Publicystyka - ngo.pl

Dwa ostatnie posiedzenia Podkomisji nadzwyczajnej do rozpatrzenia prezydenckiego projektu ustawy o zmianie ustawy – Prawo o stowarzyszeniach oraz niektórych innych ustaw odbyły się 7 i 9 lipca 2015 r. Na kolejnym posiedzeniu Sejmu (21-24 lipca) sprawozdanie podkomisji będzie rozpatrywane na wspólnym posiedzeniu Komisji Polityki Społecznej i Rodziny oraz Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka. Zakończy to etap pierwszego czytania. Przed projektem jeszcze kolejne dwa czytania w Sejmie i rozpatrzenie go w Senacie. Do zakończenia kadencji Sejm ma w planie jeszcze 4 posiedzenia (łącznie ze wspomnianym lipcowym).

Podczas spotkania 7 lipca podkomisja dyskutowała nad zmianami w innych ustawach niż Prawo o stowarzyszeniach. Artykuły 1a, 2, 3a, 4, 5, 5a, 6, wprowadzają zmiany w 7 ustawach. Jedną z nich jest ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych, zmieniana przez artykuł 3a nowelizacji. Podkomisja zaakceptowała ten artykuł, przedstawiciele projektodawcy sygnalizowali jednak, że jego kształt będzie jeszcze precyzowany. Związane jest to z żądaniami organizacji zbiorowego zarządzania, które domagają się w ustawie odmiennych regulacji, uwzględniających ich specyfikę. Dotyczy to nie tylko art. 3a, ale również przepisów o możliwości zaskarżania uchwał walnego zebrania. Niestety, przedstawicieli Ministerstwa Kultury oraz sami wnioskujący (organizacje zbiorowego zarządzania) nie pojawiali się na ostatnich posiedzeniach podkomisji, trudno więc było przeprowadzić jakąkolwiek merytoryczną dyskusję w tej kwestii.

Większość zapisów ustawy o zmianie ustawy prawo o stowarzyszeniach wejdzie w życie 6 miesięcy po opublikowaniu ustawy. Będzie to więc już na pewno rok 2016. W projekcie zapisane są też dwa terminy graniczne. Pierwszy to termin, do którego stowarzyszenia muszą dokonać w statutach zmian, które wynikają ze znowelizowanej ustawy. Mają na to 18 miesięcy od dnia wejścia w życie przepisów. Drugi termin określa do kiedy obecne stowarzyszenia zwykłe muszą zgłosić się do nowej ewidencji (wcześniej dokonując odpowiednich zmian organizacyjnych i w regulaminach). Projektodawca zapisał tu również 18 miesięcy, jednak na posiedzeniu 7 lipca strona społeczna zaproponowała 24 miesiące i sugestia ta została przyjęta.

Odmienne on ogólnego (6-miesięcznego) vacatio legis będą miały przepisy umożliwiające stowarzyszeniom zwykłym przekształcenie się w stowarzyszenia rejestrowe. Wejdą one w życie 1 stycznia 2017 r. Resort sprawiedliwości poprosił o taki termin, argumentując, że wcześniej nie jest w stanie dostosować systemu informatycznego sądów rejestrowych. Ministerstwo tłumaczy, że wpisywanie do KRS stowarzyszeń, które powołano do życia w wyniku przekształcenia stowarzyszeń zwykłych, wymagać będzie rozpisania przetargu na zmiany w systemie. Ponieważ z tłumaczeniem tym polemizowała strona społeczna, jest możliwe, że sprawa wróci jeszcze na kolejnych etapach rozpatrywania projektu (na posiedzeniu komisji lub w kolejnym czytaniu).

Posiedzenie 9 lipca miało charakter czyszczący. Omówiono na nim uwagi o charakterze legislacyjnym zgłaszane przez legislatorów sejmowych. Liczne uwagi do projektu (nie tylko legislacyjne) miało również Ministerstwo Sprawiedliwości. Podkomisja przyjęła sprawozdanie, ale wiadomo, że kilka poprawek, których nie udało się rozpatrzyć w dotychczasowym gronie, będzie zgłoszonych na posiedzeniu połączonych komisji.

Pierwotnie komisje miały spotkać się w sprawie nowelizacji stowarzyszeń jeszcze tego samego dnia (9 lipca). Jednak w tej sytuacji posłowie mogliby słusznie zarzucać, że nie mieli szans zapoznania się z aktualnym tekstem przedłożenia (zawartym w sprawozdaniu podkomisji). Postanowiono więc poczekać do kolejnego posiedzenia Sejmu.