Publicystyka - ngo.pl

Pozytywną opinię na temat projektu Programu Fundusz Inicjatyw Obywatelskich na lata 2014-2020 (FIO) wydał ostatnio Zespół ds. Ochrony Zdrowia i Polityki Społecznej przy Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego. Do Zespołu trafił projekt Programu, w którym uwzględniono sugestię Ministerstwa Finansów (MF), aby nie dążyć do umocowania FIO w formie ustawowej.

– Uwzględniliśmy tę poprawkę, gdyż bez niej nie moglibyśmy liczyć na tym etapie na poparcie Ministerstwa Finansów – relacjonował Krzysztof Więckiewicz, dyrektor Departamentu Pożytku Publicznego MPiPS podczas wrześniowego posiedzenia Rady Działalności Pożytku Publicznego. – Jednak Zespół obiecał, że jeśli ten zapis wróci do projektu w wyniku dalszych prac i konsultacji, wówczas projekt również zyska pozytywną opinię.

A że zapis wróci – jest bardzo prawdopodobne. Ministrów przekonują do tego członkowie Zespołu ds. rozwiązań finansowych i prawnych w zakresie działalności społecznej i obywatelskiej przy Kancelarii Prezydenta oraz członkowie Rady Działalności Pożytku Publicznego, którzy we wtorek, 17 września 2013 roku, przyjęli w tej sprawie uchwałę.

Ministerstwo Finansów, nie zgadzając się na wpisanie FIO do ustawy, argumentuje, że przedmiotem obrad Rady Ministrów powinien być Program realizowany w określonych latach, a nie działania planowane w dalszej perspektywie. Zwolennicy ustawowego umocowania Programu zauważają jednak, że zapisy dotyczące podjęcia prac legislacyjnych znajdują się już w innych rządowych programach (np. w Programie „Solidarność Pokoleń” przewidziano przygotowanie zmian w ustawie o promocji zatrudniania i instytucjach rynku pracy oraz w Kodeksie Pracy). Zwracają również uwagę, że w ten sposób podkreślono by rangę FIO w działaniach państwa jako istotnego instrumentu wspierania aktywności obywatelskiej, co – podobnie jak rozwój kapitału społecznego – jest celem strategicznym i dlatego powinno mieć stałe miejsce w politykach publicznych. Przekonują też, że proponowane zapisy nie nakładają na rząd obowiązku przyjęcia regulacji prawnych, lecz „jedynie” podjęcia pracy nad nimi i w sposób wyważony wprowadzają plan tych prac w latach 2014 -2020. A to z kolei daje podstawę do szerokiej dyskusji rządowej, samorządowej, społecznej i parlamentarnej o kształcie FIO w przyszłości.

MF nie zgadza się także, aby zwiększyć budżet FIO do 120 mln złotych (pisaliśmy o tym m.in. tu: Ministerstwo Finansów nie chce dać 120 mln na FIO). Zespół ds. rozwiązań finansowych i prawnych w zakresie działalności społecznej i obywatelskiej przy Kancelarii Prezydenta w swym stanowisku przekonuje jednak, że „trudna sytuacja finansowa budżetu państwa nie powinna i nie może być przeszkodą dla inwestycji, które uruchamiają aktywność i samopomoc obywateli, stając się uzupełnieniem działalności instytucji publicznych”.

Podczas posiedzenia RDPP dyskutowano o rozwiązaniach kompromisowych, które można by zaproponować Ministerstwu Finansów. Wspomniano m.in. o powrocie do koncepcji wykorzystania na FIO tych pieniędzy (lub ich części), których podatnicy nie przekazują za pośrednictwem 1% organizacjom pożytku publicznego (bo nie korzystają z tej możliwości). Za 2011 rok było to ok. 200 mln zł (co roku ta kwota się zmniejsza).

Mimo negatywnego stanowiska MF, przedstawiciele organizacji chcą nadal zabiegać o zwiększenie budżetu FIO. Nieoficjalnie jednak wiadomo, że jest to mało prawdopodobne i lepiej skupić się na zmianach legislacyjnych dotyczących Funduszu.

Obecnie Program FIO jest przedmiotem dalszych rozmów między MPiPS, MF i przedstawicielami organizacji pozarządowych. Potem ma trafić pod obrady Komitetu Stałego Rady Ministrów. Niezależnie od tego, jaki będzie ostatecznie jego kształt – powinien zostać przyjęty już niedługo, aby MPiPS zdążyło ogłosić nowe konkursy dla organizacji przed końcem roku.