Publicystyka - ngo.pl

Polityka korzystania z AI to wewnętrzny dokument opracowany przez pracodawcę mający na celu stworzenie ram etycznych obligujących pracowników do użytkowania sztucznej inteligencji w sposób zgodny z prawem, tak by zapewnić należytą ochronę m.in. dla: danych osobowych (szczególnie tych wrażliwych), praw autorskich, tajemnicy handlowej czy know how danej organizacji. Pracodawca może określić, kogo obowiązuje polityka (np. pracowników, współpracujących, wolontariuszy czy praktykantów), a także jakie narzędzia są dopuszczalne oraz do czego można wykorzystywać AI (np. tworzenia tekstów, postów, materiałów edukacyjnych czy grafik). Polityka może regulować takie obowiązki jak: obowiązek anonimizacji umów lub formularzy wrzucanych do AI, obowiązek weryfikacji informacji uzyskanych przez AI, obowiązek oznaczania treści całkowicie wygenerowanych za pomocą sztucznej inteligencji czy obowiązek wyjaśnienia na żądanie przełożonego, jakie treści i w jaki sposób zostały wygenerowane przy użyciu sztucznej inteligencji. Zakazane może być również wykorzystanie AI do tworzenia nieprawdziwych czy wulgarnych treści takich jak np. tzw. deep fake.

Pracodawca tworząc politykę powinien uwzględnić specyfikę swojej organizacji oraz sposób korzystania w niej z narzędzi sztucznej inteligencji. Polityka może określać również zasady współpracy z innymi podmiotami i stanowić np., że ta możliwa jest tylko wtedy, gdy dany podmiot wdrożył w swojej organizacji podobną regulację i zapewnia odpowiedni poziom bezpiecznego korzystania z AI.

Polityka może odnosić się również do takich kwestii jak procesy rekrutacyjne (zezwalając częściowe wykorzystanie AI w rekrutacji), przy czym jednak nie może to stanowić zagrożenia dla bezpieczeństwa np. danych osobowych kandydatów. Istotne znaczenie ma też określenie obowiązku nadzoru, zgłaszania incydentów czy sankcjonowania naruszeń, co z reguły spoczywać będzie na zarządzie danej organizacji lub osobie przez niego wyznaczonej. Pracownicy powinni mieć możliwość zapoznania się z polityką (powinna być dostępna w ogólnodostępnym miejscu np. na stronie internetowej), a samo zapoznanie powinni potwierdzić podpisaniem stosownego oświadczenia. Zakaz lub ograniczenie korzystania z narzędzi AI może być uregulowane bezpośrednio w umowie z pracownikiem.

Polityka AI to nie tylko standard etyczny, ale często również wymóg stawiany przez podmioty zewnętrzne (np. klientów, beneficjentów czy grantodawców). Poza tym taki dokument może zapewnić m.in.: ograniczenie ryzyka nadużyć przez pracowników, zgodność z prawem czy bardziej transparentną kulturę pracy. Wszystko to kształtuje pozytywny wizerunek organizacji, wzbudza zaufanie czy wiarygodność osób trzecich, które chętniej będą współpracować z taką organizacją oraz korzystać z jej usług. Polityka AI zmienia przede wszystkim świadomość pracowników w zakresie ryzyka, odpowiedzialności i ew. konsekwencji niewłaściwego korzystania ze sztucznej inteligencji.

Ważne jednak, aby taka regulacja wewnętrzna była odpowiednio dopasowana do potrzeb danego podmiotu i była zrozumiała dla jej adresatów. W przeciwnym razie będzie to jedynie martwa procedura, ignorowana przez pracowników, która w rzeczywistości utrudniać będzie tylko rozwój danej organizacji. Pamiętajmy też o tym, że polityka AI to również koszty wdrożenia, szkolenia dla pracowników i konieczność prowadzenia audytów oraz sprawowania nadzoru nad jej realizacją.

Coraz bardziej powszechne zastosowanie sztucznej inteligencji w miejscu pracy sprawia, że polityka AI to nie tylko standard etyczny, ale w wielu przypadkach także wymóg ograniczający ryzyko niepożądanego wykorzystania AI w miejscu pracy, wzmacniający transparentność i wizerunek danej organizacji. Wdrożenie polityki AI ma na celu ochronę danych osobowych, praw autorskich, tajemnicy handlowej czy know how danego podmiotu. Ponadto taki dokument zwiększa świadomość pracowników na temat ryzyka, odpowiedzialności czy ew. konsekwencji niezgodnego z prawem korzystania z narzędzi sztucznej inteligencji. Polityka stosownie do potrzeb danego pracodawcy może regulować zakazy, ograniczenia czy obowiązki takie jak np. obowiązek weryfikacji informacji uzyskanych przez pracownika za pomocą AI, ale też generować dodatkowe koszty i obowiązki w zakresie sprawowania nadzoru. Wdrożenie takiej regulacji może zwiększać wiarygodność i zaufanie wśród podmiotów zewnętrznych. Ważne natomiast, aby polityka była odpowiednio dopasowana do danej organizacji oraz zrozumiała i czytelna dla jej adresatów. Mając na uwadze ww. korzyści warto rozważyć wprowadzenie polityki AI.