Publicystyka - ngo.pl

Szkoły, do których uczęszczają uczniowie z doświadczeniem migracyjnym bądź o innej kulturze niż polska, możemy zaliczyć do szkół wielokulturowych. Takich placówek obecnie w Polsce nie ma wiele – nie oznacza to jednak, że nie ma ich wcale. Jeśli jesteśmy w komfortowej sytuacji i w naszej szkole nie pojawiło się jeszcze wiele problemów wynikających z wielokulturowości, powinniśmy skorzystać z okazji i zacząć planować działania integracyjne, szczególnie w obliczu prognoz dotyczących zwiększonej imigracji do Polski. Być może rozwiązania, które zastosujemy teraz, sprawdzą się i będą mogły być wykorzystywane na szeroką skalę w przypadku masowych migracji. Część rozwiązań dotyczących zarządzania procesem edukacji w wielokulturowej szkole jest już stosowana, jednak niektóre z nich nie sprawdzają się bądź wymagają usprawnienia. Nie rekomenduje się wprowadzania rewolucji w systemie edukacji w ogóle, również wobec uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, ponieważ – jak informują wyniki badań – przyszłość polskiego systemu edukacji nie zapowiada się źle [1]. Niemniej, nie należy też w edukacji uczniów z doświadczeniem migracyjnym bądź o innej niż polska kulturze zachowywać status quo, gdyż – jak pokazują analizy przypadków szkolnych relacji międzykulturowych – istnieje potrzeba usprawnienia rozwiązań już istniejących. Ponadto każde usprawnienie systemu edukacji w celu zapewnienia wszystkim uczniom równego dostępu do niej może w przyszłości ograniczyć ilość społecznych podziałów.

Jedną z wielokulturowych szkół w Polsce jest Zespół Szkół Publicznych w Mrokowie w podwarszawskiej gminie Lesznowola. Do szkoły tej uczęszcza obecnie ok 14% uczniów i uczennic cudzoziemskich (Wietnamczycy i Chińczycy). W związku ze specyfiką szkoły od lat podejmowane są działania mające na celu wsparcie edukacji cudzoziemców w szkole, ale również wsparcie nauczycieli i szkoły w zarządzaniu wielokulturowością. Fundacja Świat na Wyciągnięcie Ręki (Michalina Jarmuż i Aleksandra Ośko) od 2013 roku regularnie wspiera szkołę w procesie zarządzania wielokulturowością poprzez realizację licznych projektów integracyjnych. Część z projektów była realizowana (i jest planowana) w partnerstwie z Gminą Lesznowola. Wspólnym ich celem jest integracja uczniów i uczennic cudzoziemskich w polskiej szkole oraz usprawnienie ich edukacji w Polsce. Ostatni projekt Fundacji „Pracownia językowo-kulturowa” jest współfinansowany z Programu Krajowego Funduszu Azylu, Migracji i Integracji i budżetu państwa i realizowany jest od lutego do końca czerwca 2016 roku. "Zaplanowane przez nas działania skierowane są bezpośrednio do uczniów – obywateli państw trzecich oraz pośrednio do nauczycieli i uczniów polskich Zespołu Szkół Publicznych w Mrokowie – jako przedstawicieli społeczeństwa przyjmującego. Zaplanowane działania mają na celu ułatwienie uczniom i uczennicom pochodzącym z Chin i Wietnamu, edukacji i funkcjonowania w szkole polskiej. Cel ten zamierzamy osiągnąć zwiększając zdolności szkoły w zakresie planowania polityki wielokulturowej poprzez wprowadzenie systematycznego wsparcia nauki w polskiej szkole. Zaplanowaliśmy działania edukacyjne wspierające uczniów pochodzących z państw trzecich na poziomie komunikacji i akulturacji. Regularnie w szkole odbywają się w ramach projektu warsztaty językowo - kulturowe. Zakupiliśmy książki i słowniki do szkolnej biblioteki. Wydaliśmy również w ramach projektu publikację - ćwiczenia dla uczniów i uczennic wspierające ich naukę języka polskiego i kultury polskiej" - mówi Aleksandra Ośko prezes Fundacji.

Projekt „Pracownia językowo-kulturowa” trwać będzie jeszcze 3 miesiące. Jednak już teraz Fundacja Świat na Wyciągnięcie Ręki planuje kolejne działania na rzecz integracji i wsparcia zarządzania wielokulturową szkoła w Mrokowie. Poza działaniami projektowymi Michalina Jarmuż i Aleksandra Ośko z Fundacji prowadzą regularnie superwizje dla asystentów kulturowych zatrudnionych w szkole. Fundacja również w partnerstwie ze szkołą planuje w czerwcu 2016 roku przeprowadzenie tygodnia integracji, pod hasłem "Szkoła Otwartych Granic".

[1] Porównaj wyniki badań Programu Międzynarodowej Oceny Uczniów PISA w raporcie Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) z 2014 roku. Program ten wskazuje, jak od 2000 roku w kilkudziesięciu krajach świata zmieniły się umiejętności piętnastolatków. Polska we wszystkich obszarach badań PISA zajęła miejsce w pierwszej jedenastce krajów Unii Europejskiej: piąte miejsce – w czytaniu, siódme – w naukach przyrodniczych, jedenaste – w matematyce. Porównując wyniki pierwszej edycji badania z 2000 roku, największy rozwój umiejętności polskich uczniów dokonał się w czytaniu. W latach 2006–2009 r. polscy uczniowie rozwinęli też swoje umiejętności w dziedzinach przyrodniczych. W zakresie umiejętności matematycznych, mierzonych od 2000 roku, zgodnie z raportem ich poziom wśród polskich uczniów nie zmienił się.