Publicystyka - ngo.pl

Zmiana definicji osoby bezdomnej, zmiany w ustawie o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym oraz w ustawie o pomocy społecznej – to tylko niektóre propozycje Zespołu ds. osób bezdomnych zaprezentowane na tym spotkaniu.

Zespół ds. osób bezdomnych pracował w ramach projektu „Wspólnie pracując dla zmiany” Wspólnoty Roboczej Związków Organizacji Socjalnych.
Postulowane propozycje dotyczyły dwóch kategorii spraw:
- regulacji dotyczących samych osób bezdomnych,
- regulacji dotyczących podmiotów świadczących pomoc osobom bezdomnym ze szczególnym uwzględnieniem organizacji pozarządowych.

„Osobę bezdomną" – zdefiniowano na nowo jako osobę "znajdującą się w kryzysowej sytuacji życiowej, której formalne, psychologiczno–społeczne oraz ekonomiczne podłoże wyznacza istotę jej statusu i funkcjonowania w obszarze bezdomności”.
Ta nowa definicja miałaby zastąpić obecny zapis w ustawie o pomocy społecznej. Zdaniem Zespołu obowiązująca regulacja, kwalifikująca jako osobę bezdomną, osobę „niezamieszkałą w lokalu mieszkalnym (...) i niezameldowaną na pobyt stały” niebezpiecznie zawęża krąg osób, które faktycznie znajdując się w sytuacji bezdomności, mogą nie uzyskać pomocy z powodu niespełniania tych kryteriów.

Inne postulaty dotyczyły m.in.:
- możliwości uczestnictwa pracowników socjalnych działających w organizacjach pozarządowych w opracowywaniu indywidualnych programów wychodzenia z bezdomności (formalnie obecne prawodawstwo umożliwia takie uczestnictwo tylko pracownikom socjalnym ośrodków pomocy społecznej),
- zwolnienia z podatków od nieruchomości organizacji pozarządowych prowadzących placówki dla bezdomnych,
- zwolnienia z opłaty za wydawanie dowodu osobistego bezdomnych, korzystających z pomocy organizacji pozarządowych - na podstawie zaświadczeń wydawanych przez te organizacje.

Autorzy propozycji deklarują, że wykonana praca to dopiero początek debaty na temat regulacji prawnych dotyczących bezdomności. Szczegółowe opracowanie wypracowanych rozwiązań ma być rozpropagowane w środowisku instytucji i organizacji pomagających bezdomnym.

Uczestnicy dyskusji zamykającej spotkanie zwrócili uwagę na wątki niepodjęte w pracach Zespołu. Krytyce poddano szczególnie te zapisy ustawowe, które umożliwiają eksmisję na bruk.
Inny poruszony problem dotyczył uczestnictwa organizacji pozarządowych w postępowaniach sądowych osób bezdomnych – szczególnie w sytuacjach eksmisji, czyli w sytuacjach zagrożenia bezdomnością. W opinii referujących, reprezentowanie przez organizacje w sądach osób eksmitowanych jest, z punktu widzenia prawa, praktycznie niemożliwe. Pozbawia to eksmitowanych możliwości obrony.

Materiały z prac Zespołu udostępnia WRZOS
tel. (22) 622 32 45 lub adres e-mail:[email protected]