikując dalej żadnych informacji i uznając publikacje zgodnie z art. 14 ustawy o petycjach w swoim przypadku za bezzasadne.

Należy zauważyć, iż KWP w Białymstoku nie opublikowała odpowiedzi na tą petycję na swojej stronie internetowej. Odpowiedź jednakże została udostępniona publicznie przez FCC na zasobach Wikipedia Commons. Odpowiedź KWP w Białymstoku możemy zobaczyć pod tym linkiem.

W odpowiedzi na poziom sporządzania pism przez KWP w Białymstoku, który znacząco odbiega względem innych Komend Wojewódzkich Policji FCC postanowiła przesłać do KWP w Białymstoku kolejną petycję. Petycja ta została złożona dnia 23 czerwca 2026 r. i dotyczyła wykorzystania przez KWP w Białymstoku w pismach publicznych, administracyjnych odpowiedniej metodyki piśmienniczej oraz wzorów pism godnych urzędu Komendanta Wojewódzkiego Policji. Petycja ta została opublikowana przez KWP w Białymstoku w BIP.

Zgodnie z dokumentem FCC zauważyła, że:

"[…] Należy podkreślić, iż Fundacja Cyber-Complex w/w petycję (zgodnie z treścią) przekazała do wszystkich Komendantów Wojewódzkich Policji. Komenda Wojewódzka Policji w Białymstoku jest jedyną jednostką, która odpowiedziała w takim formacie i wykonaniu jak to postanowiła poczynić. Praktyka wskazuje, że dowódcy jednostek w Wojsku Polskim z korpusu generałów także potrafią inaczej (tj. znacznie bardziej stosownie) rozwiązywać takie kwestie. Odpowiedź na petycję została przesłana dnia 22 czerwca 2026 r. w formie czystego tekstu za pomocą platformy e-Doręczeń.

Oczywiście takie doręczenie odpowiedzi spełnia wymagania zgodnie z prawem. Złożenie takiej odpowiedzi jest skuteczne prawnie.

[…]

Należy także zaznaczyć, iż taki aspekt sporządzania pism przez KWP w Białymstoku nie jest pierwszym przypadkiem i już wcześniej organ miał do tego tendencję w przypadku kierowania pism urzędowych.

Działania KWP w Białymstoku są całkowicie niezrozumiałe z punktu widzenia społecznego. Bycie Komendantem Wojewódzkim Policji samo w sobie nie tylko daje same prawa i możliwość lewarowania własnej interpretacji prawa. Pełnienie funkcji w takiej jednostce powinno być powiązane z odpowiedzialnością społeczną.

[…]

Po drugiej stronie FCC może ze względu na optymalizacje kosztowe sporządzać pisma do Komendanta Wojewódzkiego Policji w Białymstoku na papierze toaletowym. Nośnik pisma w tym przypadku nie jest istotny aby nadać jemu skuteczny bieg.

Prawo nie określa rodzaju materiału, na którym ma być sporządzone pismo. Jeżeli dokument jest czytelny, zawiera wymagane elementy (oznaczenie nadawcy, adres, żądanie, podpis itp.), nadaje się do włączenia do akt sprawy, to sam fakt, że został napisany na papierze toaletowym, nie stanowi podstawy do uznania go za nieskuteczny. […]"

Warto przeanalizować dogłębnie dokumenty i zrozumieć materię postępowania KWP w Białymstoku.

Działania KWP w Białymstoku stały się powodem do formalnego złożenia przez FCC wniosku do Komendanta Głównego Policji o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego względem Komendanta Wojewódzkiego Policji w Białymstoku (pismo niedostępne w sieci w tym momencie).

Fundacja Cyber-Complex złożyła także do KGP skargę na działanie KWP w Białymstoku, gdyż ten uchylał się jawnie i długotrwale od publikacji wszelkich informacji w związku z art. 14 ustawy o petycjach…

KGP rozpatrując dnia 16 czerwca 2026 r. skargę na KWP w Białymstoku stwierdził, iż dokonał analiz i działanie KWP w Białymstoku jest prawidłowe. Komendant Główny Policji stwierdził, iż w jego mniemaniu zapis art. 14 ustawy o petycjach mówiący, iż "organ corocznie, w terminie do dnia 30 czerwca, umieszcza na swojej stronie internetowej lub stronie internetowej urzędu go obsługującego zbiorczą informację o petycjach rozpatrzonych w roku poprzednim. Informacja ta zawiera w szczególności dane dotyczące liczby, przedmiotu oraz sposobu załatwienia petycji" odnosi się tylko do "rozpatrzonych petycji" i jeżeli petycji tych jest zero to organ nie musi publikować informacji, że petycji tych było zero ale wtedy niczego nie musi robić. Niestety Komendant Główny Policji nie podał dokładnie informacji jakie analizy wykonał i jakie dokumenty prawne przestudiował. Kwestie te precyzujące co faktycznie zostało zrobione mogą pozostać tylko w sferze domniemania.

Interpretacja KGP jest całkowicie odmienna od tej jaką przyjął także Rzecznik Praw Obywatelskich (o czym później).

Niestety swoim działaniem KGP wygenerował jeszcze większe problemy dla innych jednostek Policji. KGP taką interpretacją prawa uwolnił od skargi Komendanta Wojewódzkiego Policji ale wpakował na istną "minę" innych Komendantów Policji.

