Publicystyka - ngo.pl

Jednak największą wartością tych działań nie są wyłącznie liczby.

To możliwość poznania doświadczeń tysięcy młodych ludzi i obserwowania zmian zachodzących w ich sposobie myślenia o przemocy, bezpieczeństwie oraz relacjach z rówieśnikami i dorosłymi. Tak duża skala działań pozwala Fundacji PRO-FIL nie tylko prowadzić profilaktykę, ale również lepiej rozumieć zmieniające się potrzeby dzieci i młodzieży oraz rozwijać programy odpowiadające na ich rzeczywiste wyzwania.

Przedstawione wnioski zostały opracowane na podstawie obserwacji dziewięcioosobowego zespołu psychologów prowadzących warsztaty w szkołach na terenie całego województwa podkarpackiego. Tak duża skala działań pozwala nie tylko prowadzić edukację, ale również identyfikować powtarzające się zjawiska dotyczące bezpieczeństwa dzieci i młodzieży. Jest to doświadczenie, które wzmacnia ekspercki charakter działań Fundacji PRO-FIL i pozwala tworzyć programy profilaktyczne odpowiadające na rzeczywiste potrzeby młodych ludzi.

1. Coraz trudniej rozpoznać przemoc

Podczas warsztatów uczniowie najczęściej bez problemu wskazują przemoc fizyczną. Znacznie większą trudność sprawia im jednak rozpoznanie przemocy psychicznej, ekonomicznej czy zachowań naruszających granice w relacjach rówieśniczych. Wielu młodych ludzi nie odróżnia również konfliktu 
od przemocy, a niektóre zachowania traktuje jako element codzienności.

2. Przemoc słowna została znormalizowana.

Coraz częściej młodzi ludzie opisują wyzwiska, obraźliwe komentarze czy publiczne ośmieszanie jako element zwykłej komunikacji. Dopiero wspólna analiza konkretnych sytuacji podczas warsztatów pozwala im dostrzec, że takie zachowania mogą prowadzić do realnego cierpienia drugiej osoby.

„Zaskakuje nas, jak często młodzi ludzie mówią: to był tylko żart. W trakcie warsztatów okazuje się, że za tym „żartem” kryje się wyśmiewanie, poniżanie czy naruszanie granic drugiej osoby. Wielu uczniów dopiero podczas rozmowy zaczyna dostrzegać, że przemoc nie zawsze zostawia widoczne ślady, ale bardzo często pozostawia ślady w emocjach, poczuciu własnej wartości i relacjach z innymi.”

– mówi Marika Malisiewicz, psycholog Fundacji PRO-FIL.

3. Coraz więcej pytań dotyczy przemocy seksualnej i przekraczania granic.

Psychologowie obserwują, że młodzież coraz częściej porusza tematy związane z granicami w relacjach, zgodą, prywatnością oraz przemocą seksualną. Jednocześnie wielu uczniów utożsamia ją wyłącznie 
z przemocą fizyczną, nie dostrzegając, że naruszanie granic może przybierać również formę seksualnych komentarzy, publikowania treści bez zgody czy niechcianych zachowań w przestrzeni cyfrowej.

Warsztaty pokazują, że młodzi ludzie chcą rozmawiać o tych zagadnieniach, ale potrzebują rzetelnej wiedzy i bezpiecznej przestrzeni do zadawania pytań.

4. Wykluczenie coraz częściej przenosi się do świata cyfrowego.

Z doświadczeń zespołu wynika, że dla wielu uczniów wykluczenie z grup w mediach społecznościowych, ignorowanie wiadomości czy publiczne ośmieszanie w internecie stają się doświadczeniem codziennym. Nie zawsze są jednak postrzegane jako przemoc.

„Dla wielu nastolatków usunięcie z grupy klasowej, pomijanie w internetowych rozmowach czy celowe ignorowanie wiadomości wydaje się czymś zwyczajnym. Dopiero kiedy zaczynamy o tym rozmawiać, młodzi ludzie zauważają, że wykluczenie również może być formą przemocy i mieć bardzo realny wpływ na poczucie bezpieczeństwa oraz przynależności.”

– podkreśla Przemysław Chruściel, psycholog Fundacji PRO-FIL.

