Publicystyka - ngo.pl

Infoaktywizm to świadome i skuteczne posługiwanie się informacją. Infoaktywiści i infoaktywistki to znakomici komunikatorzy, którzy potrafią patrzeć na otoczenie jak na zbiór informacji. Nagłaśniają te informacje, które zmieniają nasze patrzenie na rzeczywistość. Wszystko ma znaczenie. Informacja może być umieszczona w zdjęciach, artykułach, podkastach, krótkich tweetach i filmach. Ważne, żeby zawczasu zdać sobie sprawę z tego, jaki chcemy osiągnąć cel, a potem umiejętnie dobrać do niego środek i rodzaj przekazu.

Dobrą radą dla każdego początkującego infoaktywisty i infoaktywistki jest zdanie sobie sprawy z tego, jak przełożyć istotne informacje na cyfrowy język, i którym kanałem je nadać.

Czytasz artykuł o manifestacji ilustrowany zdjęciami. Ludzie z transparentami, krzyczą albo nie krzyczą. Stoją, chodzą. Gadają ze znajomymi. Idą przez miasto. Widzisz te zdjęcia? A teraz oglądasz film. Słyszysz kroki ludzi, słyszysz czy krzyczą (głośno lub cicho), film jest nagrany z komórki, więc jak wieje silny wiatr, to z głośnika dochodzą straszne trzaski. Kamera idzie razem z manifestacją, widzisz jak wszystko się rusza. Czujesz różnicę w tych dwóch sposobach dokumentowania manifestacji? To właśnie różnica w przekazaniu tej samej informacji różnymi narzędziami.

Pomyślmy teraz nad narzędziami, które mogą posłużyć do przekazania informacji z manifestacji albo o niej. Streaming (rejestrowanie i jednoczesne przekazywanie dźwięku oraz obrazu przez internet za pomocą np. komórki) i tweetowanie (wysyłanie krótkich wiadomości za pośrednictwem serwisu Twitter) – obydwie praktyki służą temu, żeby nieobecni mieli szansę uczestniczyć w wydarzeniu. Streaming jest jednak zdecydowanie bardziej “przezroczystym”, nieomal jeden do jednego przekazaniem informacji, sprawozdaniem w czasie rzeczywistym.

Członkowie i członkinie grupy "NIE dla burzenia Stoczni Gdańskiej" posłużyli się streamingiem dla pokazania tego, co zawsze działo się poza oczami mieszkańców – prac na terenie dawnej Stoczni. Nie mieli możliwości zablokowania decyzji o wyburzaniu budynku Acetylenowni, ale nie chcieli po raz kolejny pozostawać obok tego, co dla nich ważne. Denerwowało ich, że prace na terenie, z którym są związani, odbywają się bez ich wiedzy. Postanowili pokazać to, co było niepokazywane. Robili streaming z rozbiórki, dokumentują obecny stan budynków i mówią (zdjęciem i filmem) o dawnej Stoczni.

Twitter i tweetowanie podczas manifestacji jest dobrym narzędziem do szybkiego przekazywania komunikatów między organizatorami a uczestnikami. Podczas Kolorowej Niepodległej organizatorzy na bieżąco informowali o sytuacji na ulicach Warszawy – gdzie znajdowali się uczestnicy przeciwnego marszu, jakie działania podejmuje policja. Ciekawe, do czego wykorzystywany był Twitter wśród uczestników Marszu Niepodległości? Po tych dwóch manifestacjach w sieci można było znaleźć wiele filmików – według autorów każdy pokazywał jak naprawdę wyglądały zdarzenia z tego dnia.