W swojej interpretacji KGP jednakże stwierdził jawnie, iż jeżeli do organu wpłynęła przynajmniej jedna petycja to wtedy faktycznie organ ten powinien opublikować informację zgodnie z art. 14 ustawy o petycjach. Według definicji KGP dla zera petycji informacja nie musi być publikowana, ponieważ zero to nie liczba petycji, a dla jednej już tak.

Stwierdzając to wystawił na negatywne działanie innych Komendantów Policji: m.in. Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach, Komendanta Miejskiego Policji w Gdańsku oraz Komendanta Miejskiego w Rybniku. Pod wskazanymi linkami znajdują się pisma dotyczące postępowań skargowych względem tych Komendantów. Działania wskazanych Komendantów nie są zgodne z tłumaczeniami KGP w odpowiedzi na skargę względem KWP w Białymstoku. Wykazani Komendanci nie publikowali informacji rocznej zgodnie z art. 14 nawet jak petycje do nich wpływały.

Fundacja Cyber-Complex jawnie wskazała, że działania Komendanta Głównego Policji nie mają żadnego związku z etyką służbową, która powinna mieć miejsce w służbach mundurowych. Postępowanie KGP jest dziwne, gdyż próbując "na siłę" uniewinnić KWP w Białymstoku przy okazji "utopił" w problemach innych Komendantów, którzy byli relatywnie mniej winni w sprawie. Działanie takie nie powinno mieć miejsca.

FCC swoje stanowisko w sprawie opisało w formalnym piśmie z dnia 28 czerwca 2026 r. skierowanym do KGP.

Tak jak wcześniej wspomniano inicjatywę Fundacji Cyber-Complex poparł Rzecznik Praw Obywatelskich. Dnia 30 czerwca 2026 r. RPO na swojej stronie opublikował artykuł "Sprawa wykonywania przez policyjne komendy obowiązków ustawy o petycjach. Pismo do KGP".

Oficjalne pismo Rzecznika Praw Obywatelskich do Komendanta Głównego Policji można znaleźć po linkiem. O działaniach informował także Dziennik Gazeta Prawna.

Wcześniej także już wspominano kilkukrotnie o wadliwości działań jednostek Policji na portalu Wikinews.

Należy także stwierdzić, iż celem Fundacji Cyber-Complex nie jest ukierunkowanie atakowanie całej formacji umundurowanej jaką jest Policja. Celem FCC nie jest także bezzasadny atak na określone jednostki Policji. Celem jest rozwiązanie problemu systemowego, który jak widać miał i ma poparcie na wysokich szczeblach kierowniczych Policji (poczynając od KMP w Łomży).

Należy także zaznaczyć, iż FCC dnia 25 czerwca 2026 r. wystąpiło z wnioskiem o przeprowadzenie interpelacji poselskiej do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie interpretacji odpowiednich przepisów ustawy o petycjach. Tak samo w ostatnich dniach o sprawie został poinformowany bezpośrednio Minister Spraw Wewnętrznych oraz Administracji, a także Premier oraz Prezydent RP.

Jak wykazano masowy problem w organach ścigania może prowadzić w dalszej kolejności także do zarzucania braku praworządności w Rzeczypospolitej Polskiej względem prawa międzynarodowego. Organy ścigania jakimi są jednostki Policji powinny wdrożyć odpowiednie działania zaradcze w tym obszarze. Brak odpowiednich działań może tylko nadal eskalować problemy.

FCC w związku z częściowo pozytywnym oddźwiękiem inicjatywy w niektórych Komendach Policji postanowiła także wyjść z inicjatywą składania nie tylko skarg ale także wniosków o wyróżnienie. Taki wniosek o wyróżnienie Komendanta Wojewódzkiego w Lublinie dnia 2 lipca 2026 r. trafił do KGP. Niektórych szefów Policji można z czystym sumieniem pochwalić za adekwatne działania.

Wykazywanie działania KMP w Łomży, KWP w Białymstoku oraz KGP nie zasługują na zrozumienie. Wątpliwości może budzić fakt czy funkcjonariusze Policji odpowiedzialni za podejmowanie społecznie takich decyzji powinni faktycznie służyć w tej formacji mundurowej. Trudno czasem zrozumieć jak osoby podejmujące takie decyzje mogą odpowiadać za powszechne bezpieczeństwo obywateli, których prawa faktycznie w innych aspektach ograniczają. FCC wielokrotnie spotyka się z działaniami Policji, które trudno uznać za zgodne ze standardami postępowania honorowego.

Tego rodzaju postępowanie nie tylko podważa zaufanie niezbędne we wzajemnych relacjach, lecz także utrudnia prowadzenie konstruktywnego dialogu i osiąganie rozwiązań opartych na dobrej wierze. FCC stoi na stanowisku, że każda instytucja publiczna, a w szczególności Policja jako powszechna służba bezpieczeństwa, powinna działać w sposób konsekwentny, odpowiedzialny i transparentny.

Fundacja Cyber-Complex realizując dochodzenia społeczne w wielu sprawach wielokrotnie stwierdzała wadliwość działań wykazywanych jednostek Policji.

Należy także zauważyć, iż zaprezentowany materiał jest bardzo bogato udokumentowany. Każdy obywatel może sam przeanalizować dokumentację i sam wyrobić sobie opinię na temat wykazanej problematyki.

Także zgodnie z aktami FCC wykazana w tym artykule problematyka jest jedynie wierzchołkiem góry lodowej. Z czasem będą publikowane kolejne informacje i wątki dotyczące realizowanych działań.