5. Młodzi ludzie coraz częściej pytają o zdrowie psychiczne i sposoby szukania pomocy.

Podczas warsztatów coraz częściej pojawiają się pytania dotyczące samookaleczeń, trudnych emocji, kryzysów psychicznych oraz sposobów reagowania, kiedy pomoc potrzebna jest komuś z otoczenia.

Psychologowie dostrzegają również pozytywną zmianę. Młodzi ludzie coraz lepiej wiedzą, gdzie mogą szukać wsparcia i nie boją się poruszać tematów związanych ze zdrowiem psychicznym. Świadczy to 
o rosnącej świadomości, ale także pokazuje, jak ważna jest obecność dorosłych gotowych do rozmowy.

6. Dzieci chcą rozmawiać.

Jednym z najbardziej budujących wniosków płynących z warsztatów jest gotowość młodych ludzi 
do rozmowy. Kiedy otrzymują bezpieczną przestrzeń i uważność dorosłych, chętnie zadają pytania dotyczące relacji, przemocy, zdrowia psychicznego czy sposobów szukania pomocy.

„Najbardziej zapamiętuję momenty, kiedy po zakończeniu warsztatów uczniowie podchodzą jeszcze na chwilę, żeby dopytać o coś, co ich poruszyło, upewnić się, czy dobrze rozumieją daną sytuację albo po prostu powiedzieć, że ten temat dotyczy również ich. To pokazuje, jak bardzo dzieci i młodzież potrzebują uważnych dorosłych, z którymi mogą bezpiecznie porozmawiać.”

– dodaje Małgorzata Dąbal-Krajewska, psycholog Fundacji PRO-FIL.

Profilaktyka i specjalistyczna pomoc tworzą jeden system

Znaczącą część działań profilaktycznych Fundacji PRO-FIL stanowią warsztaty realizowane w ramach działalności Centrum Pomocy Dzieciom w Rzeszowie, które działa zgodnie z międzynarodowym modelem Barnahus. Placówka zapewnia bezpłatną i kompleksową pomoc dzieciom pokrzywdzonym przemocą oraz ich niekrzywdzącym opiekunom.

Pod jednym dachem dzieci i ich rodziny mogą skorzystać ze wsparcia psychologa, psychoterapeuty, psychiatry dziecięcego, prawnika, pediatry czy neurologa. Takie rozwiązanie pozwala ograniczyć konieczność kontaktu dziecka z wieloma instytucjami i zapewnia ciągłość pomocy.

Fundacja PRO-FIL od dziesięciu lat działa na rzecz ochrony zdrowia psychicznego dzieci i młodzieży oraz wspiera rodziny znajdujące się w kryzysie. Wieloletnie doświadczenie specjalistów pracujących z dziećmi i ich opiekunami pozwoliło stworzyć Centrum Pomocy Dzieciom w Rzeszowie – miejsce, w którym specjalistyczna pomoc i profilaktyka wzajemnie się uzupełniają.

Doświadczenia zdobywane podczas pracy w szkołach pozwalają specjalistom Centrum jeszcze lepiej rozumieć potrzeby dzieci i młodzieży. Z kolei wiedza i praktyka wynikające z codziennej pracy w Centrum przekładają się na jakość prowadzonych działań profilaktycznych. Dzięki temu profilaktyka i specjalistyczna pomoc wzajemnie się uzupełniają, tworząc spójny system ochrony dzieci.

Działania Fundacji wykraczają jednak poza Centrum Pomocy Dzieciom. PRO-FIL od lat buduje na Podkarpaciu sieć współpracy na rzecz bezpieczeństwa dzieci. Obok specjalistycznej pomocy i warsztatów profilaktycznych co roku koordynuje w regionie ogólnopolską kampanię „Dzieciństwo bez przemocy”, angażując szkoły, samorządy, instytucje publiczne i organizacje społeczne. Dzięki temu działania edukacyjne docierają do szkół w całym województwie, wzmacniając świadomość społeczną i wspólną odpowiedzialność za bezpieczeństwo najmłodszych.

Fundacja PRO-FIL prowadzi bezpłatne działania profilaktyczne, edukacyjne i pomocowe na rzecz dzieci, młodzieży oraz ich rodzin. Aktualne informacje o warsztatach, działalności Centrum Pomocy Dzieciom 
i innych inicjatywach publikowane są w mediach społecznościowych Fundacji. 👇

FACEBOOK           I         INSTAGRAM           I         LINKEDIN