W infoaktywistycznych działaniach warto stale testować narzędzia, którymi się posługujemy,  badać reakcje społeczności na nasze komunikaty i dynamicznie na nie reagować. Testowanie narzędzi to dłuższy proces niż się może wydawać. Spróbuj tę samą treść przedstawić za pomocą filmu i za pomocą wpisu na blogu. Tak samo będziesz prowadzić narrację? Czy niektóre wątki będą się lepiej prezentować w filmie, a inne w tekście? Czy Twitter może być wykorzystany w tej kampanii? Jak przekazać tą historię na Facebooku? Im więcej będziesz pracować z jednym narzędziem, tym lepiej poznasz jego specyfikę – to, jak historia lubi być nim opowiedziana. Sprawdź parę narzędzi i popracuj z każdym z nich przez jakiś czas, wykorzystując je w różnych sytuacjach.

Gdy będziesz wiedzieć, CO chcesz powiedzieć, łatwiej ci przyjdzie odpowiedzieć na pytanie JAK to zrobić. CZYM to opowiedzieć? Jeśli chcesz zbierać podpisy pod petycją – przygotujesz film, w którym opowiadasz o problemie i podasz adres strony z petycją. Jeśli chcesz, żeby krytyczna informacja się szybko rozprzestrzeniła po grupie zainteresowanych – przygotujesz mema. Tak właśnie zrobiła Fundacja Feminoteka. Na swoim FanPage'u na Facebooku utworzyła album pt. "Sejm – poczet przeciwników praw kobiet". W albumie znalazły się zdjęcia posłów i posłanek, którzy zagłosowali przeciwko obywatelskiemu projektowi ustawy o zmianie ustawy o planowaniu rodziny. Zdjęcia były przygotowane w formie znanej z portalu kwejk.pl – czarne tło, biała ramka wokół zdjęcia, biały podpis. Formuła memu internetowego została wykorzystana w znacznie poważniejszej sprawie. Udostępnione na Facebooku zdjęcia były przekazywane między kolejnymi zwolennikami i zwolenniczkami obywatelskiego projektu ustawy. Pod zdjęciami posłów i posłanek znajdowała się informacja o konsekwencjach wynikających z odrzucenia projektu. Konsekwencje były podane na przykładzie życia matek, córek, żon i sióstr – kobiet z najbliższego otoczenia odbiorcy. Do każdego memu dołączona była również informacja – “Głosuj świadomie w kolejnych wyborach parlamentarnych”.

Internet to przestrzeń do publikowania, dzielenia się i przetwarzania informacji. To niby wiemy. Ale czy robimy coś na przekór logice, zgodnie z którą na GoogleMaps wrzucamy zdjęcia krajobrazów, a na Facebooka zdjęcia nas na tle krajobrazów? Czy działamy wywrotowo umieszczając na ogólnie dostępnych, publicznych mapach informacje o tym, czego nasz kraj nie chce komunikować publicznie? Zgodnie z tą logiką (a na przekór logice serwisów dedykowanych jednemu typowi informacji) postąpiła tunezyjska organizacja Nawaat. Chcieli opublikować filmy – wywiady z ofiarami łamania praw człowieka przez rząd tunezyjski. Nie mogli opublikować tych materiałów na YouTube ani na DailyMotion – obie platformy zostały zablokowane przez rząd. Zdecydowali się opublikować je na GoogleEarth – serwisie umożliwiającym oglądanie zdjęć satelitarnych Ziemi. Musieli te filmy "przyczepić" do jednej lokalizacji – wybrali Pałac Prezydencki. Tym samym osoby, które są zainteresowane obejrzeniem Tunezji w serwisie GoogleEarth, odnajdą siedzibę Prezydenta, trafią na filmy o łamaniu praw człowieka w tym kraju. To bardzo silne działanie.

Infoaktywizm to porządny trening uważności i krytycznego myślenia. Chcesz zmieniać świat? Opisz to, co chcesz zmienić i zwróć się ze swoim przekazem do świata. Poproś o konkretną pomoc, zastanów się, do kogo mówisz i zdefiniuj kanał przekazu. Koniecznie ćwicz, bo do osiągnięcia mistrzostwa konieczna jest praktyka i umiejętność uczenia się na błędach. Informacja jest narzędziem zmiany.