Publicystyka - ngo.pl

Konkursy, które oferują, stanowią szansę na realizację innowacyjnych projektów, rozwój organizacji, oraz pomoc, tym, którzy tej pomocy potrzebują.

Zmiana w kryteriach oceny konkursów: teraz oceniana będzie liczba załączników zamiast zapisów o odmowie dofinansowania przy niespełnieniu zasad horyzontalnych

W odpowiedzi na wielomiesięczne obserwacje i analizę dotychczasowych doświadczeń związanych z procesem oceny konkursów na dofinansowanie, dokonaliśmy zmiany jednego z kryteriów formalnych. W ocenach przyznawanych od 1 lipca 2025 rezygnujemy z kryterium obecności zapisów dotyczących odmowy przyznania dofinansowania w przypadku niespełnienia zasad horyzontalnych. Zamiast tego wprowadziliśmy nowe kryterium – liczbę załączników wymaganych przy składaniu wniosku o dofinansowanie.

Decyzja ta jest wynikiem analizy przeprowadzonej na przestrzeni ostatnich miesięcy. Z naszych obserwacji wynika, że wszystkie dotychczasowe konkursy spełniały kryterium dotyczące zapisów o odmowie finansowania przy naruszeniu zasad horyzontalnych, co sprawiało, że przestało ono pełnić funkcję rozróżniającą.

Jednocześnie zauważyliśmy istotne zróżnicowanie w zakresie wymaganych załączników – w części konkursów na etapie składania wniosku o dofinansowanie nie były wymagane żadne załączniki, podczas gdy w innych liczba dokumentów dołączanych do aplikacji była znacząca. Wprowadzenie nowego kryterium ma na celu ujednolicenie podejścia i zapewnienie bardziej obiektywnej oceny publikowanych konkursów.

Fundusze Europejskie to środki, które Unia Europejska przeznacza na wsparcie krajów członkowskich w realizacji polityk i celów wspólnotowych. W Polsce są one dostępne w ramach różnych programów operacyjnych, które obejmują szeroką gamę dziedzin. Obejmują one zarówno projekty związane z rozwojem lokalnym, jak i te, które mają na celu zwiększenie aktywności obywatelskiej, integrację społeczną, wspieranie osób z niepełnosprawnościami, młodzieży, a także rozwój kultury i dziedzictwa narodowego.

Dla organizacji pozarządowych Fundusze Europejskie stanowią nieocenione wsparcie finansowe, które pozwala na realizację projektów w różnych obszarach. Aplikowanie o środki unijne daje możliwość nie tylko pozyskania funduszy na konkretne działania, ale również pozwala na zwiększenie potencjału NGO, nawiązania nowych kontaktów oraz budowanie partnerstw z innymi organizacjami czy instytucjami.

Aplikowanie o Fundusze Europejskie jest niewątpliwie szansą na rozwój, choć wiąże się również z pewnymi wyzwaniami. Przede wszystkim organizacje pozarządowe muszą zmagać się z konkurencją o środki oraz koniecznością spełnienia wielu formalnych wymagań. Proces aplikacyjny bywa czasochłonny, a obowiązkowy wkład własny oraz inne dodatkowe wymagania bywają wyzwaniem dla organizacji pozarządowych, szczególnie tych lokalnych, których w Polsce jest najwięcej.

Ogólnopolska Federacja Organizacji Pozarządowych postanowiła przyjrzeć się konkursom i sprawdzić, czy są one przyjazne dla organizacji pozarządowych, tworząc pilotażowy system wyróżniania w ramach Funduszy Europejskich. Obrane przez OFOP kryteria pozwolą najpierw ocenić, a potem wyróżnić te konkursy finansowane z Funduszy Europejskich, które są przyjazne dla organizacji pozarządowych. Co rozumiemy przez „przyjazne”? To nabory otwarte dla NGO lub specjalnie im dedykowane, nabory bez wysokich progów wkładu własnego, stworzone ze zrozumieniem specyfiki działania III sektora.

Priorytetem jest nie tylko informowanie o dostępnych konkursach FE, lecz również ukazywanie potencjału FE jako wartości pozytywnej dla rozwoju misyjnego i instytucjonalnego organizacji pozarządowych.

Pilotażowy system promowania konkursów ocenia projekty pod kątem następujących kryteriów:

• capacity building - czyli czy w ramach projektu można finansować działania wzmacniające potencjał organizacji pozarządowych,
• wkład własny - czyli czy w ramach projektu wymagany jest wkład własny, jeśli tak - na jakim poziomie?
• długości czasu w którym można składać wnioski,
• czasu realizacji projektu,
• liczby podmiotów, do których jest skierowany konkurs,
• czy są zapisy o odmowie przyznania dofinansowania przy niespełnieniu zasad horyzontalnych.

Oceny konkursów będą na bieżąco pojawiać się w portalu ngo.pl na stronie głównej działu "Fundusze" w specjalnej sekcji "OFOP poleca fundusze europejskie przyjazne organizacjom" oraz na stronie monitoringfunduszy.ofop.eu.

Na tym etapie pilotażu planujemy skupić się na promowaniu najbardziej przyjaznych konkursów. Monitorując wszystkie i promując wybrane konkursy, planujemy zwiększyć szanse na pozyskanie środków z Funduszy Europejskich przez polskie NGO, a przy okazji stworzyć podręczną bazę dobrych praktyk. Wszystkie konkursy i ich oceny posłużą nam za podstawę dalszych działań rzeczniczych – możliwość wskazania pozytywnych i mniej przyjaznych elementów konkursów pozwoli nam na podparcie argumentów konkretnymi przykładami.

System promowania konkursów w ramach Funduszy Europejskich jest możliwy dzięki projektowi pod nazwą “Działania informujące i promujące Fundusze Europejskie wśród organizacji pozarządowych”, którego celem jest zwiększenie świadomości organizacji pozarządowych w całej Polsce na temat różnych form korzystania z Funduszy Europejskich (FE) i płynących z nich korzyści poprzez przeprowadzenie skoordynowanych działań informacyjnych, edukacyjnych i promocyjnych. 

Projekt realizowany jest przez Ogólnopolską Federację Organizacji Pozarządowych we współpracy ze Wspólnotą Roboczą Związków Organizacji Społecznych WRZOS, Związkiem Stowarzyszeń Polska Zielona Sieć oraz Podlaskim Sejmikiem Osób z Niepełnosprawnościami.