Cztery miesiące na ochronę przed SLAPP. Apel organizacji społecznych
Cztery miesiące. Dokładnie tyle czasu pozostało polskiemu rządowi na wdrożenie unijnej dyrektywy anty-SLAPP i uchwalenie prawa, które realnie ochroni dziennikarzy, aktywistów i obywateli przed uciążliwymi powództwami sądowymi służącymi wyłącznie zastraszaniu i nękaniu. Tymczasem projekt ustawy wciąż nie trafił do Sejmu, a jego ostateczny kształt pozostaje nieznany.
Jako organizacje społeczne tworzące polską grupę anty-SLAPP – od lat zaangażowane w przeciwdziałanie nadużyciom prawa wobec uczestników debaty publicznej, składające opinie do projektów legislacyjnych i wielokrotnie zabierające głos w sprawach SLAPP – apelujemy o jak najszybsze przedstawienie projektu ustawy oraz sprawne rozpoczęcie prac parlamentarnych nad jej ostatecznym kształtem.
ARTICLE 19, Helsińska Fundacja Praw Człowieka oraz Sieć Obywatelska Watchdog Polska od dawna monitorują przypadki nękania sądowego w Polsce i aktywnie uczestniczą w pracach nad systemowymi rozwiązaniami w tym obszarze.
Projekt przedstawiony przez Ministerstwo Sprawiedliwości w listopadzie zawiera wiele ważnych rozwiązań, jednak ma również spore luki. Przede wszystkim projekt ogranicza się do postępowań cywilnych, koncentrując się na sprawach o naruszenie dóbr osobistych, i nie obejmuje postępowań karnych, w których w praktyce w Polsce często formułowane są pozwy o zniesławienie – zwłaszcza na podstawie art. 212 Kodeksu karnego, który jest wykorzystywany jako narzędzie wywoływania efektu mrożącego wobec dziennikarzy i aktywistów.
Niezależnie od ostatecznej wersji projektu, która wyjdzie z Ministerstwa, ustawę czeka jeszcze długa droga: analiza uwag zgłoszonych w ramach konsultacji publicznych oraz debata parlamentarna.
Jako organizacje mające bezpośrednie doświadczenie w pracy z osobami i grupami dotkniętymi SLAPP-ami podkreślamy, że kluczowe znaczenie ma realne włączenie w proces legislacyjny organizacji społecznych oraz samych ofiar nękania sądowego. Głos tych, których problem dotyczy bezpośrednio, musi zostać wysłuchany, uszanowany i – co najważniejsze – znaleźć odzwierciedlenie w przyjmowanych rozwiązaniach.
Wierzymy, że polska klasa polityczna stanie na wysokości zadania i wspólnie opracuje oraz przyjmie prawo, które zapewni realną ochronę dziennikarzom, aktywistom i wszystkim uczestnikom debaty publicznej.
Apelujemy o przyjęcie ustawy anty-SLAPP najpóźniej do 6 czerwca – zgodnie z terminem wyznaczonym przez UE.
Źródło: Sieć Obywatelska Watchdog Polska