Publicystyka - ngo.pl

Z dzieckiem jest jak z walizką. Co do niej włożymy, to później wyjmiemy. Jak nic do walizki nie włożymy, to dziecko spakuje się samo. Tylko czy zabierze właściwe rzeczy?

Nauczyciele i rodzice osób niepełnosprawnych intelektualnie starają się wyposażyć swych podopiecznych we wszystkie niezbędne w życiu umiejętności: mówienia, ubierania się, właściwego zachowania, nierzadko pisania czy czytania. Pomijają przy tym nagminnie bardzo ważną sferę życia jaką jest seksualność człowieka. Seksualność to wszystko, co związane jest z płcią - a przecież płci osoby niepełnosprawne nie mają upośledzonej. Bardzo szeroko rozumiana edukacja seksualna (dojrzewanie płciowe, dbałość i szacunek dla swojej kobiecości, męskości i jej przejawów, nauka golenia się, zmiany podpasek, odpowiedniego ubierania się, opieki nad dzieckiem, relacje z osobami płci przeciwnej, ochrona przed wykorzystywaniem seksualnym itp.) musi być stałym elementem nauki, gdyż jest na to ogromne zapotrzebowanie społeczne - ze strony samych niepełnosprawnych, ich rodziców, jak i nauczycieli.

Osoby niepełnosprawne intelektualnie nie edukowane w tym zakresie często nie potrafią wykonywać najprostszych czynności takich jak właśnie golenie czy zmiana podpaski. Zdobywając wiedzę samodzielnie - w bardzo wypaczonej formie, jaką prezentują media czy koledzy, nie radzą sobie ze swą seksualnością, zdarza się, że zachowania autoseksualne podejmują w miejscach publicznych, przez co postrzegani są jako ludzie gorszej kategorii. A wystarczy ich nauczyć radzić sobie ze swą seksualnością.

Konieczne przy tym jest zapewnienie rodzicom wsparcia, by mogli budować samodzielność dzieci, a siebie uchronić przed frustracją wynikającą z nadmiaru obowiązków, z nieumiejętności radzenia sobie z seksualnością dorosłej córki czy syna. Niezbędne jest, by uświadomić rodzicom osób niepełnosprawnych, że mają prawo mieć czas tylko dla siebie oraz podpowiedzieć im, jak ten czas mogą wykorzystać.

W przemyślany sposób, w formie kompleksowych działań, chcemy pomóc w radzeniu sobie osobom niepełnosprawnym i ich najbliższym z tematem seksualności. Będziemy się tego uczyć w ramach projektu "Akademia Dorosłego Człowieka" po to, by wszyscy zainteresowani mówili jednym głosem, by odeszli od zasady "jeśli o czymś nie mówimy - tego nie ma", bo sfery seksualnej nie da się w człowieku wymazać.

Projekt adresowany jest do 120 osób: młodzieży niepełnosprawnej intelektualnie, jej rodziców lub opiekunów oraz nauczycieli-terapeutów będących mieszkańcami powiatu wodzisławskiego.

Realizowany jest od 1 lipca do 15 grudnia 2011 r. i obejmuje następujące działania:

1. dla młodzieży:
   • warsztaty psychoedukacyjne dotyczące szeroko pojętej seksualności (jak radzić sobie ze swą seksualnością w sposób społecznie akceptowany, świadome rodzicielstwo - czy jest dla mnie? itp.),
   • warsztaty z zakresu opieki nad niemowlęciem (wykorzystanie symulatora Real Care Baby),
   • warsztaty fotograficzno-komputerowe,
   • warsztaty kulinarne,
   • spotkanie z ginekologiem, fryzjerem,
   • wyjazd bez rodziców na 5. dniowy obóz usamodzielniający,
   • opracowanie "Poradnika Dorosłego Człowieka",
2. dla rodziców:
   • warsztaty psychoedukacyjne dotyczące szeroko pojętej seksualności osób niepełnosprawnych,
   • zajęcia nordic walking,
3. dla nauczycieli - warsztaty psychoedukacyjne,
4. dla wszystkich uczestników - spotkanie podsumowujące projekt "Metamorfozy",
5. dla wszystkich uczestników i społeczeństwa - przygotowanie wystawy z projektu prezentującej osoby niepełnosprawne we właściwym świetle.

Warunkiem zakwalifikowania się do projektu było złożenie wypełnionego i podpisanego formularza zgłoszeniowego, posiadanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, fakt bycia uczniem lub absolwentem ZPSWR (dawnego SOSW) w Wodzisławiu Śląskim (o czym stanowi statut stowarzyszenia) oraz udział rodziców/ opiekunów w projekcie. W bardzo szybkim czasie do projektu zgłosiło się 40 chętnych spełniających ww. kryteria.

7 lipca 2011 roku, pod opieką wychowawców i pielęgniarki, 40 osób niepełnosprawnych w wieku 15-37 lat wzięło udział w darmowym, gdyż finansowanym ze środków PFRON-u, obozie usamodzielniającym. Obóz był ogromnym przeżyciem dla uczestników, a także rodziców, gdyż często po raz pierwszy ich dzieci opuszczały samodzielnie rodzinne gniazdko.

5 dni w Murzasichlu pod Zakopanem był czasem radości, nauki i wypoczynku. Opuszczając dom rodzinny musieli wykazać się dużą samodzielnością: wdrożyć się do dbania o siebie lub po prostu się tego - pod opieką wychowawców - nauczyć. Nikt za nich nie ścielił łóżek, nie nakrywał do stołu, nie sprzątał po posiłku. Ponadto samodzielne mycie, ubieranie, porządkowanie pokoju, przygotowanie prostych posiłków. A do tego codziennie warsztaty, które uczyły większość z nas zupełnie nowych umiejętności: golenie, malowanie paznokci, opieka nad niemowlęciem, składanie serwetek i estetyczne nakrywanie do stołu, nauka robienia zdjęć, nordic walking… Oj, dużo by tu jeszcze wymieniać! Nie było czasu na nudę! Ale to w końcu wakacje, więc i odpoczynek się należał. Oczywiście - aktywny. A więc: ciepłe źródła w Szaflarach, wyjazd na Kasprowy Wierch, wycieczki górskie, zwiedzanie Zakopanego i Muzeum Tatrzańskiego Parku Narodowego, śpiewy przy ognisku, dyskoteki - a to wszystko w towarzystwie prawdziwego górala p. Staszka Skupnia, który o górach i góralach wiedział i opowiedział nam prawie wszystko.

Żal było, że to koniec, na szczęście we od września będziemy spotykać się znów na weekendowych warsztatach. Poprowadzą je specjaliści pracujący z osobami niepełnosprawnymi z ZPSWR w Wodzisławiu Śl. oraz dr n. hum. Izabela Fornalik, wykładowca uniwersytecki, pedagog specjalny i edukator seksualny, która gościła na organizowanej w kwietniu tego roku przez ZPSWR konferencji "Jak wspierać seksualność osób niepełnosprawnych umysłowo? - porady praktyczne dla rodziców i nauczycieli".

W tym czasie odbędą się także warsztaty dla rodziców oraz nauczycieli. A to wszystko po to, by wspierać rozwój osób niepełnosprawnych, by radzić sobie z ich seksualnością, a nie uciekać od niej.

Realizacja tych wszystkich działań jest możliwa dzięki temu, że są finansowane przez PFRON. Dziękujemy Zarządowi Powiatu Wodzisławskiego oraz PFRON-owi za to, że mogliśmy przeżyć tak niezapomniane chwile.

Stowarzyszenie „Czyń Dobro”

Wodzisław Śląski