Europejskie Stowarzyszenie Lokalnych Grup Działania – ELARD opracowało deklarację dotyczącą podejścia LEADER/RLKS w okresie programowania UE 2021-2027.
Deklaracja uwzględnia wyniki konferencji ELARD pt. “Odnowienie podejścia LEADER/RLKS po roku 2020; 25 lat wdrażania LEADER w Europie”, która odbyła się w miejscowości Tartu w Estonii. W konferencji udział wzięło 140 delegatów z 25 krajów Europy. Reprezentowali oni ok. 2 000 lokalnych grup działania, sieci LGD, przedstawicieli Komisji Europejskiej, Europejską Sieć Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz sieci rozwoju obszarów wiejskich i ministerstwa państw członkowskich UE.
Deklaracja koncentruje się na podejściu LEADER, któremu należy przywrócić pierwotnie wytyczony cel, jakim jest upodmiotowienie społeczności lokalnych w zakresie podejmowania decyzji o swoim rozwoju. Kluczowe zasady podejścia LEADER wymagają potwierdzenia i traktowania z należną im powagą podczas opracowywania ramowej polityki na poziomie krajowym, jak i na poziomie Unii Europejskiej.
Wielofunduszowy mechanizm RLKS (rozwój lokalny kierowany przez społeczność) stwarza nowe możliwości zintegrowanego rozwoju obszarów wiejskich. Należy jednak jasno zdefiniować, które z europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych powinny wspierać dane działania. Państwa Członkowskie/regiony powinny zaprojektować pojedyncze źródło finansowania RLKS z różnych funduszy EFSI, które wykorzystywano by pod nadzorem jednej instytucji koordynującej (Instytucja Zarządzająca) według jednolitych zasad na poziomie UE.
Autorzy deklaracji zapraszają Komisję Europejską i Instytucje Zarządzające Państw Członkowskich do intensywnego dialogu i partnerstwa z lokalnymi grupami działania i reprezentującymi je sieciami, celem stworzenia nowych ram wdrażania podejścia LEADER/RLKS. Zamiast koncentrować się na zapobieganiu błędom, należy pomyśleć o potrzebach społeczności lokalnych oraz o tym, w jaki sposób regulacje mogą realnie wspomóc lokalnych beneficjentów i LGD we wdrażaniu ich lokalnych strategii działania. Zachodzi konieczność stworzenia warunków pozwalających LGD na skupienie się na aktywizacji obszarów oraz na wyszukiwaniu i realizacji najlepszych pomysłów.
Właściwe wdrażanie podejścia i zasad LEADER w państwach europejskich wymaga z jednej strony wyważonych ram prawnych, a z drugiej strony znaczącego ograniczenia ciężaru biurokratycznego, z jakim obecnie borykają się LGD.
ELARD Aisbl, www.elard.eu
Krzysztof Kwatera Przedstawiciel Polskiej Sieci LGD w ELARD
